Dieburg

Dieburg
Stad in Duitsland Vlag van Duitsland
Wapen van Dieburg
Dieburg (Hessen)
Dieburg
Situering
Deelstaat Vlag van de Duitse deelstaat Hessen Hessen
Landkreis Darmstadt-Dieburg
Regierungs­bezirk Darmstadt
Coördinaten 49° 54′ NB, 08° 51′ OL
Algemeen
Oppervlakte 23,08 km²
Inwoners
(31-12-2020)
15.537
(673 inw./km²)
Hoogte 144 m
Burgemeester Frank Haus (partijloos)
Overig
Postcode 64807
Netnummer 06071
Kenteken DA, DI
Gemeentenr. 06 4 32 004
Website Officiële website
Locatie van Dieburg in Darmstadt-Dieburg
Kaart van Dieburg
Foto's
Marktplein
Marktplein
Portaal  Portaalicoon   Duitsland

Dieburg is een gemeente in de Duitse deelstaat Hessen, gelegen in de Landkreis Darmstadt-Dieburg. Het stadje telde op de peildatum van de meest recente statistiek 15.537 inwoners. Dieburg heeft een lange, rijke geschiedenis.

Geografie en infrastructuur

Dieburg heeft een oppervlakte van 23,11 km² en ligt in het zuidwesten van Duitsland. De gemeente bestaat uitsluitend uit het gelijknamige stadje.

De gemeente ligt aan het riviertje de Gersprenz in een tamelijk vlak, bosrijk gebied ten oosten van Darmstadt. Ten zuiden van Dieburg ligt het middelgebergte Odenwald.

Buurgemeentes

Infrastructuur

De gemeente ligt aan twee Bundesstraßen, die beide zijn uitgebouwd tot wegen, die op een Autobahn lijken:

Dieburg heeft sinds 1858 een station aan de spoorlijn Wiesbaden - Aschaffenburg (Rhein-Main-Bahn). Het station en de bushalte ervóór zijn in 2005 gerenoveerd. Er loopt een kleine spoorlijn tussen Dieburg en Rödermark. In die laatste plaats kan men op station Rödermark-Ober Roden overstappen op S-Bahn-lijn S1 van de S-Bahn Rhein-Main, en zo doorreizen naar o.a. Offenbach en Frankfurt (Main) Hauptbahnhof.

Een streekbus van Dieburg naar Darmstadt Hauptbahnhof v.v. rijdt ieder uur, ook in de weekends.

Economie

Aan de zuidkant van Münster (Hessen) en de noordkant van Dieburg liggen uitgestrekte, naadloos in elkaar overgaande bedrijventerreinen voor lokaal en regionaal midden- en kleinbedrijf. Ook is hier een groothandel in dakpannen gevestigd, alsmede enkele distributie- en logistieke bedrijven.

Een groot transportbedrijf heeft aan de noordoostkant van Dieburg een opslaghal van liefst 9 hectare ingericht. Men bewaart er reservebanden voor de vrachtauto's van de onderneming.

Dieburg is een belangrijke bedevaartplaats. Ook het bezienswaardige oude stadscentrum met zijn vele vakwerkhuizen trekt veel bezoekers van elders aan.

De Hogeschool van Darmstadt (h_da) heeft sinds 2000 een nevenvestiging, met campus, te Dieburg. Deze ontwikkelde zich vanuit een hogere technische opleiding (IngAk) voor telefonie-technici en -ontwerpers van de Deutsche Bundespost. De hogeschool staat op het industrieterrein ten noordoosten van het stadje.

Aan de oostkant van het centrum, tegenover de bedevaartkerk, staat de plaatselijke JVA (gevangenis), die in een gebouw is gevestigd, dat tot 1822 een klooster was.

Geschiedenis

Dieburg werd omstreeks het jaar 125 door de Romeinen gesticht. Het was de vicus MED.....), de hoofdstad van de Romeinse Civitas Auderiensium in het noorden van Germania Superior. Rond het jaar 200 bloeide het stadje; het was een centrum van keramiek- en baksteenfabricage, omgeven door vruchtbaar akkerland. Rondom Dieburg werden talrijke herenboerderijen, villae rusticae, gebouwd. In 233 werd het intussen ommuurde stadje door de Alemannen verwoest; toen dat omstreeks 260 nogmaals gebeurde, en de Romeinen de limes in deze streek moesten opgeven, werd ook de Romeinse kolonie in het huidige Dieburg verlaten. Buiten de stadsmuur heeft in de 3e eeuw korte tijd een tempel voor de destijds door veel Romeinen aanbeden god Mithras bestaan.

Na de val van het Romeinse Rijk in de 4e eeuw ontwikkelde zich hier een nederzetting van de Alemannen, die reeds in de vroege middeleeuwen tot het christendom werden bekeerd. Er ontstond, ten oosten van het huidige stadscentrum, een koningshof met de naam Altenstadt. Bij het voormalige forum van het Romeinse stadje werd een kerk gebouwd, de huidige Bedevaartkerk, ten oosten van het huidige stadscentrum. Dit laatste ontstond aan het riviertje de Gersprenz, dat bij wijze van stadsgracht ten dele om Dieburg heen werd geleid. Ten tijde van Karel de Grote was het stadje in handen van de Franken.

