Manus Stolk

Manus Stolk
Stolk, gehurkt 2e van links, met Hermes DVS op bezoek bij Ajax (7 december 1947).
Stolk, gehurkt 2e van links, met Hermes DVS op bezoek bij Ajax (7 december 1947).
Persoonlijke informatie
Volledige naam Hermanus Stolk
Geboortedatum 30 mei 1918
Geboorteplaats Schiedam
Overlijdensdatum 23 april 2007
Overlijdensplaats Schiedam
Nationaliteit Vlag van Nederland Nederland
Positie Aanvaller
Clubinformatie
Voetbalcarrière geëindigd in 1955
Jeugd
1928–1936 Vlag van Nederland Hermes DVS
Senioren
Seizoen Club W (G)
1936–1955 Vlag van Nederland Hermes DVS 296(66)
Bestuurlijke functies
1957–1967
1967–1973
1977–1982
Hermes DVS bestuurslid
Hermes DVS voorzitter
Hermes DVS voorzitter
Erelijst
Portaal  Portaalicoon   Voetbal
PSV-doelman Lieuwe Steiger pakt de bal voor Hermes-aanvaller Stolk (13 januari 1952).

Hermanus (Manus) Stolk (Schiedam, 30 mei 1918 – aldaar, 23 april 2007) was een Nederlands voetballer, sportbestuurder en cricketspeler bij Hermes DVS. Hij kwam 26 keer uit voor het Nederlands cricketelftal en hij voetbalde negentien seizoenen (1936 tot 1955) in het eerste elftal van Hermes DVS.

Loopbaan

Beginjaren

Manus Stolk werd op zijn negende jaar lid van Cricket & Footballclub Hermes DVS. Hij koos niet voor stadgenoot SVV waar zijn oom Wim Poot, broer van zijn moeder, in het eerste elftal speelde. Want hij wilde naast het voetbal in de zomermaanden ook cricket spelen. Dat kon op het sportterrein aan de Damlaan waar omnivereniging Hermes DVS huisde. Vanaf zijn twaalfde mocht hij meespelen in de juniorencompetitie. Hij voetbalde van 1936 tot 1955 in het eerste elftal van Hermes DVS. Meestal als rechtsbinnen in de vijfmans voorhoede. Stolk was fysiek minder sterk en moest het hebben van zijn techniek en tactisch inzicht. Zijn debuut was op 8 november 1936 in de thuiswedstrijd tegen Sparta (4-3) in de Eerste klasse van het district West II. Drie weken later, op 29 november, scoorde hij zijn eerste competitietreffer. Hermes DVS bracht die zondag voor eigen publiek de nog ongeslagen koploper Feijenoord de eerste nederlaag toe (2-1). Stolk zette de 2-0 op het scorebord.

Opleving in oorlog

Hermes DVS was in de beginperiode van Stolk een middenmoter in de hoogste klasse. Tijdens de oorlogsjaren kende de Schiedamse club een opleving met de komst van Coen Poulus van stadgenoot SVV. In het seizoen 1942/43 speelde Stolk in de voorhoede samen met zijn cricketmaat Lou Borrani, Lex Janse en Huug Lengkeek. Hermes DVS had in de Eerste klasse West I op de slotdag op 7 februari 1943 de titel voor het grijpen. Maar het ging mis op bezoek bij EDO (2-0) doordat zowel Borrani als Stolk een strafschop miste, beide keren stond dezelfde paal in de weg. De Schiedammers zagen door het verlies landskampioen ADO op gelijke hoogte komen, waardoor een beslissingswedstrijd nodig was. Voor 60.000 toeschouwers in stadion De Kuip in Rotterdam verspeelde Hermes DVS op 7 maart het kampioenschap door de 1-2 nederlaag tegen ADO. In het seizoen 1943/44 kreeg Hermes DVS versterking van voormalig international Jan Poulus, de broer van Coen. De Schiedammers eindigden opnieuw op de tweede plaats, ditmaal achter kampioen De Volewijckers.

Toch kampioen

Stolk ontving op de jaarvergadering van Hermes DVS op 25 juli 1949 de Arnold Frankbeker, de prijs voor de beste sportprestatie in het voorbije seizoen. Hermes DVS eindigde in het seizoen 1949/50 opnieuw op de tweede plaats. De 33-jarige routinier Stolk kon in het seizoen 1951/52 toch zijn eerste kampioenschap vieren. Al liep hij op 4 mei 1952 een knieblessure op in het laatste competitieduel tegen Brabantia (2-1 zege). Voor de beslissingswedstrijd om het kampioenschap tegen Sparta op 11 mei kreeg hij een injectie tegen de pijn. Ondanks dat zijn blessure hem hinderde in zijn spel, pakte Hermes DVS de titel in het Rotterdamse stadion De Kuip door de 2-1 winst voor 60.000 toeschouwers, waaronder 20.000 Schiedamse supporters. De eerste vier duels in de nationale titelstrijd moest hij door zijn kniekwetsuur laten schieten. Hij maakte na vijf weken afwezigheid zijn rentree op 15 juni op bezoek bij Haarlem (1-2 zege). Ook speelde hij mee in de slotwedstrijd op 21 juni thuis tegen Ajax (2-2). Hermes DVS eindigde als tweede achter landskampioen Willem II.

