Colemanit

Colemanit
Ilustracja
Kryształ kolemanitu; pochodzenie: Boron, dystrykt Kramer, hrabstwo Kern, Kalifornia, USA (6,9 x 5,4 x 5,4 cm)
Właściwości chemiczne i fizyczne
Inne nazwy

kolemanit

Skład chemiczny

Ca[B3O4(OH)3]·H2O

Twardość w skali Mohsa

4–4,5

Przełam

nierówny/nieregularny, muszlowy, półmuszlowy

Łupliwość

doskonała, dokładna, wyraźna

Pokrój kryształu

krótkosłupkowy, długosłupkowy, tabliczkowy, pręcikowy, ziarnisty, krótkopryzmatyczny

Przezroczystość

przezroczysty, przeświecający

Układ krystalograficzny

jednoskośny

Klasa krystalograficzna

pryzmatyczna

Właściwości mechaniczne

kruchy

Gęstość

2,4 g/cm3

Właściwości optyczne
Barwa

biała, żółtawa, szara, różowawa; bezbarwny, czerwona

Rysa

biała

Połysk

szklisty, diamentowy

Współczynnik załamania

1,586–1,614 (dwuosiowy)

Inne

dwójłomność: 0,028 dyspersja (optyka): stosunkowo słaba

Dodatkowe dane
Klasyfikacja Strunza

6.CB.10

Colemanit (kolemanit) – minerał z grupy boranów. Jest minerałem rzadkim, rozpowszechnionym tylko w niektórych rejonach Ziemi.

Nazwa pochodzi od nazwiska W.T. Colemana, amerykańskiego handlowca i właściciela kopalń boranowych, w których ten minerał został po raz pierwszy stwierdzony.

Charakterystyka

Właściwości

Tworzy kryształy izometryczne, krótkosłupkowe, długosłupkowe, tabliczkowe i pręcikowe. Niekiedy przyjmuje postać romboedru. Występuje w skupieniach zbitych, pręcikowych, blaszkowych i ziarnistych. Rzadziej tworzy skupienia sferolityczne bądź stanowi wypełnienia geod mineralnych. Dobrze wykształcone kryształy narosłe występują w formie szczotek krystalicznych. Jest minerałem kruchym, przezroczystym do przeświecającego. Nierozpuszczalny w wodzie. Rozpuszczalny w ciepłym kwasie solnym. Barwie płomień na zielono.

Występowanie

Powstaje jako produkt ewaporacji (odparowania) słonych jezior, w klimacie pustynnym. Tworzy się w osadach jezior boranowych. Współwystępuje z gipsem, uleksytem, boraksem, boracytem, kernitem, realgarem, halitem, selenitem, kalcytem i celestynem.

Miejsca występowania: USA – Kalifornia, Nevada; Argentyna, Chile, Turcja, Kazachstan.

Zastosowanie

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 Walter Schumann, Minerały świata, Alma-Press, 2003, s. 62, ISBN 978-83-7020-313-9.
  2. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Colemanite, [w:] Mindat.org [online], Hudson Institute of Mineralogy [dostęp 2025-09-07] (ang.).
  3. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Rupert Hochleitner, Minerały, kamienie szlachetne, skały, Multico Oficyna Wydawnicza, 15 kwietnia 2022, s. 262, ISBN 978-83-7073-816-7.
  4. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 Jerzy Żaba, Ilustrowana encyklopedia skał i minerałów, Wydawnictwa Videograf SA, 2024, s. 97, ISBN 978-83-8293-231-7.
  5. 1 2 3 4 5 Jan Parafiniuk, Atlas Minerałów, Multico Oficyna Wydawnicza, 2019, s. 140, ISBN 978-83-7073-845-7.
  6. 1 2 3 4 Medenbach i Sussieck-Fornefeld 1996 ↓, s. 150.

Bibliografia

Linki zewnętrzne