Palu

Palu
İlçe
Palu İlçesi ve Murat Nehri'nden Bir Görünüm
Elazığ ilindeki Palu ilçesinin konumu
Türkiye'de yeri
Koordinatlar: 38°41′29″N 39°55′46″E / 38.6914°K 39.9294°D / 38.6914; 39.9294
Ülke	Türkiye
İl	Elazığ
Coğrafi bölge	Doğu Anadolu Bölgesi
İdare
• Kaymakam	Tayfun Deli
• Belediye başkanı	Muhammet Septioğlu (AK Parti)
Yüzölçümü
• Toplam	730 km²
Rakım	869 m
Nüfus  (2018)
• Toplam	23.834
Zaman dilimi	UTC+03.00 (TSİ)
Posta kodu	23500
İl alan kodu	424
İl plaka kodu	23
Resmî site http://www.palu.gov.tr/ http://www.palu.bel.tr/

Palu (Zazaca: Pali, Kürtçe: Palo, Ermenice: Բալու Balu), Doğu Anadolu Bölgesi'nde yer alan, Elazığ iline bağlı bir ilçedir. İlçe Murat Nehri kıyısında kurulmuştur. Tarihi MÖ 2000'li yıllara kadar uzanan ilçe, bölgenin en eski yerleşim merkezlerinden biridir.

1 belde, 36 köy ve 10 mahalle bulunmaktadır. Beyhan Beldesi'nde 4 mahalle mevcuttur. 2020 yılı sonu itibarıyla toplam nüfusu 18.754, merkez nüfus ise 9.509'dur. Güneyde Arıcak ve Alacakaya, kuzeyde Kovancılar, doğuda Bingöl Merkez, güneydoğuda Genç ve batıda Elazığ Merkez ile komşudur. İlçenin yüzölçümü 730 km²dir. Palu ilçe merkezinin deniz seviyesinden ortalama yüksekliği 869 metredir.

Tarihçe

Tarihi milattan önceye dayanır. Bölgede bilinen en eski kavimler Hurriler, Hititler ve Urartulardır. Özellikle Tuşba (bugünkü Van) şehri olan Uratula'nde Urartu Kralı Menaus'a ait taş kitabe vardır. Bu kitabeden Palu'ya Sebitaruas, Harput çevresine de Surani adı verildiği öğrenilmektedir.

Sophene Krallığı'nın başkentliğini yapmıştır. Sophene Krallığı'ndan MÖ 522 ile MÖ 486 arasında yazılmış olan ve hâlen İran'ın kuzeyinde bulunan Behistun Yazıtı'ndan bahsedilmektedir. I. Darius, Elazığ ve Tunceli bölgesinde ikamet eden halka Zazana olarak hitap etmiştir. Sophene Krallığı'ndan kalma en önemli eser Palu'nun Örencik Köyü yakınlarındaki Şemşat Kalesi'dir.

Urartular'dan sonra bölgeye hakim olan Soa ait Arsanosta şehrinin kalıntıları ilçenin Örencik köyü yakınlarında bulunmuştur. Palu, daha sonra sırasıyla Roma, Bizans, Arap ve tekrar Bizans egemenlikleri altında kalmıştır.

1071 Malazgirt Meydan Muharebesi ile bölge Selçuklu hakimiyetine geçmiştir. Selçuklu Devleti'nin yıkılmasından sonra Palu, Osmanlı hakimiyeti altına girmiş ve bu dönemde kuzey-güney hattı üzerinde önemli bir ticaret merkezi haline gelmiştir. Yavuz Sultan Selim, Doğu (Çaldıran) Seferi dönüşünde Palu bölgesini komutanlarından Karacimşit Bey emrine tımar olarak vermiştir.

Coğrafya

Kasaba ve köylerinin %70'i dağlık ve engebeli arazide kurulmuş olup, dağınık bir yerleşim şekli arz etmektedir.