Afscheid en voorzitter

Bij de invoering van het beroepsvoetbal in Nederland in november 1954 was hij 36 jaar. Stolk behield de amateurstatus in het eerste jaar van het profbestaan van Hermes DVS. Hij nam na dat seizoen in 1955, samen met leeftijdgenoot en zwager Lex Janse, na negentien jaar afscheid van de hoofdmacht. Hij ging voetballen in het derde elftal en werd in 1957 bestuurslid en voorzitter van de juniorencommissie van Hermes DVS. In maart 1967 werd hij gekozen tot voorzitter van de cricket- en voetbalclub als opvolger van Aad Stouthandel die deze functie elf jaar vervulde.

Strijd tegen einde als profclub

In 1971 verzette hij zich tegen de grote sanering van de KNVB waardoor Hermes DVS en twaalf andere clubs het profvoetbal moesten verlaten. De Schiedamse club was financieel gezond, kende een toenemende publieke belangstelling en eindigde op de vierde plaats in de Tweede divisie waarin spits Cees van Kooten de topscorer was. Hermes DVS schakelde een advocaat in voor de juridische strijd tegen het besluit van de voetbalbond. Bij de rechtbank in De Haag verloren Hermes DVS en zes andere clubs op 11 augustus 1971 het kort geding. Ze kregen van de rechter te horen dat er geen sprake zou zijn van een onrechtmatige daad. Hermes DVS besloot daarna niet verder te procederen. De Schiedamse club won in de nieuwe omgeving bij de amateurs op 12 september 1971 zijn eerste competitieduel met 0-4 op bezoek bij DHZ in de Tweede klasse B.

Terug als voorzitter

Hij stopte als voorzitter na zes jaar tijdens de ledenvergadering in april 1973. Na een bestuurscrisis keerde hij in augustus 1977 terug als preses in een geheel vernieuwd bestuur. Hij gaf in november 1982 de voorzittershamer over aan Wim van der Sloot, eveneens oud-speler van Hermes DVS. Verdeeld over twee periodes was Stolk elf jaar voorzitter.

Cricket

Manus Stolk begon als elfjarige in 1929 en hij kwam vijf jaar later in het eerste cricketelftal van Hermes DVS. “Wij brachten ieder vrij uurtje door in de oefenkooi. Met vakantie gaan was er in die tijd niet bij. Onze vakantie werd doorgebracht op de Damlaan“, vertelde hij in een interview in Het Vrije Volk in augustus 1979. Hij speelde 33 jaar in het hoogste team en werd in 1949 aanvoerder. In 1938 werd de Schiedamse club voor het eerst cricketkampioen van Nederland door HCC uit Den Haag te verslaan. Hermes DVS won in 1946 voor de tweede keer de nationale titel. In april 1957 ontving hij de prijs voor de beste Nederlandse cricketspeler van het seizoen. Hij speelde tot eind jaren zestig in de hoogste klasse.

Hij werd later aanvoerder van het Nederlands cricketelftal waarin hij in 1936 debuteerde. Stolk kwam tot 1960 uit in het Nederlands team waarvoor hij 26 interlands speelde. Hermes DVS organiseerde in augustus 1979 een jubileumwedstrijd omdat hij vijftig jaar de cricketsport bedreef. Hij bleef cricket tot na zijn zeventigste jaar beoefenen bij het veteranenteam van Still Going Strong (SGS).

Hij was tot aan zijn pensionering ambtenaar op het ministerie van Economische Zaken in Den Haag. Hij was erelid van Hermes DVS, de vereniging waarvan hij 79 jaar lid was.

Manus Stolk overleed op 88-jarige leeftijd in april 2007. Hij werd begraven op begraafplaats Beukenhof in Schiedam.

Clubstatistieken

Seizoen Club Land Competitie Competitie Beker Overig Totaal
Wed. Dlp. Wed. Dlp. Wed. Dlp. Wed. Dlp.
1936/37Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse West II91–––91
1937/38Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse West II61–––61
1938/39Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse West I143–––143
1939/40Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse West II143–––143
1940/41Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse West I185–––185
1941/42Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse West II183–––183
1942/43Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse West I187–10197
1943/44Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse West I187–––187
1944/45Geen competitie
1945/46Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse West I207–––207
1946/47Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse West I203–––203
1947/48Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse West I123–––123
1948/49Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse West II144–––144
1949/50Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse West I18310––193
1950/51Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse C226–––226
1951/52Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse D257–30287
1952/53Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse D140–––140
1953/54Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse D173–––173
1954/55Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse C (afgebroken)70–––70
Hermes DVSVlag van Nederland NederlandEerste klasse C120–––120
Totaal29666104030166

Zie ook