XVI wiek

Ten artykuł od 2021-04 wymaga zweryfikowania podanych informacji.

Należy podać wiarygodne źródła w formie przypisów bibliograficznych.
Część lub nawet wszystkie informacje w artykule mogą być nieprawdziwe. Jako pozbawione źródeł mogą zostać zakwestionowane i usunięte.
Sprawdź w źródłach: Google Books • Google Scholar • BazHum • BazTech • RCIN • Internet Archive (texts / inlibrary)
Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon {{Dopracować}} z tego artykułu.

Począwszy od roku 1492, od odkrycia Ameryki przez Krzysztofa Kolumba, nastaje wiek wielkich odkryć geograficznych i europejskiego kolonializmu.

Wydarzenia historyczne 1501-1510

• 1500–1503 – II wojna litewsko-rosyjska
• 1501 – Amerigo Vespucci odkrył Zatokę Wszystkich Świętych i zszedł na ląd na terenie dzisiejszego brazylijskiego miasta Salvador (1 listopada)
• 1502
  • Nakaz opuszczenia przez muzułmanów Hiszpanii
  • Upadek złotej Ordy
• 1503 – podczas swej 4. i ostatniej podróży do Nowego Świata Krzysztof Kolumb odkrył Kajmany (10 maja); nadał archipelagowi nazwę Las Tortugas od zaobserwowanych tam licznie żółwi morskich
• 1504 – Francja scedowała Neapol na rzecz Hiszpanii (31 stycznia)
• 1505 – konstytucja Nihil novi (30 maja)
• 1506 – Turcy osmańscy opanowali ziemie albańskie
• 1507–1508 – III wojna litewsko-rosyjska
• 1508 – Wojny włoskie: z inicjatywy papieża Juliusza II zawarto w Cambrai sojusz przeciwko Republice Weneckiej (10 grudnia)
• 1509 – trzęsienie ziemi i wywołane nim tsunami zabiły w Stambule około 10 tys. osób (10 września)
• 1510 – Portugalczycy założyli faktorię handlową w Goa (15 sierpnia)

Wydarzenia historyczne 1511-1520

• 1511 – Albrecht Hohenzollern został koronowany na wielkiego mistrza krzyżackiego (6 lipca)
• 1512 – zwycięstwo Francuzów nad Hiszpanią i wojskami papieskimi pod Rawenną (11 kwietnia)
• 1512–1522 – I wojna polsko-rosyjska
• 1513
  • na przełomie marca i kwietnia pierwszy Europejczyk dociera do Ameryki Północnej (Hiszpan Ponce de Leon, Floryda)
  • 25–26 września – Vasco Núñez de Balboa, pierwszy Europejczyk, który przedostał się przez Nowy Świat i zobaczył Ocean Spokojny
  • Portugalczycy wylądowali/dopłynęli do wybrzeży Chin (Kanton)
• 1514 – założono miasto Santiago de Cuba (28 czerwca)
• 1515 – rozpoczął się Zjazd wiedeński (15 lipca)
• 1516 – Szwajcarzy i Francuzi podpisali tzw. Wieczny pokój (29 listopada)
• 1517
  • 95 tez Marcina Lutra – w Kościele chrześcijańskim dochodzi do schizmy, kiedy przez Europę przetacza się fala reformacji i będącej odpowiedzią na nią kontrreformacji (31 października)
  • pierwsze poselstwo portugalskie wyrusza do Chin
• 1518 – koronacja Bony Sforzy na królową Polski i jej zaślubiny z Zygmuntem I Starym w katedrze wawelskiej (18 kwietnia)
• 1519 – wystąpienie w Szwajcarii Ulryka Zwingliego
• 1519–1521 opanowanie przez Hernána Cortésa terytorium Meksyku i podbój państwa Azteckiego
• 1520 – wyprawa kierowana przez Ferdynanda Magellana wpłynęła na ocean, który Magellan nazwał później Morzem Spokojnym (28 listopada)

