Historia
We wczesnym średniowieczu istniały na tym terenie dwa grodziska. Jedno pochodzi z końca VII wieku i jest to gród typu nizinnego z rozbudowanym podgrodziem. Kolejne zaś grodzisko jest typu wyżynnego, pierścieniowate z VII-XI w. nazywane Waligórą pochodzi z czasów pełnego średniowiecza, jest wzniesieniem o wysokości 10 do 12 m, średnica wynosi 120 kroków, dawniej otaczały je wody jeziora. Od 1289 roku teren ten wchodził w skład posiadłości rodu pomorskiego Kleszczów (Kleszczy), który uległ germanizacji zmieniając brzmienie nazwiska na von Kleist.
Pierwsza wzmianka o Radaczu pojawiła się na dokumencie informującym o pożarze z 1403 roku jako siedziba rodowa linii radeckiej von Kleistów, której założycielem był Voltz Kleist. Potwierdzenie lenna uzyskał od księcia Bogusława, syn Yoltza – Pribislaff Kleist.
Na początku XV w. tak pisano o rodzie von Kleistów “znany był z wypraw łupieżczych na ziemie zakonu krzyżackiego, zamieszkały w ziemi szczecineckiej ród Kleszczów (Klest vel Kleist)”. Z kolei, w roku 1590 w okresie sporów granicznych “Kleist, ówczesny starosta szczecinecki, postanowił podstępem przesunąć granicę ziemi szczecineckiej w głąb ziem polskich. Wrzucił więc do rzeki wpadającej do jezioro Pile słup graniczny z godłem Rzeszy. Chciał w ten sposób zagarnąć ziemię położoną między j. Pile, Gwdą i dawną granicą polską”.
Dzieje rodu Kleistów były ściśle związane z historią rejencji szczecineckiej, prawdopodobnie do połowy XIX wieku. W XVIII wieku był to jeden z bogatszych rodów pomorskich, który posiadał dziewięć wsi. W czasie wojen napoleońskich w Radaczu stacjonowała piechota pruska. Około 1888 roku dobra radackie obejmowały 997,43 ha, roczny dochód sięgał 3918 marek. Radacz był własnością von Kleistów do końca XIX wieku. Na początku XX wieku właścicielem jego był K. Casiner. W roku 1939 i przez okres II wojny światowej, właścicielem wsi pozostawał Willi Moltrecht. Po wojnie mieścił się tu PGR, aż do momentu swojego upadku. Znajdujący się w Radaczu pałac i park, powstały za sprawą von Kleistów, do końca służyły właścicielom majątku.
53°42′31″N 16°32′12″E/53,708611 16,536667
