Antwerpse reuzen

Antwerpse Ommegang, met de historische reuzen Pallas Athena en Druon Antigoon

De Antwerpse Reuzen zijn de reuzenfiguren die deel uitmaken van de folkloristische reuzentraditie in de stad Antwerpen met de tien districten (deelgemeenten). Druon Antigoon en Pallas Athena zijn de twee historische reuzen van de stad. Ze zijn de oudste reuzen, samen met de vier dwergreuzen van Borgerhout (eigenlijk zijn het reuzenhoofden (Spaans: cabezudos)). Ze maakten deel uit van de oude Antwerpse Ommegang. Daarnaast hebben zes van de negen andere districten een al of niet uitgebreide reuzenfamilie. De beherende reuzengilden zijn lokaal verankerd en kiezen dikwijls voor dorpsfiguren als thema voor hun reus.

De reuzenfamilie van Antwerpen is een onderdeel van de Reuzen in Vlaanderen vzw, die de reuzencultuur in stand houdt in Vlaamse gemeenten. Verschillende van de reuzengilden zijn herkend door de organisatie via de Inventaris Vlaanderen Immaterieel Cultureel Erfgoed. De Reuzenstoet en Reuskens van Borgerhout maken deel uit van de groep "Sociale gewoontes en gebruiken" van het Vlaamse Immaterieel Cultureel erfgoed.

Overzicht

Antwerpse districten sinds 2025

De tien districten van de stad Antwerpen tellen samen 50 reuzen (2026), de Borgerhoutse reuzen naar aanleiding van Reuzenjaar 2012 niet meegeteld (*). In drie districten zijn geen reuzen gekend, met name in Berendrecht-Zandvliet-Lillo (BeZaLi) (3), Borsbeek (10) en Hoboken (7).

# Naam district Aantal Namen van de reuzen
1 Antwerpen (district) 19 Druon Antigoon en Pallas Athena, vier reuzen van Klein Antwerpen, vijf reuzen van ’t Kiel (De Strangers) en acht andere.
2 Berchem 3 Tuur De Slijkschepper, Miss Groenenhoek en Jules Pilot
3 Berendrecht-Zandvliet-Lillo 0 -
4 Borgerhout 4* Reus en Reuzin, Kinnebaba en Dolfijn; (*) alsook meerdere reuzen naar aanleiding van Reuzenjaar 2012
5 Deurne 12 Fredje Den Tokkelaar, Jeanette, Joske Knip, Milo, Mira, Vic Mees, Preutelmadamme, René, Rode Ridder, Rosse Garde, Theo van den Bosch en Vake Viool
6 Ekeren 3 Bierpruverke, Mathieu en Mathilde
7 Hoboken 0 -
8 Merksem 2 Den Deugniet en Modest
9 Wilrijk 7 Cécile, Etienne, Ferre, Hugo, John, Mieke van de Groenenhoek en Lange Wapper
10 Borsbeek 0 -

Reuzen per district

Een overzicht van de reuzen per district.

Antwerpen (district) (1)

Het district Antwerpen heeft een reuzenfamilie van zeventien reuzen (2025), verdeeld over de twee historische reuzen, vier reuzen van de wijk Klein Antwerpen, de vijf reuzen van ’t Kiel die De Strangers voorstellen, en aangevuld met zes andere reuzen.

Historische reuzen

De twee historizche reuzen zijn Druon Antigoon en reuzin Pallas Athena. Volgens de legende was Druon Antigoon een reus die langs de Schelde woonde en schippers afperste. Wie niet betaalde, verloor zijn hand, die Antigoon in de rivier gooide. De Romeinse soldaat Silvius Brabo versloeg uiteindelijk de reus, hakte diens hand af en wierp die zelf in de Schelde. Dit “hand werpen” zou de oorsprong zijn van de naam Antwerpen. Op basis van deze legende ontwierp Pieter Coecke van Aelst in 1534–1535 een stadsreus die Antigoon voorstelt. De reus van twee meter is gemaakt van papier-maché, touw, metaal en echte haren. Hij werd gerestaureerd in 2002.

