Rypida

Rypida, także ripidion (gr. ῥιπίδιον, rhipidion lub ἑξαπτέρυγον, heksapterygon; cs. рїпіда, ripida) – przedmiot wykorzystywany w liturgii kościołów wschodnich rytu bizantyjskiego (przede wszystkim w cerkwi prawosławnej i kościołach greckokatolickich). Ma formę umieszczonego na długim drzewcu wachlarza, współcześnie zazwyczaj okrągłego (rzadziej w kształcie gwiazdy lub kwadratu), ozdobionego wizerunkami cherubinów i serafinów. Symbolizuje aniołów otaczających tron Boży i uczestniczących w nabożeństwie.

Pierwotnie rypidy wykonane były z pawich piór, pergaminu lub płótna i służyły do chronienia świętych Darów Eucharystycznych przed owadami i kurzem. Obecnie wachluje się nimi święte Dary na znak tchnienia Świętego Ducha.

Rypidy wykorzystuje się głównie podczas nabożeństw odprawianych przez biskupa, zwłaszcza przy wyświęcaniu diakona.

Przypisy

↑ JolantaJ. Wasilewska JolantaJ., Wachlarz w Kościele Wschodnim i Zachodnim oraz w kulturze świata, „Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne”, 111, 2019, s. 357–392, DOI: 10.31743/abmk.6304, ISSN 2545-3491 [dostęp 2026-06-30] .

Bibliografia

Konstanty Bondaruk, O nabożeństwie prawosławnym, Warszawska Metropolia Prawosławna, Warszawa 2020, ISBN 978-83-65136-48-0, str. 123
Słownik polskiej terminologii prawosławnej, Wydawnictwo Uniwersytetu w Białymstoku, ISBN 978-83-7431-738-2, str. 396

[1] JolantaJ. Wasilewska JolantaJ., Wachlarz w Kościele Wschodnim i Zachodnim oraz w kulturze świata, „Archiwa, Biblioteki i Muzea Kościelne”, 111, 2019, s. 357–392, DOI: 10.31743/abmk.6304, ISSN 2545-3491 [dostęp 2026-06-30] .