Rond 1150 werd aan de westkant van Dieburg door één der vazallen van de elkaar opvolgende landheren een burcht gebouwd. Slechts schamele restanten hiervan bestaan nog, waaronder een in 1906 herbouwde ronde toren uit de 14e of 15e eeuw. Het kasteel werd ter plaatse Albinisches Schloss genoemd. Tussen dit kasteel en de nederzetting Altenstadt werd in het begin van de 13e eeuw planmatig een nieuw stadje Dieburg gesticht, dat vanaf circa 1220 ommuurd was. In 1277 werden de stadsrechten van het oppidum Dippurch, die het reeds tientallen jaren bezat, door koning Rudolf van Habsburg schriftelijk bevestigd.

Van de 14e eeuw (in etappes, tussen 1284 en 1310) tot aan de Napoleontische tijd lag het stadje meest in het Keurvorstendom Mainz, een door prins-bisschoppen geregeerd, rooms-katholiek land. De Reformatie in de vroege 16e eeuw had dan ook, zeker bij de gewone man, slechts beperkte invloed.

Dieburg ligt aan de zuidoostkant van een voormalig keizerlijk banwoud met de naam Wildbann Dreieich, ten zuiden van Frankfurt. In 1338 liet Keizer Lodewijk de Beier in een zogenaamde Wildbannweistum de tot dan toe mondeling doorgegeven rechtsregels inzake het gebruik e.d. van dit gebied opschrijven. In dit stuk werden ook zogenaamde Wildhuben aangeduid. Dit waren boerderijen, waarvan de gebruiker beperkte rechten had om in het banwoud te jagen en bomen te kappen. Het recht op een Wildhube was erfelijk. Eén van deze Wildhuben stond te Dieburg.

Tijdens de Duitse Boerenoorlog (1525) en de Dertigjarige Oorlog (1618 - 1648) had Dieburg veel oorlogsellende te lijden. Ook woedde er in de vroege 17e eeuw de pest. In 1648 had Dieburg nog slechts 500 inwoners.

In de 16e en 17e eeuw was Dieburg berucht vanwege de vele heksenprocessen. Vele tientallen, alleen al van 1627-1629 circa 60, mensen werden als vermeend heks ter dood gebracht. Wellicht waren deze vrouwen (en ook enkele mannen) zondebokken, aan wie veel ellende uit die tijd werd toegeschreven. Vanaf 1675 was Dieburg weer een bedevaartplaats. De bedevaarten zorgden, zoals ook in de 15e eeuw reeds het geval was geweest, voor toeloop van buitenaf, en economische bloei; pelgrims hebben nu eenmaal behoefte aan eten, drinken, onderdak, nieuwe schoenen e.d. en aandenkens aan hun bedevaart.

In 1829 werd in een document vastgelegd, dat Dieburg toen 2.965 inwoners had, die op 62 lutheranen, 6 gereformeerden en 107 Joden na, allen rooms-katholiek waren.

Van 1806 tot en met de Eerste Wereldoorlog lag de stad in het Groothertogdom Hessen, sinds 1918 ligt de stad in Hessen.

Een periode van industrialisering brak in 1865 aan, toen het stadje aansluiting verkreeg op het spoorwegnet.

In de 20e eeuw was Dieburg, ook politiek, sterk van het rooms-katholieke geloof doordrongen. In 1933, toen Adolf Hitler de macht greep en zijn Derde Rijk stichtte, hadden veel meer inwoners een voorkeur voor de katholieke Zentrumspartei dan voor Hitlers NSDAP. In de buurgemeentes van Dieburg waren juist al wel velen nazi-gezind. De nazi's, die ook hier uiteindelijk de macht overnamen, hebben de rooms-katholieke bevolking en haar instellingen met getreiter en ook met geweld onderdrukt. Geïnteresseerden kunnen een zeer gedetailleerde uiteenzetting hierover lezen op de Duitstalige Wikipedia, lemma Dieburg in der Zeit des Nationalsozialismus.

In maart 1945, aan het eind van de Tweede Wereldoorlog, werd Dieburg door de Geallieerden gebombardeerd en op 25 maart veroverd. De Geallieerden veroverden kort daarna de buurgemeente Münster (Hessen), waar een belangrijke Muna (munitiedepot voor vliegtuigbommen van de Luftwaffe) lag.

Na de oorlog werd, o.a. in het gebouw van het internaat Konvikt, een opvangkamp ingericht voor displaced persons en voor Joden, die de Holocaust overleefd hadden. Dat opvangkamp huisvestte maximaal duizend mensen en bestond tot en met 1949. Later ontwikkelde Dieburg zich tot een welvarend provinciestadje.

Bezienswaardigheden

Afbeeldingen


Geboren in Dieburg

Partnersteden


Zie de categorie Dieburg van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.