Autunit

Autunit

Właściwości chemiczne i fizyczne
Skład chemiczny	Ca[UO2]2[PO4]2·8–12H2O
Twardość w skali Mohsa	2–2,5
Przełam	nierówny
Łupliwość	doskonała według (001)
Pokrój kryształu	tabliczkowe, płytkowe, piramidalne, naskorupienia
Układ krystalograficzny	tetragonalny
Właściwości mechaniczne	nie jest kruchy
Gęstość	3,1–3,2 g/cm³
Właściwości optyczne
Barwa	intensywnie żółty w różnych odcieniach
Rysa	żółta
Połysk	szklisty, a na płaszczyznach łupliwości perłowy
Współczynnik załamania	1,553–1,577
Inne	optycznie dwuosiowy
Dodatkowe dane
Szczególne własności	okazuje pleochroizm w odcieniach żółtych
Multimedia w Wikimedia Commons
Hasło w Wikisłowniku

Autunit (też otunit) – minerał z gromady minerałów uranylu. Należy do minerałów rzadkich, występuje tylko w niektórych rejonach Ziemi. Nazwa pochodzi od miejscowości Autun we Francji.

Charakterystyka

Odmiany

Obok opisywanego autunitu wapniowego do grupy autunitu należą minerały wzorze ogólnym A[UO₂]₂[TO₄]₂·8–16H₂O, gdzie A = Cu, Ca, Ba, Ni, Mn, Fe lub (HAl) oraz T = P lub As.

Na powietrzu ulega częściowemu i odwracalnemu odwodnieniu do meta-autunitu zawierającego 6 cząsteczek wody krystalizacyjnej, Ca[UO₂]₂[PO₄]₂·6H₂O. Grupa meta-autunitu obejmuje szereg minerałów o wzorze ogólnym A^II[UO₂]₂[TO₄]₂·6–10H₂O, gdzie A^II = Cu, Ca, Ba, Ni, Fe, Mn, Zn, Co lub Mg oraz A^I₂[UO₂]₂[TO₄]₂·5–6H₂O, gdzie A^I = Na, K, H₃O lub NH₄.

Występowanie

Na świecie: Francja (Autun), Niemcy (Hagendorf), USA (Wyżyna Kolorado, okolice jeziora Athabaska), Wielka Brytania (Kornwalia), Portugalia, Włochy.

W Polsce: Trzcińsko, Kowary, Ogorzelec, Skalna Brama k. Szklarskiej Poręby, Radoniów, Miedzianka, Złoty Stok.

Zastosowanie

• ruda uranu
• interesujący dla kolekcjonerów

Zobacz też

• minerały uranylu
• minerały promieniotwórcze
• minerały metamiktyczne

Przypisy