Zie Druon Antigoon voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

De reuzin Pallas Athena (1765, 1,85 m) stelde oorspronkelijk de Maagd van Antwerpen voor, maar werd in 1766 omgevormd tot Athena, de Olympische godin van oorlog en verdediging, maar ook van vrede, wijsheid, welvaart en recht. Volgens de mythologie werd Athena geboren uit het hoofd van Zeus, volledig in wapenuitrusting. Het hoofd van de reuzin werd in 1765 gesculpteerd door Daniel Herreyns. Het reuzenhoofd ging voor het laatst mee in een optocht in 1872 en werd door de eeuwen heen meerdere keren hersteld. In 2001 volgde een grondige restauratie. Daarbij werd het zwaar beschadigde hoofd ontdaan van latere, 20ste-eeuwse materialen.

Wannes Van de Velde (1979)

Reuzen van de wijk Klein Antwerpen

Klein Antwerpen is een wijk in het district Antwerpen. Sinds de zomer van 2006 beheerd de buurt of wijkvereniging Klein Antwerpen vier reuzen. De reus Wannes (4 m) is een eerbetoon aan de bekende Antwerpse volkszanger Wannes Van de Velde. Hij werd gemaakt naar aanleiding van het wijkfeest Klein Antwerpen 2006. Zijn hoofd werd getekend door de echte Wannes. Tijdens datzelfde feest werd Van de Velde ereburger van de wijk. De reus staat symbool voor lokale cultuur en muzikale traditie. De reuzin Germaine (4,35 m) van Ganzenveer uit 2007 is de echtgenote van Wannes; zij kreeg een “huwelijk” met Wannes in de reuzenverhalen van de wijk. Haar naam verwijst naar kalligrafie. Wannes en Germaine kregen in 2011 een vernieuwde en lichtere romp waardoor ze soepeler kunnen lopen en zelfs kunnen dansen. Scharminkel (2008) is de reuzenhond van Wannes en Germaine. Hij loopt op wieltjes en heeft een zadel waarop de kinderen kunnen zitten, beweegbare oren, en een lijf uit stevig materiaal.

Lowiske is een reuzin uit 2010, is ongeveer 2 meter groot en heeft een vrolijk gezicht en een hoedje. Ze werd gebouwd door Christiaan Ketele voor zijn kleinzoon Lowie. De reus is gehuwd met de "Nachtwacht van Kontich".

