Strophomenata

	Strophomenata
	Williams, Carlson, Brunton, Holmer & Popov, 1997
	Okres istnienia: kambr–perm PreꞒ Ꞓ O S D C P T J K Pg N Q
	; Leptaena rhomboidalis z syluru Gotlandii: widoczna wklęsła skorupka grzbietowa
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	ramienionogi
Podtyp	Rhynchonelliformea
Gromada	Strophomenata
	Multimedia w Wikimedia Commons

Strophomenata – wymarła gromada ramienionogów, znana od kambru do permu.

Charakterystyka ogólna

Rhynchonellata należą do podtypu Rhynchonelliformea (odpowiadającego w przybliżeniu dawniej wyróżnianej grupie ramienionogów zawiasowych). Ich cechami charakterystycznymi są obecność nóżki powstającej w ontogenezie z tylnej części brzusznego płata płaszcza oraz obecność zębów (w skorupce brzusznej) i dołków zębowych ograniczonych wałeczkami (w skorupce grzbietowej).

Ponadto najczęściej odznaczają się muszlą o mikrostrukturze przeważnie lub wyłącznie laminarną o skrzyżowanych kierunkach płytek (ang. cross-bladed laminar). Muszla jest nieperforowana (ang. impunctate) lub posiada przypominające perforacje załamania linii przyrostowych (ang. pseudopunctate). Muszle są stroficzne (tylna część muszli jest prosta i odpowiada osi obrotu skorupek względem siebie, ang. hinge line).

Systematyka i występowanie

Do gromady Strophomenata zalicza się około 1500 rodzajów, które łączy się w cztery rzędy. Niektóre grupy o szczególnie nietypowej morfologii wyróżnia się w randze podrzędów lub nadrodzin.

Strophomenida o muszlach o różnym kształcie, bez kolców. Znane od dolnego ordowiku do karbonu (namuru).
Productida o muszlach wklęsło-wypukłych lub płaskowypukłych, skorupkach grzbietowych znacznie mniejszych od brzusznych, często obecne są kolce. Znane od górnego ordowiku do górnego permu (istnieją też niepotwierdzone dane o ich występowaniu w dolnym triasie). Tu należy między innymi nadrodzina Richthofenioidea, której przedstawiciele konwergentnie upodobnili się do korali oraz podrząd Lyttoniidina, gdzie skorupka grzbietowa zredukowana jest do małej płytki.
Orthotetida o muszli najczęściej dwuwypukłej, znane od ordowiku do permu.
Billingsellida, posiadające rozwiniętą areę brzuszną oraz platformę nototyrialną, znane z kambru i ordowiku.

Przypisy

↑ AlwynA. Williams AlwynA., Sandra J.S.J. Carlson Sandra J.S.J., C. Howard C.C.H.C. Brunton C. Howard C.C.H.C., Brachiopod classification, [w:] Roger L.R.L. Kaesler (red.), Treatise on Invertebrate Paleontology, Part H (Brachiopoda, Revised), Volume 2, Lawrence, Kansas–Boulder, Colorado 2000, s. 1–27 .
↑ AlwynA. Williams AlwynA., Sandra J.S.J. Carlson Sandra J.S.J., C. Howard C.C.H.C. Brunton C. Howard C.C.H.C., Lars E.L.E. Holmer Lars E.L.E., LeonidL. Popov LeonidL., A supra-ordinal classification of the Brachiopoda, „Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B. Biological Sciences”, 351 (1344), 1997, s. 1171–1193, DOI: 10.1098/rstb.1996.0101 [dostęp 2025-01-07] .
1 2 3 AlwynA. Williams AlwynA., C. Howard C.C.H.C. Brunton C. Howard C.C.H.C., L.R.M.L.R.M. Cocks L.R.M.L.R.M., Strophomenata, [w:] Roger L.R.L. Kaesler (red.), Treatise on Invertebrate Paleontology, Part H (Brachiopoda, Revised), Volume 2, Lawrence, Kansas–Boulder, Colorado 2000, s. 215–216 .
↑ L.R.M.L.R.M. Cocks L.R.M.L.R.M., Jia-yuJ. Rong Jia-yuJ., Order Strophomenida, [w:] Roger L.R.L. Kaesler (red.), Treatise on Invertebrate Paleontology, Part H: Brachiopoda, revised, Volume 2, Boulder, Colorado–Lawrence, Kansas 2000, s. 216–349 .
↑ C.H.C.C.H.C. Brunton C.H.C.C.H.C., S.S.S.S. Lazarev S.S.S.S., R.E.R.E. Grant R.E.R.E., Productida, [w:] Roger L.R.L. Kaesler (red.), Treatise on Invertebrate Paleontology, Part H (Brachiopoda, Revised), Volume 2, Lawrence, Kansas–Boulder, Colorado 2000, s. 350–362 .
↑ BruceB. Wardlaw BruceB., R.E.R.E. Grant R.E.R.E., C.H.C.C.H.C. Brunton C.H.C.C.H.C., Richthofenioidea, [w:] Roger L.R.L. Kaesler (red.), Treatise on Invertebrate Paleontology, Part H (Brachiopoda, Revised), Volume 3, Lawrence, Kansas–Boulder, Colorado 2000, s. 610–619 .
↑ AlwynA. Williams AlwynA., David A.T.D.A.T. Harper David A.T.D.A.T., R.E.R.E. Grant R.E.R.E., Lyttoniidina, [w:] Roger L.R.L. Kaesler (red.), Treatise on Invertebrate Paleontology, Part H (Brachiopoda, Revised), Volume 3, Lawrence, Kansas–Boulder, Colorado 2000, s. 619–642 .
↑ AlwynA. Williams AlwynA., C. Howard C.C.H.C. Brunton C. Howard C.C.H.C., A.D.A.D. Wright A.D.A.D., Orthotetida, [w:] Roger L.R.L. Kaesler (red.), Treatise on Invertebrate Paleontology, Part H (Brachiopoda, Revised), Volume 3, Lawrence, Kansas–Boulder, Colorado 2000, s. 644 .
↑ AlwynA. Williams AlwynA., David A.T.D.A.T. Harper David A.T.D.A.T., Billingsellida, [w:] Roger L.R.L. Kaesler (red.), Treatise on Invertebrate Paleontology, Part H (Brachiopoda, Revised), Volume 3, Lawrence, Kansas–Boulder, Colorado 2000, s. 689–708 .