Wydarzenia historyczne 1521-1530

• 1521 – Ferdynand Magellan odkrył Filipiny (16 marca)
• 1522 – Juan Sebastián Elcano, kapitan żaglowca Vittoria 6 września kończy pierwszy rejs dookoła świata (rozpoczęty przez Magellana w 1519)
• 1523 – koronacja Gustawa Wazy na króla Szwecji (6 czerwca). Ostateczny rozpad Unii kalmarskiej
• 1524–1525 Wojna chłopska w Niemczech
• 1525 – traktat krakowski (8 kwietnia) – hołd pruski (10 kwietnia) – sekularyzacja państwa zakonu krzyżackiego i powstanie Prus Książęcych jako księstwa lennego Polski
• 1526 – śmierć Ludwika II Jagiellończyka w bitwie pod Mohaczem (29 sierpnia)
• 1527
  • Szwecja przechodzi na luteranizm
  • złupienie Rzymu przez wojska Karola V (Sacco di Roma)
• 1528 – wyprawa Pánfilo de Narváeza dociera do Florydy
• 1529 – wydanie I statutu litewskiego
• 1530 – hiszpański król Karol V podpisał akt, na mocy którego Malta została przekazana zakonowi joannitów (23 marca)

Wydarzenia historyczne 1531-1540

• 1531 – zawiązanie protestanckiego związku szmalkaldzkiego
• 1532–1533 – podbój Imperium Inków przez Francisca Pizarra
• 1533 – Francisco Pizarro w imieniu króla Hiszpanii ostatecznie złamał potęgę państwa Inków, zajmując ich stolicę Cuzco oraz zabijając ich ostatniego króla Atahualpę (15 listopada)
• 1534
  • akt supremacji w Anglii (16 marca)
  • powstanie zakonu Jezuitów (15 sierpnia)
• 1534–1537 – V wojna litewsko-moskiewska
• 1535 – hiszpański biskup Tomás de Berlanga odkrył wyspy Galapagos (10 marca)
• 1536 – Dania przechodzi na protestantyzm
• 1537 – wojna kokosza (lipiec)
• 1538 – w dzisiejszej stolicy Dominikany założono pierwszy uniwersytet na zachodniej półkuli – Universidad Autónoma de Santo Domingo (28 października)
• 1539 – Hiszpania zaanektowała Kubę (14 stycznia)
• 1540 – hiszpański oficer Francisco de Orellana odkrył i przepłynął Amazonkę z zachodu na wschód

Wydarzenia historyczne 1541-1550

• 1541 – podział Węgier między Turcję i Habsburgów
• 1542 – Hiszpan Álvar Núñez Cabeza de Vaca jako pierwszy Europejczyk dotarł do wodospadów Iguaçu na granicy argentyńsko-brazylijskiej (31 stycznia)
• 1543 – Portugalczycy dopłynęli do Wysp Japońskich
• 1544 – założenie uniwersytetu luterańskiego w Królewcu
• 1545 – rozpoczął się Sobór trydencki (13 grudnia)
• 1546 – Hiszpania rozpoczęła podbój półwyspu Jukatan
• 1547 – zwycięstwo Anglików nad Szkotami w bitwie pod Pinkie Cleugh (10 września)
• 1548 – Interim augsburskie: pokój narzucony protestantom przez cesarza Karola V, zakończył pierwszą wojnę Szmalkaldzką (15 maja)
• 1549 – zostało założone miasto Salvador, pierwsza stolica Brazylii (29 marca)
• 1550 – założono Helsinki (12 czerwca)

Wydarzenia historyczne 1551-1560

• 1551 – założono obecny Narodowy Uniwersytet Autonomiczny Meksyku (22 września)
• 1552 – na zamku w Chambord niemieccy książęta protestanccy i król Francji Henryk II Walezjusz zawarli układ skierowany przeciw cesarzowi Karolowi V Habsburgowi (15 stycznia)
• 1553 – Indianie z plemienia Araukanów rozgromili Hiszpanów w bitwie pod chilijskim Tupacel (25 grudnia)
• 1554 – w londyńskiej Tower z rozkazu Marii I stracono Jane Grey, zwaną „dziewięciodniową królową” (12 lutego)
• 1555 – zawarcie pokoju w Augsburgu (25 września). Abdykacja cesarza Karola V (1556). Podział monarchii habsburskiej
• 1556 – trzęsienie ziemi w chińskiej prowincji Shaanxi, które spowodowało śmierć około 830 tys. osób (23 stycznia). Wstrząsy wywołały odkształcenia terenu, także w sąsiednich prowincjach Chin
• 1557 – mistrz zakonu inflanckiego Wilhelm Fürstenberg podpisał traktat pozwolski, w którym zakon zobowiązywał się do sprzyjania Litwie (14 września)
• 1558–1570 – III wojna polsko-rosyjska o Inflanty (VI wojna litewsko-rosyjska)
• 1559 – w Cateau-Cambrésis zawarto pokój hiszpańsko-francuski i osobny pokój francusko-angielski (3 kwietnia). Zakończyło to wojnę o hegemonię w Europie między Walezjuszami a Habsburgami
• 1560 – Anglia i Szkocja podpisały Traktat Edynburski (6 lipca)