Snorrenreus Djon, Reuzenstoet 2024 in Maastricht

Andere reuzen

  • Reus "Stanni met de meeuw" werd gebouwd in 1976, naar aanleiding van het vijfjarig bestaan van de Volksdansgroep De Scheldemeeuwen. Stanni verwijst naar Sint-Anneke (St-An) en de meeuw verwijst naar de naam van de vereniging.
  • De reus Zotte Rik (3,2 m) werd gedoopt op 2 september 1978 en wordt beheerd door het 't Sint-Andrieskwartier. Hij werd gebouwd door Paul De Vierman, om de herinnering aan volksfiguur Rik Van Aken (1854-1909) in leven te houden. Bij de doop kreeg hij een reuzenlied van John Lundström (1919-1990).
  • Reus Djon, geboren in 1979 en 4,1 meter groot, behoort toe aan de Antwerpse Snorrenclub. Hij werd vernoemd naar het erelid van de club, John Lundström. Hij schreef opnieuw een reuzenlied ter ere van de doop van deze reus.
  • Reuzen van ’t Kiel: De Strangers is een Antwerpse muziekgroep die bekendheid verwierf door parodiërende en vaak maatschappijkritische teksten in het Antwerps dialect. Ze werden door de Winkeliersvereniging Abdijstraat in 1983, naar aanleiding van de 50ste verjaardag, vereeuwigd in vijf reuzen van elk drie meter groot. Ze kunnen elk door een drager gedragen worden. Het gaat om Ernest (Nest) Adriaensen (1941-heden), John De Wilde (1933-heden), Alex Boeye (1934-2024), Bob Van Staeyen (1936-2020) en Pol Bollansee (1929-1984).
  • Anneke Mossel wordt beheerd door de reuzengilde Genootschap van Anneke Mossel uit het gehucht Sint-Anneke op Linkeroever. De reus ontstond in 1993 naar aanleiding van het 100-jarig jubileum van de parochie van Sint-Anna-ten-Drieën. In 1996 werd Anneke gedoopt tijdens de Mosselfeesten op de Grote Markt in Antwerpen. In 2007 kreeg ze een meter en een peter. Ze is getrouwd met de reus Prins Langoustian van Labardonia. De reuzin wordt steeds vergezeld door de 'Mosselwefkes', een folkloristische groep die in 2000 werd opgericht. De groep is samengesteld uit vijftien dames, die worden vergezeld van een achttal mosselmannen.
  • Prins Langoustian van Labardonia zag het levenslicht in 2008 naar aanleiding van het tienjarig jubileum van het Rode Kruisopvangcentrum Linkeroever. De reus (3,6 meter) werd gedoopt tijdens de viering op 19 november 2008. Hij heeft een peter en meter en wordt ook beheerd door de reuzengilde Genootschap van Anneke Mossel.
  • De reus ChaChana werd in 2005 gemaakt door de Afrikaanse organisatie Afribel in Antwerpen. De reus is 5,6 m en heeft drie dragers nodig. Chachana is een personage in een traditioneel verhaal in Rwanda en is een van de vele initiatieven van Afribel om de Vlaamse en de Afrikaanse cultuur met elkaar te laten wisselwerken.
  • De Neus is een reus, bedacht door Guy Van de Casteele, geïnspireerd op een bekend personage uit het Antwerpse poesjenellentheater "De Poesje". De figuur verwijst naar Pulcinella, de Italiaanse volksheld met grote neus, en werd feestelijk onthuld tijdens de stoet van Deurne in 2012, omringd door kleine “Neusjes”.
  • De Roze Reus was de mascotte voor de World Outgames 2013 en symboliseert de holebi-gemeenschap. Een kleurrijke reus van 3,9 met en 80 kg zwaar met een maatschappelijk thema; hij was bijvoorbeeld aanwezig op de Antwerpse Pride Parade 2013.
Tuur De Slijkschepper en Miss Groenenhoek, Reuzenstoet 2025 in Heerlen

Berchem (2)

De Berchemse Reuzengilde is een organisatie die ontstaan is in 2015 en die drie reuzen bezit. Jules Pilot's voornaam verwijst naar Jules Tyck (1889-1924) een Antwerps wielrenner en piloot. De reus (3,1 meter en 30 kg; 1999) beweegt zich al rollend voort en wordt ook de Reus van de luchthaven genoemd. Miss Groenenhoek (3,1 meter en 30 kg; 1999) vertegenwoordigd de gelijknamige wijk in Berchem. Tuur De Slijkschepper (4,1 meter - 1979) stelt de de Berchemse Slijkschepper voor en is gebaseerd op de geuzennaam van de Berchemnaars. De naam werd ontleend aan een archiefdocument, waarin een ambtenaar uit Brussel aangeeft dat hij op bezoek komt naar Berchem, maar dat hij zal wachten tot het weer beter wordt. De Berchemse wegen lagen er nat en slijkerig bij en zijn schoeisel was daar niet tegen bestand. De slijkschepper zou de man zijn die met een soort van grote pollepel de rioolputten moest leegscheppen en het slijk in een emmer opving.