İlçe arazisi Murat Nehri civarındaki düzlükler ile güneydeki Doğu Toros silsilesini oluşturan Akdağlar'dan meydana gelir. İlçe toprakları 410 kilometrelik bir alana sahip olup bu yüzölçümün %70'i dağlık, %24 dalgalı, %10 ova ve %3,1 yayladır. Dalgalı ve dağınık arazi ilçe topraklarının %86,9 gibi bir oranın oluşturmaktadır. Doğu Toros silsilesi içinde bulunan Akdağlar en yüksek noktası 2.500 metre rakımlıdır.

Murat nehri ilçe topraklarının içinden geçmekte olup, vadisi genellikle dik ve sarptır. Palu karasal iklim bölgesinde olup yıllık sıcaklık ortalaması 13 °C dolaylarındadır. Yağışlar genellikle ilkbahar ve sonbahar aylarında görülür.

Yıllık yağış miktarı 430 m³tür. Keban Barajı'nın yapılmasından sonra Palu ve çevresinde iklim hissedilir derecede yumuşamıştır. İlçe, orman örtüsü bakımından zengin olmayıp sınırları içerisinde 615 hektar bozuk baltalık orman bulunmaktadır.

Nüfus

Belediye başkanları

Geriye dönük olarak Palu belediye başkanları, seçildikleri yerel seçim dönemleri, görev yaptıkları tarih aralıkları ve siyasi partileri aşağıdaki tabloda kronolojik olarak gösterilmiştir:

Tarım

İlçe arazilerinin büyük çoğunluğunun dağlık olması ilçede toprağa bağlı tarımcılık yapılmasını olumsuz yönde etkilemektedir. Bu sebeple de hem tarım ve hem de hayvancılık çok küçük işletmeler bazında yapılabilmektedir. Ancak sulanabilir arazisi olan bazı köylerinde şekerpancarı gibi endüstriyel bitkiler ve sebzeler yetiştirilebilmektedir.

Sanayi

İlçede faaliyet gösteren T.C Ziraat Bankası ve Sümerbank satış mağazası dışında ticaret hukukuna göre hiçbir sanayi ve ticari işletme mevcut değildir. Ancak ölçekli marangozhane ve doğrama atölyeleri mahalli ihtiyaçları karşılayacak düzeydedir.

Ulaşım

İlçe sınırları içerisinde karayollarına ait 106 kilometrelik il yol ağı mevcuttur. Bunlardan 8 kilometrelik Palu-Kovancılar arası ve 29 kilometrelik Palu-Baltaşı-Gülüşkür köprüsü, 23 kilometre Palu-Beyhan asfaltı, 40 kilometre Palu-Arıcak asfaltıdır. Geriye kalan kısım ise geçit vermeyen yol olduğu tespit edilmiştir.

Takriben 200 kilometre uzunluğunda olan köy yollarından, Palu-Üçdeğirmenler, Palu-Seydili ile Palu-Baltaşı yol bağlantısı üzerinde Karasalkım, Gömeçbağlar, Karacabağ köy yolları asfalttır. Ayrıca ilçe merkezi ile Elazığ il merkezi arasında her yarım saatte olmak üzere gerek belediye otobüsleri ile gerekse özel halk minibüsleri ile ulaşım yaz-kış sağlanmaktadır.

Turizm

İlçenin gezilip görülebilir yerleri arasında Palu Kalesi, Eski Hamam, Urartu Kralı Menaus'a ait taş kitabe, Cemşitbey Camii ve türbesi, Dükkanönü Camii, Küçük Camii, Ulu Camii, Alacalı Mescid ve Tarihi Palu köprüsü sayılabilir.

Galeri

• 
  Tarihi Palu Kalesi
• 
  Tarihi Palu Köprüsü
• 
  Eski Palu Hamamı
• 
  Eski Palu Kilisesi
• 
  Eski Palu Ulu Camii

Dış bağlantılar

• Palu Belediyesi 23 Şubat 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
• Palu Kaymakamlığı 24 Temmuz 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

Notlar

Kaynakça