Wydarzenia historyczne 1561-1570

• 1561 – Sekularyzacja inflanckiej gałęzi zakonu krzyżackiego (28 listopada)
• 1562 – biskup Jukatanu Diego de Landa spalił kilkadziesiąt zabytków pisma Majów i kilka tysięcy majańskich wizerunków sakralnych (12 lipca); do naszych czasów przetrwały zaledwie 4 kodeksy
• 1563 – podpisano w Kopenhadze sojusz polsko-duński na mocy którego oba państwa zobowiązały się wspólnie wystąpić przeciwko Szwecji i Rosji (5 października)
• 1564 – sprowadzenie Jezuitów do Polski
• 1565 – wyspa Cebu została pierwszą kolonią hiszpańską na Filipinach (27 kwietnia)
• 1566 – u wybrzeży Gotlandii sztorm zniszczył flotę duńsko-lubecką, powodując śmierć około 6 tys. marynarzy (28 lipca)
• 1567 – zostało założone Caracas (25 lipca)
• 1568 – został zawarty Pokój z Longjumeau kończący II francuską wojnę religijną (23 marca)
• 1569 – zawarcie unii lubelskiej (1 lipca)
• 1570 – Pokój w Szczecinie i zakończenie I wojny północnej (13 grudnia)

Wydarzenia historyczne 1571-1580

• 1571 – Bitwa pod Lepanto (7 października)
• 1572 – Noc św. Bartłomieja (23/24 sierpnia)
• 1573 – Konfederacja Warszawska (28 stycznia)
• 1574 – ucieczka Henryka Walezego z Polski (18/19 czerwca)
• 1575 – założono Uniwersytet w Lejdzie (8 lutego)
• 1576–1577 – Wojna Rzeczypospolitej z Gdańskiem
• 1577–1582 – IV wojna polsko-rosyjska zakończona rozejmem w Jamie Zapolskim
• 1578 – król Henryk III ustanowił Order Ducha Świętego, najwyższe odznaczenie w królestwie Francji (31 grudnia)
• 1579 – południowe prowincje Niderlandów podpisały traktat arraski (6 stycznia)
• 1580 – galeon Złota Łania, flagowy okręt Francisa Drake’a, zawinęła do portu Plymouth, kończąc podróż dookoła świata (26 września)

Wydarzenia historyczne 1581-1590

• 1581 – ogłoszono niepodległość konfederacji północnych prowincji Niderlandów od Hiszpanii (26 lipca)
• 1582 – papież Grzegorz XIII wydał bullę Inter gravissimas wprowadzającą kalendarz gregoriański (24 lutego)
• 1583 – sir Humphrey Gilbert oficjalnie ogłosił Nową Fundlandię kolonią angielską, pierwszą na kontynencie północnoamerykańskim (5 sierpnia)
• 1584 – zakończono budowę pałacu Escorial pod Madrytem (13 września)
• 1585 – francuska Liga Katolicka zawarła traktat sojuszniczy z Hiszpanią (2 stycznia)
• 1586 – został założony Tiumeń, pierwsze rosyjskie miasto na Syberii (29 lipca)
• 1587 – Francis Drake zniszczył flotę hiszpańską w Kadyksie, opóźniając w ten sposób przygotowania Hiszpanii do inwazji na Anglię (19 kwietnia)
• 1588 – klęska Wielkiej Armady (8 sierpnia)
• 1589 – król Francji i były król Polski Henryk III Walezy został śmiertelnie zraniony nożem przez dominikanina Jacques’a Clémenta (1 sierpnia)
• 1590 – trzęsienie ziemi o sile 6,0° w skali Richtera w Wiedniu i Dolnej Austrii (15 września)