Borgerhout (4)

Zie Reuskens van Borgerhout voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Borgerhout heeft een rijke traditie met Reuskens & Reuzen die deel uitmaken van jaarlijkse stoeten en historische optochten. De Reuskens van Borgerhout zijn vier traditionele reuzenhoofden, ook wel cabezudos (Spaans) genoemd. Sinds 1712 trekken ze jaarlijks door Borgerhout in de Borgerhoutse Reuzenstoet. De vier Reuskens heten Reus, Reuzin, Dolfijn en Kinnebaba en dansen en wuiven op een rijk versierde reuzenwagen, voortgetrokken door twee paarden. Vooraan leidt een dansmeester het geheel, terwijl vijf muzikanten achteraan op de wagen spelen. In het midden voeren de Reuskens hun dans uit. Ze verlaten slechts in zeer uitzonderlijke gevallen het grondgebied van Borgerhout. Over de oorsprong van hun namen is weinig zekerheid: Reus en Reuzin vormen geen ouderpaar van de andere twee. Kinnebaba verwijst in het Antwerps dialect naar een morsend kind, terwijl Dolfijn mogelijk is afgeleid van Dauphin, de titel van een kroonprins. De poppen die meegaan in de stoet zijn replica's. Er bestaan antieke mallen waarmee, indien nodig, steeds nieuwe hoofden kunnen gemaakt worden. De huidige versie van de vier poppen werd in 2009 gemaakt, nadat Reus zwaar beschadigd was geraakt.

In 2011-2012 organiseerde Borgerhout het Reuzenjaar ter gelegenheid van twee jubilea: 175 jaar zelfstandige gemeente en 300 jaar Borgerhoutse reuzenstoet. Het district riep de inwoners op om zelf reuzen te bouwen, wat resulteerde in ongeveer zestig nieuwe reuzen, gemaakt door scholen, verenigingen en kunstenaars. Wel 45 reuzen (alsook draken) hebben zich ingeschreven in het Grote Vriendenboek van de Reuskens. Enkele voorbeelden zijn: Catrina Gigante De Borgerhout (2018), Giraff (2021) en De Poortreus (2023).

Deurne (5)

De reuzen van Deurne vormen een reuzenfamilie uit het Antwerpse district Deurne. De familie ontstond in 1977 met de Preutelmadamme en groeide in de daaropvolgende jaren uit met verschillende figuren die verwijzen naar plaatselijke volksfiguren, kunstenaars, verenigingsleven en sport. De lijvige reuzenfamilie paradeert elk jaar in september tijdens de Bevrijdingsfeesten onder grote belangstelling door de straten van Deurne. In 2019 ontving Deurne de officiële oorkonde ‘Reusvriendelijke gemeente’ van Reuzen in Vlaanderen vzw.

De Preutelmadamme (3,80 meter hoog en 55 kilogram zwaar) stelt Joanna Catherina Van Camp (1847–1921) voor, die café De Papegaai uitbaatte tegenover het huidige VolXmuseum. Ze stond ook bekend als Moe Net. Omdat ze geregeld mopperde over het gedrag van haar klanten, kreeg ze de bijnaam Preutelmadamme. Jeanette (2,70 meter) is haar dochter en zet het verhaal van haar moeder voort. Het personage verwijst naar het sociale leven in Deurne in vroegere tijden.

Fredje den Tokkelaar (3,20 meter) verwijst naar een jongen met een beperking die actief was bij de radioclub De Berrekens. Zijn bijnaam hield verband met zijn activiteiten als radioamateur. De Rosse Garde (2,60 meter) stelt Pieter De Smet voor, een plaatselijke veldwachter uit Deurne en Borsbeek die bekendstond om zijn kordate optreden en zijn wandelingen met arrestanten. Vake Viool (2,65 meter) is gebaseerd op John Lundström, een volkszanger en muzikant uit een groot gezin. Zijn bijnaam verwijst naar zijn muzikale activiteiten.

Joske Knip (2,60 meter) stelt een plaatselijke kapper voor die bekend werd als wereldkampioen haarsnijden. Theo Van den Bosch (4,30 meter) was een komiek, zanger en presentator bij de toenmalige Belgische Radio en Televisie (BRT). Hij trad ook op in films. De Rode Ridder (5,40 meter) werd gemaakt ter ere van Leopold Vermeiren (1914–2005), de schrijver van de verhalen over de gelijknamige stripheld. Striptekenaar Karel Biddeloo (1943-2004) tekende het hoofd van de reus. Den Burger (4,25 meter) is gebaseerd op Maurice Dequeecker (1905–1985), de laatste burgemeester van de zelfstandige gemeente Deurne vóór de fusie met Antwerpen. Hij stond bekend om zijn sociale betrokkenheid en zijn inzet voor de ontwikkeling van de gemeente.