[:23-1] AlwynA. Williams AlwynA., Sandra J.S.J. Carlson Sandra J.S.J., C. Howard C.C.H.C. Brunton C. Howard C.C.H.C., Brachiopod classification, [w:] Roger L.R.L. Kaesler (red.), Treatise on Invertebrate Paleontology, Part H (Brachiopoda, Revised), Volume 2, Lawrence, Kansas–Boulder, Colorado 2000, s. 1–27 .

[:0-2] AlwynA. Williams AlwynA., Sandra J.S.J. Carlson Sandra J.S.J., C. Howard C.C.H.C. Brunton C. Howard C.C.H.C., Lars E.L.E. Holmer Lars E.L.E., LeonidL. Popov LeonidL., A supra-ordinal classification of the Brachiopoda, „Philosophical Transactions of the Royal Society of London. Series B. Biological Sciences”, 351 (1344), 1997, s. 1171–1193, DOI: 10.1098/rstb.1996.0101 [dostęp 2025-01-07] .

[:2-3] 1 2 3 AlwynA. Williams AlwynA., C. Howard C.C.H.C. Brunton C. Howard C.C.H.C., L.R.M.L.R.M. Cocks L.R.M.L.R.M., Strophomenata, [w:] Roger L.R.L. Kaesler (red.), Treatise on Invertebrate Paleontology, Part H (Brachiopoda, Revised), Volume 2, Lawrence, Kansas–Boulder, Colorado 2000, s. 215–216 .

[4] L.R.M.L.R.M. Cocks L.R.M.L.R.M., Jia-yuJ. Rong Jia-yuJ., Order Strophomenida, [w:] Roger L.R.L. Kaesler (red.), Treatise on Invertebrate Paleontology, Part H: Brachiopoda, revised, Volume 2, Boulder, Colorado–Lawrence, Kansas 2000, s. 216–349 .

[:22-5] C.H.C.C.H.C. Brunton C.H.C.C.H.C., S.S.S.S. Lazarev S.S.S.S., R.E.R.E. Grant R.E.R.E., Productida, [w:] Roger L.R.L. Kaesler (red.), Treatise on Invertebrate Paleontology, Part H (Brachiopoda, Revised), Volume 2, Lawrence, Kansas–Boulder, Colorado 2000, s. 350–362 .

[:26-6] BruceB. Wardlaw BruceB., R.E.R.E. Grant R.E.R.E., C.H.C.C.H.C. Brunton C.H.C.C.H.C., Richthofenioidea, [w:] Roger L.R.L. Kaesler (red.), Treatise on Invertebrate Paleontology, Part H (Brachiopoda, Revised), Volume 3, Lawrence, Kansas–Boulder, Colorado 2000, s. 610–619 .

[:27-7] AlwynA. Williams AlwynA., David A.T.D.A.T. Harper David A.T.D.A.T., R.E.R.E. Grant R.E.R.E., Lyttoniidina, [w:] Roger L.R.L. Kaesler (red.), Treatise on Invertebrate Paleontology, Part H (Brachiopoda, Revised), Volume 3, Lawrence, Kansas–Boulder, Colorado 2000, s. 619–642 .

[:25-8] AlwynA. Williams AlwynA., C. Howard C.C.H.C. Brunton C. Howard C.C.H.C., A.D.A.D. Wright A.D.A.D., Orthotetida, [w:] Roger L.R.L. Kaesler (red.), Treatise on Invertebrate Paleontology, Part H (Brachiopoda, Revised), Volume 3, Lawrence, Kansas–Boulder, Colorado 2000, s. 644 .

[:24-9] AlwynA. Williams AlwynA., David A.T.D.A.T. Harper David A.T.D.A.T., Billingsellida, [w:] Roger L.R.L. Kaesler (red.), Treatise on Invertebrate Paleontology, Part H (Brachiopoda, Revised), Volume 3, Lawrence, Kansas–Boulder, Colorado 2000, s. 689–708 .