Wydarzenia historyczne 1591-1600

• 1591 – 101 piwowarów z Hamburga podpisało pierwsze w świecie ubezpieczenie majątkowe (3 grudnia)
• 1592 – wybór Hipolit Aldobrandini na papieża, przyjął imię Klemens VIII (30 stycznia)
• 1593 – Habsburgowie pokonali Turków w bitwie pod Sziszakiem (22 czerwca)
• 1594 – w katedrze w Uppsali król Polski Zygmunt III Waza został koronowany na króla Szwecji (19 lutego)
• 1595 – hiszpański żeglarz Álvaro de Mendaña de Neyra odkrył wyspy Markizy (21 lipca)
• 1596 – Unia brzeska
• 1597 – Irlandzka wojna dziewięcioletnia: bitwa pod Carrickfergus (4 listopada)
• 1598 – (karnawał) powstanie opery – w pałacu Jacopa Corsiego we Florencji Jacopo Peri wystawił swoją favola drammatica z tekstem Ottavia Rinucciniego – Dafne
• 1598 – Edykt nantejski (13 kwietnia)
• 1599 – książę Wirtembergii Fryderyk I założył miasto Freudenstadt (22 marca)
• 1599/1600 – powstała Brytyjska Kompania Wschodnioindyjska
• 1600 – na rzymskim placu Campo di Fiori na stosie spłonął skazany przez inkwizycję Giordano Bruno (17 lutego)

Władcy Anglii w XVI wieku

#	Imię		Urodzony	Zmarł	Czas rządów	Rodzice
43	Henryk VII		28 stycznia 1457 Pembroke	21 kwietnia 1509 Richmond	1485-1509	Edmund Tudor (ok. 1430-1456), 1 hrabia Richmond Małgorzata Beaufort (1443-1509), c. Jan Beauforta, 1 księcia Somerset
44	Henryk VIII		28 czerwca 1491 Greenwich	28 stycznia 1547 Whitehall	1509-1547	Henryk VII Tudor (1457-1509), król Anglii Elżbieta (1466-1503), c. Edwarda IV
45	Edward VI		12 października 1537 Hampton Court	6 lipca 1553 Greenwich	1547-1553	Henryk VIII Tudor (1491-1547), król Anglii Jane Seymour (1507-1537), c. sir. Johna Seymoura
46	Joanna Grey		12 października 1537	12 lutego 1554 Tower	1553	Henry Grey (ok. 1515-1554), 1 książę Suffolk Frances Brandon (1517-1559), c. Charles Brandona, 1 ks. Suffolk
47	Maria I Krwawa		18 lutego 1516 Greenwich	17 listopada 1558 St. James’s Palace	1553-1558	Henryk VIII Tudor (1491-1547), król Anglii Katarzyna (1485-1536), c. Ferdynanda II Katolickiego, króla Aragonii
48	Elżbieta I Wielka		7 września 1533 Greenwich	24 marca 1603 Richmond	1558-1603	Henryk VIII Tudor (1491-1547), król Anglii Anna Boleyn (1501-1536), c. Tomasza Boleyna, 1 hrabiego Wiltshire

Władcy Francji w XVI wieku

#	Imię		Urodzony	Zmarł	Czas rządów	Rodzice
39	Ludwik XII		27 czerwca 1462 Chateau de Blois	1 stycznia 1515 Paryż	1498-1515	Karol de Valois (1394-1465), książę Orleanu Maria von Kleve, c. Adolfa I, księcia Kleve
40	Franciszek I		12 września 1494 Cognac	31 lipca 1547 Chateau de Rambouillet	1515-1547	Karol de Valois (1459-1496), hrabia Angoulême Ludwika (1476-1531), c. Filipa II, księcia Sabaudii
41	Henryk II		31 marca 1519 Saint-Germain-en-Laye	10 lipca 1559 Paryż	1547-1559	Franciszek I (1494-1547), król Francji Klaudia de Valois (1499-1524), c. Ludwika XII, króla Francji
42	Franciszek II		19 stycznia 1544 Fontainebleau	5 grudnia 1560 Orlean	1559-1560	Henryk II (1519-1559), król Francji Katarzyna Medycejska (1519-1589), c. Wawrzyńca II Medyceusza, księcia Urbino
43	Karol IX		27 czerwca 1550 Saint-Germain-en-Laye	30 maja 1574 Vincennes	1560-1574	Henryk II (1519-1559), król Francji Katarzyna Medycejska (1519-1589), c. Wawrzyńca II Medyceusza, księcia Urbino
44	Henryk III		19 września 1551 Fontainebleau	2 sierpnia 1589 Saint-Cloud	1574-1589	Henryk II (1519-1559), król Francji Katarzyna Medycejska (1519-1589), c. Wawrzyńca II Medyceusza, księcia Urbino
45	Henryk IV Wielki		13 grudnia 1553 Pau	14 maja 1610 Paryż	1589-1610	Antoni de Bourbon (1518-1562), król Nawarry Joanna III d’Albert (1528-1572), królowa Nawarry, c. Henryka II, króla Nawarry