Op 25 juli 2015 werd Vic Mees (1927–2012) als elfde reus van de Deurnse vereniging voorgesteld. De drie meter hoge figuur eert de voormalige voetballer van Royal Antwerp FC en de Belgische nationale ploeg, die de bijnaam Mister Antwerp droeg en ereburger van Deurne was. Binnen de reuzenfamilie wordt Vic Mees voorgesteld als de zoon van de Preutelmadamme en Vake Viool. Hij draagt een rood-wit voetbaltenue met het logo van Antwerp. Het hoofd werd ontworpen door een kunstenaar en leerlingen van het Vrij Technisch Instituut in Kontich bouwden de constructie.

Naast deze reuzen zijn er in Deurne ook figuren die door andere organisaties worden beheerd. René van de Volkstuinen (4,35 meter hoog en 50 kilogram zwaar) verwijst naar de volkstuintraditie van het district. De reus is gebaseerd op René, die 25 jaar toezichter was van de volkstuinen en betrokken was bij de oprichting van de vzw Vrienden van de Volkstuinen. Hij bestaat uit een piepschuimen hoofd, een polyester lichaam en een metalen geraamte.

De vzw De Vijver neemt deel aan de reuzentraditie met Mira en Nilo, een rollende reuzin en haar kleine compagnon. Zij werden gedoopt op 7 juni 2025. Mira werd teruggevonden in een garage en vervolgens opgeknapt door cliënten van De Vijver. Nilo werd nieuw gebouwd. Mira draagt onder meer een hoed met gele bloemen, een donkerblauw jasje met witte kraag en een kleurrijke rok van verschillende lapjes stof. Het puzzelstuk dat ze vasthoudt, verwijst naar diversiteit en de plaats van mensen met en zonder beperking in de samenleving.

Ekeren (6)

De Ekerse reuzen worden beheerd door de Ekerse carnavalsvereniging "De Bierpruvers". De reus Bierpruverke (2,50 m) heeft een houten skelet rond fietsvelgen en wordt gedragen met riemen en handvaten. De kledij bestaat uit een rode tuniek met bruine overgooier, en het jongenshoofd draagt een herkenbaar hoedje met veer. Opvallend is dat de reus twee hoofden heeft: dat van een jongen en dat van een clown, beide gemaakt van kippengaas en papier-maché. Het clownshoofd bevat een speels mechanisme waarmee de drager water uit de ogen naar het publiek kan spuiten. Het reusje werd in het geheim gemaakt door Roger Custers en verscheen onverwacht voor het eerst op 7 september 1985 in de Reuzenstoet van Deurne, tien jaar na de doop van Mathieu en Mathilde. Hoewel de reus andere kleuren draagt dan het district Ekeren, sluiten die wel aan bij de traditie van de vereniging van de Bierpruvers.

Mathieu, met de volledige naam Mathieu Paulus Lambertus Arnoldus Leo Rogier Frans van Steenstraet, draagt de titel Baron op de Oude Gracht te Hoogboom. De reus werd gedoopt op 1 februari 1975 en verwijst naar lokale erfgoedlocaties. Zijn vrouw, de reuzin Mathilde, is geboren op 31 december 1974 en gedoopt op 1 februari 1975. Ze heeft een officiële bijnaam Jonkvrouw van “De Kroon” . De twee reuzen Mathieu en Mathilde kregen in 2022 nieuwe kledij.

Standbeeld "Den Deugniet" aan de Korte Gasthuisstraat

Merksem (8)

Merksem heeft twee reuzen beheerd door de Folkloregroep Den Deugeniet. De reus Den Deugniet werd gemaakt in 2014 ter ere van het 30-jarig bestaan van de vereniging. Nadien, op 26 april 2015 volgde Modest, 4 meter groot. Modest is ook de verpersoonlijking van de jaarlijkse ereprijs Grote Stroboer die wordt uitgereikt aan een verdienstelijke Merksemenaar. Bij elke grote Merksemse manifestatie wordt hij tentoongesteld.

