Fritz Zwicky

Fritz Zwicky
Data i miejsce urodzenia	14 lutego 1898 ; Warna
Data i miejsce śmierci	8 lutego 1974 ; Pasadena w Kalifornii
Zawód, zajęcie	astronom
	Odznaczenia
	Multimedia w Wikimedia Commons

Fritz Zwicky (ur. 14 lutego 1898 w Warnie, zm. 8 lutego 1974 w Pasadenie) – pracujący w USA astronom szwajcarski.

Życiorys

W 1933 roku obserwując gromady galaktyk zauważył, iż galaktyki w pewnych zgrupowaniach poruszają się z szybkością przekraczającą siłę grawitacji obliczoną na podstawie masy galaktyk, która to siła miała utrzymywać galaktyki w zgrupowaniu. Do wyjaśnienia tego problemu Zwicky zaproponował istnienie ciemnej materii. Zwicky jest również odkrywcą gwiazd neutronowych oraz stworzył termin supernowa (w roku 1934, razem z Walterem Baade). Sam był odkrywcą 120 supernowych (rekord, który został pobity dopiero w 2009 roku). W roku 1937 zaproponował po raz pierwszy istnienie soczewkowania grawitacyjnego. W czasie II wojny światowej zaangażowany był w budowę silników odrzutowych. W latach 1961–1968 był głównym autorem sześciotomowego katalogu galaktyk i gromad galaktyk (Catalogue of Galaxies and of Clusters of Galaxies).

W latach 1938–1948 stworzył metodę zwaną morfologiczną, którą, jak sam twierdził, stosował do rozwiązania problemów. Zwicky był szeroko znany ze swojej niezwykłej kreatywności. Jednakże nie wszystkie jego pomysły się przyjęły.

W 1972 roku otrzymał Złoty Medal Królewskiego Towarzystwa Astronomicznego.

Rodzina

Ojciec Fritza, Fridolin Zwicky (ur. 1868) był przemysłowcem w Warnie o narodowości szwajcarskiej, a także ambasadorem Norwegii w Warnie w latach 1908–1933. Matka Fritza, Františka Vrček (ur. 1871) była Czeszką.

Upamiętnienie

Jego imieniem nazwano planetoidę (1803) Zwicky oraz krater Zwicky na Księżycu.

Zobacz też

I Zwicky 18

Przypisy

↑ IAU Central Bureau for Astronomical Telegrams: IAU-List-of-Supernovae. [dostęp 2017-11-15]. (ang.).
↑ The Gold Medal [online], Royal Astronomical Society, 2021 [dostęp 2026-07-14] [zarchiwizowane z adresu 2026-02-10] (ang.).
↑ Lutz D.L.D. Schmadel Lutz D.L.D., (1803) Zwicky, [w:] Dictionary of Minor Planet Names, Springer, Berlin, Heidelberg, 2003, s. 144, DOI: 10.1007/978-3-540-29925-7_1804, ISBN 978-3-540-29925-7 .
↑ Zwicky on Moon. [w:] Gazetteer of Planetary Nomenclature [on-line]. IAU, USGS Astrogeology Science Center, NASA. [dostęp 2022-09-06]. (ang.).

Linki zewnętrzne

John J. O’Connor; Edmund F. Robertson: Fritz Zwicky w MacTutor History of Mathematics archive (ang.) [dostęp 2021-10-25].
swemorph.com
Maurer, "Idea Man", Beam Line
Knill, "Supernovae, an alpine climb and space travel"

[1] IAU Central Bureau for Astronomical Telegrams: IAU-List-of-Supernovae. [dostęp 2017-11-15]. (ang.).

[2] The Gold Medal [online], Royal Astronomical Society, 2021 [dostęp 2026-07-14] [zarchiwizowane z adresu 2026-02-10] (ang.).

[schmadel-3] Lutz D.L.D. Schmadel Lutz D.L.D., (1803) Zwicky, [w:] Dictionary of Minor Planet Names, Springer, Berlin, Heidelberg, 2003, s. 144, DOI: 10.1007/978-3-540-29925-7_1804, ISBN 978-3-540-29925-7 .

[gazetteer-4] Zwicky on Moon. [w:] Gazetteer of Planetary Nomenclature [on-line]. IAU, USGS Astrogeology Science Center, NASA. [dostęp 2022-09-06]. (ang.).