Władcy Hiszpanii w XVI wieku

#	Imię		Urodzony	Zmarł	Czas rządów	Rodzice
1	Izabela I Katolicka		22 kwietnia 1451 Madrigal de las Altas Torres	26 listopada 1504 Medina del Campo	1474-1504	Jan II Kastylijski (1405-1454), król Kastylii i Leónu Izabela Aviz (1428-1496), c. Jana Aviza, księcia Aveiro
2	Ferdynand V (II)		10 marca 1452 Sos del Rey Católico	23 stycznia 1516 Madrigalejo	1475-1516	Jan II Aragoński (1398-1479), król Aragonii Joanna Enríquez (1425-1468), c. Fadrique Enríqueza, hrabiego Melgar i Rueda
3	Joanna I		6 listopada 1479 Toledo	12 kwietnia 1555 Tordesillas	1504-1555	Ferdynand V (II) Aragoński (1452-1516), król Aragonii Izabela I Katolicka (1451-1504), królowa Kastylii i Leónu, c. Jana II, króla Kastylii i Leónu
4	Filip I Piękny		22 lipca 1478 Brugia	25 września 1506 Burgos	1504-1506	Maksymilian I Habsburg (1459-1519), cesarz rzymsko-niemiecki Maria Burgundzka (1457-1482), księżna Burgundii, c. Karola Śmiałego, księcia Burgundii
5	Karol I		24 lutego 1500 Gandawa	21 września 1558 Yuste	1516-1556	Filip I Piękny (1478-1506), książę Burgundii Joanna Szalona (1479-1555), królowa Kastylii i Leónu, c. Ferdynanda V (II), króla Aragonii
6	Filip II		21 maja 1527 Valladolid	13 września 1598 Escorial	1556-1598	Karol I (V) Habsburg (1500-1558), cesarz rzymsko-niemiecki, król Hiszpanii Izabela Aviz (1503-1539), królowa Hiszpanii, cesarzowa rzymsko-niemiecka, c. Manuela I, króla Portugalii
7	Filip III		14 kwietnia 1578Madryt	31 marca 1621 Madryt	1598-1621	Filip II Habsburg (1527-1598), król Hiszpanii Anna Habsburg (1549-1580), królowa Hiszpanii, c. Maksymiliana II, cesarza rzymsko-niemieckiego

Cesarze Świętego Cesarstwa Rzymskiego w XVI wieku

#	Imię		Urodzony	Zmarł	Czas rządów	Rodzice
39	Maksymilian I		22 marca 1459 Wiener Neustadt	12 stycznia 1519 Wels	1493-1519	Fryderyk III Habsburg (1415-1493), cesarz rzymski Eleonora d’Aviz (1434-1467), c. Edwarda I, króla Portugalii
40	Karol V		24 lutego 1500 Gandawa	21 września 1558 Yuste	1519-1556	Filip I Piękny (1478-1506), książę Burgundii Joanna Szalona (1479-1555), królowa Kastylii i Leónu, c. Ferdynanda V (II), króla Aragonii
41	Ferdynand I		10 marca 1503 Madryt	25 lipca 1564 Wiedeń	1556-1564	Filip I Piękny (1478-1506), książę Burgundii Joanna Szalona (1479-1555), królowa Kastylii i Leónu, c. Ferdynanda V (II), króla Aragonii
42	Maksymilian II		31 lipca 1527 Wiedeń	12 października 1576 Regensburg	1564-1576	Ferdynand I Habsburg (1503-1564), cesarz rzymski Anna Jagiellonka (1503–1547), c. Władysława II Jagiellończyka, króla Czech i Węgier
43	Rudolf II		18 lipca 1552 Wiedeń	20 stycznia 1612 Praga	1576-1612	Maksymilian II Habsburg (1527-1576), cesarz rzymski Maria Habsburg (1528-1603), c. Karola V, cesarza rzymsko-niemieckiego