Wilrijk (9)

Het district Wilrijk bezit zes reuzen die elk jaar te zien zijn op jaarmarktdag in de omgeving van het districtshuis. Ze lopen ook mee in de Wilrijkse Geitestoet. De reus Lange Wapper gaat enkel elke vijf jaar mee in de stoet.

  • John Van Het Geleeg of ook Den John werd geboren op een boerderij aan de Neerlandweg. Hij vond werk als steenvormer (modelleerder) in een van de steenbakkerijen. Hij kneedde de klei, vormde de stenen en legde ze in de zon te drogen vooraleer ze in de oven tot volwaardige bakstenen werden gebakken. Daarom draagt hij een schort. De kledij heeft den John gekregen van Jos Tyck van het Berchems Sinterklaascomité.
  • Mieke Van De Groenenhoek: In de Groenenhoek woonde een gezin dat voor de kasteelheren van het Hof Klaverblad werkte. Moeder was dienstmeid en vader werkte als tuinman. Zij kregen een kindje dat uitgroeide tot een mooi meisje en luisterde naar de naam Mieke. Vooreerst werd gedacht dat Mieke van de Berchemse Groenenhoek afkomstig was maar onderzoek leidde naar het gelijknamige gehucht in Wilrijk. In 2014 werd reus René van de Volkstuintjes Deurne verliefd op Mieke en vroeg haar hand. Het huwelijk werd voltrokken op 20 juni 2015 in Deurne.
  • Cécile was in de eerste helft van de twintigste eeuw een bekende Wilrijkse vroedvrouw die talloze vrouwen bijstond tijdens bevallingen. Ter ere van alle Wilrijkse vroedvrouwen liet regisseur Frans Van Immerseel voor de Geitestoet van 1965 een reuzenpop maken naar haar voorbeeld. Hoewel deze oorspronkelijke reuzin verloren ging, maakte een archieffoto van Wilrica het mogelijk voor reuzenbouwer Hugo Berckmoes en het technisch comité van de Geitestoet om later een nieuwe reuzin Cécile te ontwerpen.
  • De reus Etienne, geboren naar aanleiding van de zesde Geitestoet in Wilrijk in 2010, stelt Etienne Mommerency (1939-2023) voor. Etienne was in 2010 voor de vijfde maal regisseur van de Wilrijkse Geitestoet.
  • Reus Hugo stelt Hugo Berckmoes voor. Berckmoes was in 2010 voor de vijfde maal leidende figuur van het Technisch Comité van de Wilrijkse Geitestoet.
  • Reus Ferre werd gedoopt op 30 maart 2019 en ingewijd bij het Vlaamse reuzenbestand. De reus is gebouwd door Berckmoes en is een eerbetoon aan Ferre Grignard (1939-1982), Antwerpse protestzanger, en symboliseert de Antwerpse muziek- en cultuurtraditie. Reus Ferre was voor het eerst te zien op de jaarmarkt op 12 augustus 2019. In 2022 nam de reus voor de eerste keer deel aan de Wilrijkse Geitestoet.
  • Lange Wapper: Volgens de legende werd Lange Wapper geboren in het Wilrijkse gehucht de Nachtegaal, waar pachter Peer-Jan in zijn peterseliebed geen kool, maar een reuzenbaby vond. Omdat hij al zeven monden te voeden had, werd het kind geadopteerd door een Antwerps echtpaar aan de Brouwersvliet. De jongen groeide op tot een hulpvaardige figuur die zwakken beschermde. Als beloning voor een goede daad kreeg hij de gave om zichzelf groter en kleiner te maken, al verscheen hij het liefst in zijn lange gedaante, wat hem de naam Lange Wapper opleverde. Hoewel hij officieel bekendstond als beschermer, joeg zijn plots lachende verschijning velen schrik aan. De Wilrijkenaars beschouwen hem echter als een vriend. Wilrijk draagt sinds enkele jaren de titel Reuzenvriendelijk District en toont op jaarmarktdag verschillende reuzen, maar Lange Wapper verschijnt enkel om de vijf jaar tijdens de Geitestoet. De reus werd plechtig gedoopt op 8 augustus 1964 op de Bist in Wilrijk, waar hij met bier werd ingezegend en officieel werd ingeschreven als ereburger van het district.
Zie Lange Wapper (reus) voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Evenementen

