William Faulkner

William Faulkner
Ilustracja
William Faulkner (1954)
fot. Carl Van Vechten
Imię i nazwisko

William Cuthbert Faulkner

Data i miejsce urodzenia

25 września 1897
New Albany (Missisipi)

Data i miejsce śmierci

6 lipca 1962
Oxford (Missisipi)

Narodowość

amerykańska

Język

angielski

Dziedzina sztuki

literatura

Gatunek

powieść, opowiadanie, poezja

Faksymile
Nagrody

Nagroda Nobla w dziedzinie literatury

  • Nagroda Pulitzera: 1955 Przypowieść, 1963 Koniokrady
  • National Book Award: 1951 Collected Stories of William Faulkner, 1955 Przypowieść
Multimedia w Wikimedia Commons
Cytaty w Wikicytatach

William Cuthbert Faulkner (właśc. nazwisko Falkner, ur. 25 września 1897 w New Albany w stanie Missisipi, zm. 6 lipca 1962 w Oxford) – amerykański powieściopisarz, autor opowiadań i poeta. Laureat Nagrody Nobla w dziedzinie literatury w 1949.

Życiorys

Życie Faulknera związane było z amerykańskim Południem, a bogata twórczość pisarza była literacką rekonstrukcją jego dziejów od czasów wojny secesyjnej po współczesność.

Jego rodzicami byli Murry Cuthbert i Maud Butler Falknerowie. Pochodzili oni z rodzin niegdyś zamożnych, ale poważnie zubożonych przez wojnę domową. Był najstarszym z czterech synów. Pradziadkiem pisarza był wojskowy i literat William Clark Falkner. Szkołę średnią opuścił bez dyplomu. Krótko służył w Royal Canadian Air Force. Wcześniej został odrzucony przez amerykańską komisję werbunkową jako zbyt lekki i niski (miał 5 stóp i 5 cali wzrostu, czyli 165 cm). W drodze wyjątku został przyjęty na University of Mississippi(inne języki), ale odszedł z uczelni po trzech zaledwie semestrach. Na studiach wstąpił do bractwa Sigma Alpha Epsilon. Wybrał drogę niezależnego pisarza. Jego żoną była od 1929 Estelle Oldham, przyjaciółka z dzieciństwa. Mieli córkę Jill.

Zmarł na atak serca w wieku 64 lat.

Twórczość

Twórczość Faulknera uchodzi za stawiającą czytelnikowi wysokie wymagania. Jest on uznawany za jednego z najważniejszych amerykańskich pisarzy. Utwory Amerykanina, o sporej głębi emocjonalnej i często dotyczące konfliktów psychologicznych, cechują się długimi zdaniami i wyszukanym tokiem narracji – w przeciwieństwie do dzieł długoletniego rywala Faulknera, Ernesta Hemingwaya, znanego z oszczędnego w wyrazie, wręcz minimalistycznego stylu. Niektórzy uznają Faulknera za jedynego prawdziwego amerykańskiego reprezentanta prozy modernistycznej lat 30. XX w., stawiając go w jednym szeregu z Jamesem Joyce’em, Virginią Woolf i Marcelem Proustem. Zwie się Faulknera współczesnym Dostojewskim, głównie z uwagi na powieść Wściekłość i wrzask (The Sound and the Fury, 1929), w której, jak pisze Bieńkowski, Faulkner "zszedł do piekła patologii i ukazał współczesny świat w całym chaosie, w całym wrzasku, w całej wściekłości". Faulkner w swoich utworach stosował technikę znaną pod nazwą strumienia świadomości, liczne retrospekcje, a także wykorzystywał kilku narratorów jednocześnie. Akcja wielu jego utworów rozgrywa się w fikcyjnym hrabstwie Yoknapatawpha, będącym synekdochą (pars pro toto) amerykańskiego Południa. Na początku kariery pisarskiej Faulkner pisał także wiersze i tłumaczył lirykę Paula Verlaine’a.

Dzieła

Opowiadania

Tomiki poetyckie

Scenariusze

Pisarz wziął udział w pisaniu scenariuszy filmów Howarda Hawksa Wielki sen oraz Mieć i nie mieć.

Nagrody

William Faulkner otrzymał Nagrodę Nobla w dziedzinie literatury za 1949, którą odebrał rok później. Dostał też Legion of Honor w Nowym Orleanie. W 1951 zdobył National Book Award za The Collected Stories of William Faulkner. W 1955 otrzymał Nagrodę Pulitzera i kolejną National Book Award za powieść A Fable. W 1963 pośmiertnie otrzymał jeszcze raz Nagrodę Pulitzera. Jan Lechoń poświęcił amerykańskiemu pisarzowi, którego podziwiał i spotkał osobiście liryk Wiersz do Williama Faulknera spotkanego w Hotelu Waldorf-Astoria.

Przekłady

Na język polski utwory Williama Faulknera tłumaczyli, między innymi: Zofia Kierszys, Jędrzej Polak, Maria Skibniewska, Maciej Słomczyński, Anna Przedpełska-Trzeciakowska, Kalina Wojciechowska, Ewa Życieńska, Piotr Tarczyński, Jacek Dehnel.

Przypisy

  1. 1 2 3 William Faulkner, 1897–1962. poetryfoundation.org. [dostęp 2018-05-08]. (ang.).
  2. 1 2 3 4 5 6 7 William Faulkner, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2018-05-08] (ang.).
  3. 1 2 3 4 5 William Faulkner, Author (1897–1962). biography.com. [dostęp 2018-05-08]. (ang.).
  4. 1 2 3 William Faulkner Biography. notablebiographies.com. [dostęp 2018-05-08]. (ang.).
  5. ↑ Krzysztof Andrzejczak: Opowieści literackiej Ameryki. Zarys prozy Stanów Zjednoczonych od początków do czasów najnowszych. Kraków: Universitas, 2012, s. 88-90. ISBN 978-83-242-1731-1.
  6. 1 2 3 William Faulkner. famousauthors.org. [dostęp 2018-05-08]. (ang.).
  7. ↑ Zbigniew Bieńkowski, Notatnik amerykański, Warszawa, 1983, s.215.
  8. 1 2 William Faulkner, 1897 – 1962. biblio.com. [dostęp 2018-05-08]. (ang.).
  9. ↑ strumień świadomości, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2018-05-08].
  10. ↑ The Sound and the Fury, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2018-05-08] (ang.).
  11. ↑ Dorsía Smith: William Faulkner (1897–1962). encyclopediavirginia.org. [dostęp 2018-05-08]. (ang.).
  12. 1 2 3 4 5 William Faulkner - Bibliography. nobelprize.org. [dostęp 2018-05-08]. (ang.).
  13. ↑ The Nobel Prize in Literature 1949. nobelprize.org. [dostęp 2018-05-08]. (ang.).
  14. ↑ A Fable, by William Faulkner. pulitzer.org. [dostęp 2018-05-08]. (ang.).
  15. ↑ Beata Dorosz. bazhum.muzhp.pl, 1999. s. 179. [dostęp 2018-05-08]. (pol.).
  16. ↑ Zofia Kierszys. sppwarszawa.pl. [dostęp 2018-05-08]. (pol.).

Bibliografia

Linki zewnętrzne