Władcy Polski w XVI wieku

Okres panowania	Imię władcy	Portret władcy	Rodzice	Data urodzin	Data śmierci	Data koronacji	Wybrany równolegle	Informacje dodatkowe
1492-1501	Jan I Olbracht		Kazimierz IV Jagiellończyk, Elżbieta Rakuszanka	27 grudnia 1459	17 czerwca 1501	23 września 1492
1501-1506	Aleksander Jagiellończyk		Kazimierz IV Jagiellończyk, Elżbieta Rakuszanka	5 sierpnia 1461	19 sierpnia 1506	12 grudnia 1501	Wielki książę litewski 1492-1506.
1506-1548	Zygmunt I Stary		Kazimierz IV Jagiellończyk, Elżbieta Rakuszanka	1 stycznia 1467	1 kwietnia 1548	24 stycznia 1507	Wielki książę litewski 1506-1548.
1548-1572	Zygmunt II August		Zygmunt I Stary, Bona Sforza	1 sierpnia 1520	7 lipca 1572	20 lutego 1530	Wielki książę litewski. Koregent Zygmunta I na tronie litewskim od 1529 roku oraz w królestwie Polskim od koronacji w 1530 roku (vivente rege). Władzę przejął po śmierci Zygmunta I Starego w 1548 roku.
1573–1575	Henryk Walezy		Henryk II Walezjusz, Katarzyna Medycejska	19 września 1551	2 sierpnia 1589	11 maja 1573 21 lutego 1574		Walezjusze (linia boczna Kapetyngów) Król Francji 1574-1589.
1575–1586 (Formalnie do 1596)	Anna Jagiellonka		Zygmunt I Stary, Bona Sforza	18 października 1523	9 września 1596	13 grudnia 1575 1 maja 1576	Maksymilian II Habsburg	Jagiellonowie Współrządziła z mężem (Stefanem Batorym), po jego śmierci i koronacji jej siostrzeńca (Zygmunta III) wpływała na politykę państwa.
1576–1586	Stefan Batory		Stefan Batory, Katarzyna Telegdi	27 września 1533	12 grudnia 1586	15 grudnia 1575 1 maja 1576		Batory Książę Siedmiogrodu 1571-1586.
1587–1632	Zygmunt III Waza		Jan III Waza, Katarzyna Jagiellonka	20 czerwca 1566	30 kwietnia 1632	19 sierpnia 1587 27 grudnia 1587	Maksymilian III Habsburg	Wazowie Król Szwecji 1592-1599.

A

• Martin Agricola – niemiecki teoretyk muzyki.
• Thoinot Arbeau – (1519–1595), francuski pisarz i kompozytor.
• Jakob Arcadelt – kompozytor pochodzenia flamandzko-francuskiego.
• Pietro Aretino – pisarz włoski.

B

• Pierre Bayard – francuski bohater wojenny.
• Francis Beaumont – dramaturg angielski.
• Bernal Díaz del Castillo – hiszpański konkwistador i pamiętnikarz.
• Teodor de Bèze – francuski protestancki reformator religijny i teolog, następca Kalwina.
• Jean Bodin (1530–1596) – francuski prawnik, teoretyk państwa.
• Giovanni Botero – włoski pisarz polityczny.
• Tycho Brahe – duński astronom.
• William Byrd – angielski kompozytor i organista.
• Anna Boleyn – jedna z żon Henryka VIII Tudora, stracona jako czarownica.

C

• Sebastiano Caboto – odkrywca wenecki w służbie angielskiej. syn Giovanniego-Johna.
• Girolamo Cardano – włoski matematyk, astrolog i lekarz epoki renesansu.
• Jacques Cartier – francuski podróżnik i odkrywca.
• Miguel de Cervantes – prozaik hiszpański.
• John Colet – angielski uczony.
• Ludwik I Burbon-Condé – wódz francuski, pierwszy książę de Condé – założyciel domu Kondeuszy.
• Thomas Cranmer – duchowny i polityk angielski.