Vaste stoeten om deze reuzen te bekijken zijn

De jaarlijkse Deurnse Reuzenstoet is een belangrijk evenement voor de reuzenfamilie. De eerste stoet trok in 1977 door het district, van het Kruis Lieven Heer op het Cogelsplein tot aan de Goeie Sus op de hoek van de Lundenstraat. De stoet vindt traditioneel in september plaats tijdens de Deurnse Bevrijdingsfeesten. In de loop der jaren groeide het evenement uit tot een internationale bijeenkomst waaraan reuzen uit binnen- en buitenland deelnemen. In 2012 waren er 274 reuzen aanwezig, waarmee Deurne een officieus wereldrecord vestigde.

In 2011-2012 organiseerde Borgerhout het Reuzenjaar ter gelegenheid van twee jubilea. Het feestjaar draaide volledig rond de reuzentraditie en kende zijn hoogtepunt met de reuzenstoet op 15 september 2012. Tijdens deze periode verschenen de Borgerhoutse Reuskens uitzonderlijk vaak buiten hun gebruikelijke context. Normaal verlaten zij hun grondgebied nauwelijks, maar tijdens het Reuzenjaar namen ze deel aan talrijke activiteiten.

Daarnaast treden de reuzen ook naar buiten in andere gemeenten, zowel in binnen- als in het buitenland. Zo brachten de Ekerse Reuzen, samen met een grote delegatie, in juli 2012 een bezoek aan hun Duitse zusterstad Andernach. Ook de andere reuzen nemen deel aan stoeten en festiviteiten. René van de Volkstuinen nam onder meer deel aan de Geitestoet in Wilrijk. In 2015 trouwde hij met de reuzin Mieke Van De Groenenhoek uit Wilrijk. De partnerkeuze volgde op een publieksstemming tijdens hun verloving. De huwelijksplechtigheid vond plaats in de volkstuinen Drakenhof in Deurne, in aanwezigheid van ongeveer 400 gasten.

Op 6 juni 2025 nam Mira deel de reuzenstoet van Deurne. Op 7 september 2025 volgde een babyborrel ter gelegenheid van de reuzen Mira en Milo.

Een tentoonstelling “50 jaar Reuzen van Deurne” had plaats in het districtshuis van 11 september tot en met 4 oktober 2026.

Beheer en bewaring

Reuzenbeheerders

De districten van Antwerpen hebben verschillende door de Vlaamse overheid erkende reuzenbeheerders:

  • De Berchemse reuzengilde beheerd de drie reuzen uit Berchem: Tuur De Slijkschepper, Miss Groenenhoek en Jules Pilot
  • Het Genootschap Anneke Mossel is een vereniging uit Antwerpen Linkeroever die werd opgericht in 1996 en officieel als vzw op 11 januari 2007. Zij proberen de wijk Sint-Anneke en het stuk Antwerpse geschiedenis dat eraan vasthangt, levendig te houden. Zij beheren twee reuzen, met name Anneke Mossel en Prins Langoustian van Labardonia. De juridische situatie van de vereniging is sinds 21 juni 2024 "sluiting van vereffening".
  • Reuzen van Deurne is een vzw opgericht op 15 februari 2006. Maar hun geschiedenis gaat terug tot 1976, toen het actiecomité Deurne Boven initiatieven nam om de plaatselijke bevrijdingsfeesten nieuw leven in te blazen. In 1977 ontstond de Preutelmadamme en trok de eerste Deurnse Reuzenstoet door het district. De vereniging speelde een rol in het bewaren en promoten van het plaatselijke immateriële culturele erfgoed en nam later ook de organisatie van de jaarlijkse reuzenstoet over. De vereniging heeft tot doel het organiseren van een reuzenommegang te Deurne en bijhorende culturele erfgoed, zijnde de reuzen, te promoten. In 2018 ontving de reuzengilde de Carrièreprijs als onderdeel van Cultuurprijs Deurne 2018. Turninum Volksmuseum (afgekort als Volxmuseum en opgericht op 6 november 1973) ligt mee aan de oorsprong van de Reuzen van Deurne. De eerste reus was de Preutelmadame.
  • Reuzen van 't Kiel - Stranger reuzen is niet zozeer een vereniging, met de erkenning van de reuzen zelf.
  • De Vrienden van de Volkstuinen is sinds 5 augustus 2013 een vzw gevestigd in Deurne met als doel: "De bevordering van de kennis van het cultureel erfgoed, de plaatselijke geschiedenis en folklore".
  • De "vzw De Reuzen" uit Borgerhout werd opgericht op 1 januari 2011. Zij beheren de Reuskens van Borgerhout en organiseren de Reuzenstoet.
  • Wijkvereniging Klein Antwerpen is een buurtvereniging in de gelijknamig wijk in Antwerpen. Zij beheren verschillende reuzen: Wannes, Germaine Van Ganzeveer, Lowiske en de hond Scharminkel.
  • Het Technisch Comité (TC) Geitenstoet uit Wilrijk is de werkgroep van vrijwilligers die verantwoordelijk is voor de bouw en het onderhoud van de praalwagens en kostuums voor de Geitenstoet.

Naast de vereniging De Reuzen van Deurne zijn er andere organisaties in Deurne die eigen reuzen onderhouden en ermee deelnemen aan evenementen. De vzw Vrienden van de Volkstuinen (opgericht op 5 augustus 2013 ) beheert René van de Volkstuinen. De vzw De Vijver (opgericht op 20 november 1984) is een organisatie die mensen met een verstandelijke of fysieke beperking ondersteunt. Zij beheren de reuzen Mira en Milo. beheert Mira en Nilo. Deze reuzen vertegenwoordigen respectievelijk het volkstuinleven en de inclusieve werking van De Vijver.

Tot slot is er de Snorrenclub Antwerpen, in de volksmond "Antwerpse Snorrenclub" genoemd, een vereniging die het dragen van een snor aanmoedigt en viert. Ze zijn eigenaar van de grote Djon.

Verblijfplaats

Slapende Borgerhoutse Reuskens in het gemeenschapshuis BorGerHub
  • De originele koppen van de twee historische reuzen zijn te bezichtigen in het Museum aan de Stroom (MAS). De koppen werden daarvoor bewaard in het museum Steen en daarna in het Volkskundemuseum.
  • Het hoofd en de handen van De Slijkschepper worden bewaard in het Zoldermuseum Schaliënhoeve (de laatste historische hoeve van Berchem) van de Kring voor Heemkunde Berchem. De heemkring kreeg de reus van het Berchemse Reuzenfonds (dat na de doop voor De Slijkschepper werd opgericht).
  • De reuzenhoofden van de Borgerhoutse Reuskens sliepen vroeger op zolder van de BorGerHub, een gemeenschapshuis in Borgerhout. De vorige replica's zijn sinds 2023 onderdeel geworden van de collectie van het MAS.
  • De reuzen van Klein Antwerpen zijn opgenomen in het wijkmuseum van Klein Antwerpen, waar ook het verhaal van hun creatie en onderhoud wordt getoond.
  • De Ekerse reuzen Mathilde en Mathieu verdwenen een tijd. Ze werden bewaard in de stadsmagazijnen in het Schriek. Daar bouwde men een valse muur, waarachter de reuzen stonden. Na enkele jaren ontdekte men dat de reuzen daar stonden.

In de populaire cultuur

Wapper! Wapper! Ja Wapper, o Lange Wapper
Soms kleiner dan klein maar vaak groter dan grootst.
Je was zo lang weg werd hard gemist
't is nu tijd voor plezier, drink met ons een trappist.

Zie ook

Zie de categorie Figures of giants in Antwerp van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.