D

• John Dee – astrolog królowej Anglii Elżbiety I.
• John Dowland – renesansowy kompozytor angielski.
• Francis Drake – angielski żeglarz, korsarz i żołnierz.
• Robert Dudley, 1. hrabia Leicester – faworyt królowej Elżbiety I Tudor.

E

• Erazm z Rotterdamu – holenderski uczony, prekursor Reformacji.
• Erazm Gliczner – przywódca luteran wielkopolskich.

F

• Wilhelm Farel – francuski protestancki reformator religijny.
• John Fletcher – angielski dramaturg.
• Prospero Fontana – malarz włoski.
• Martin Frobisher – angielski żeglarz i odkrywca.
• Leonhart Fuchs – lekarz i botanik niemiecki.

G

• Mikołaj Gomółka – polski kompozytor renesansowy.
• El Greco – malarz hiszpański greckiego pochodzenia.

H

• Hans Holbein – malarz niemiecki w Anglii.
• Hans Holbein starszy – malarz niemiecki, ojciec poprzedniego.
• Katarzyna Howard – V żona Henryka VIII, ścięta.
• Hernan Cortez – konkwistador, zdobywca Meksyku, przez starożytnych Azteków był uważany za wcielenie Quetzalcoatla.

J

• Ben Jonson – dramaturg angielski.

K

• Kalwin właściwie Jean Calvin – francuski reformator religijny osiadły w Szwajcarii.
• Katarzyna Aragońska – I żona Henryka VIII.
• Johannes Keppler – niemiecki astronom.
• Mikołaj Kopernik – polski astronom z Torunia.
• Jan Kochanowski – polski poeta.

L

• Orlando di Lasso – belgijski kompozytor.
• Marcin Luter – niemiecki reformator religijny.
• Ruy López – hiszpański ksiądz, jeden z najsilniejszych szachistów XVI wieku.
• Św. Ignacy Loyola – hiszpański żołnierz i założyciel Jezuitów.

Ł

• Jan Łaski (1456–1531) – prymas Polski, kanclerz wielki koronny, autor Statutów Łaskiego
• Jan Łaski (1499–1560) – duchowny katolicki, potem protestant i działacz reformacji

M

• Niccolò Machiavelli włoski pisarz polityczny.
• Christopher Marlowe – dramaturg angielski.
• Filip Melanchton – reformator luterański.
• Michał Anioł Buonarroti – włoski rzeźbiarz i malarz.
• Andrzej Frycz Modrzewski – polski pisarz polityczny.
• Św. Thomas More – uczony angielski, katolicki święty-męczennik.

N

• Hans Neusiedler – niemiecki kompozytor renesansowy.
• Nostradamus – francuski okultysta.

P

• Paracelsus – słynny lekarz.
• Giovanni Pierluigi da Palestrina – kompozytor włoski epoki Renesansu.
• Katarzyna Parr – ostatnia z sześciu żon Henryka VIII.
• Francisco Pizarro – hiszpański zdobywca – konkwistador.
• Jacopo Pontormo – włoski malarz.
• Michael Prätorius – kompozytor niemiecki, jeden z prekursorów baroku.

R

• Mikołaj Rej – poeta polski.

S

• Claude de la Sengle – 48. mistrz zakonu Joannitów.
• William Szekspir – dramaturg angielski.
• Johannes Sleidan – humanista niemiecki.

T

• Jacopo Tintoretto – włoski malarz.
• Tycjan – włoski malarz.

U

• Jakub Uchański – arcybiskup Gniezna i sekretarz i zarządca dóbr królowej Bony.

V

• Amerigo Vespucci – włoski odkrywca.
• François Viète (1540–1603) – francuski matematyk

W

• Wacław z Szamotuł – polski kompozytor.
• Józef Wereszczyński (1530–1598) – pisarz polityczny i kaznodzieja, biskup kijowski.

Z

• Huldrych Zwingli – szwajcarski reformator religijny.

Zobacz też

• Reformacja
• Kalwinizm
• Luteranizm
• Kontrreformacja
• Sobór trydencki