Czy wiesz…

Z nowych i ostatnio rozbudowanych artykułów w Wikipedii:

…jaką funkcję pełni późnobarokowa Bazylika w Gößweinsteinie? (na zdjęciu)

…kiedy wystartowała platforma Koleo?

…czym zajmuje się rosyjskie Rolnictwo?

…dlaczego stworzono grę Old School RuneScape?

…że Różowa pracownia (widoczna obok) stanowi „autoportret bez twarzy”?

…kogo piosenkarka przebija szpilką w teledysku do utworu „Tears” z albumu Man’s Best Friend?

…na powstanie którego filmu muzycznego jego bohaterowie wyrazili zgodę po 50 latach odrzucania propozycji?

Wydarzenia

Inwazja Rosji na Ukrainę • wojna Izraela z Hamasem • wojna Izraela i Stanów Zjednoczonych z Iranem

Navanethem Pillay

• Nagrodę im. Alfreda Nobla w dziedzinie ekonomii otrzymali Robert Hall i Michael Woodford za mikroekonomiczne podstawy stabilizacji makroekonomicznej (12 października)
• Pokojową Nagrodę Nobla otrzymała Navanethem Pillay za wysiłki na rzecz promowania pokoju i prawa międzynarodowego (na zdjęciu; 9 października)
• Nagrodę Nobla w dziedzinie literatury otrzymała kanadyjska poetka Anne Carson za odważną i nowatorską twórczość, która w pełnym swobody dialogu z tradycją klasyczną stworzyła nowe formy dla literatury współczesnej (8 października)
• Nagrodę Nobla w dziedzinie chemii otrzymali Henri B. Kagan i Kensō Soai za odkrycie efektów nieliniowych i autokatalizy w asymetrycznej syntezie organicznej (7 października)
• Nagrodę Nobla w dziedzinie fizyki otrzymał Francis Halzen za kluczowy wkład w powstanie IceCube Neutrino Observatory oraz odkrycie neutrin wysokiej energii pochodzenia astrofizycznego (6 października)
• Nagrodę Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny otrzymali Karl Deisseroth, Peter Hegemann i Georg Nagel za odkrycia dotyczące światłoczułych kanałów jonowych i optogenetyki (5 października)

Zmarli: RJ Mitte • Pierre Joliot • Eva Marie Saint • George Fenton • Jeffrey Archer • Cheikh Hamidou Kane • Anatolij Kaszpirowski • Biljana Plavšić

Rocznice

18 października: imieniny obchodzą m.in.: Bratumił, Siemowit i Łukasz
Okrągłe, dziesięcioletnie rocznice:

Chuck Berry

Martina Navrátilová

• 1866 – zmarł niemiecki lekarz, botanik i zoolog Philipp Franz Balthasar von Siebold, jeden z nielicznych cudzoziemców w Japonii w czasach izolacjonizmu, badacz etnografii, flory i fauny Japonii, kolekcjoner japońskich dzieł sztuki (jak grafiki, drzeworyty czy ceramika) oraz przedmiotów codziennego użytku
• 1926 – urodzili się: niemiecki aktor, reżyser, scenarzysta i pisarz Klaus Kinski, oraz amerykański muzyk Chuck Berry (na fotografii)
• 1946 – urodził się kanadyjski kompozytor muzyki filmowej Howard Shore, twórca muzyki do filmów Władca Pierścieni, Gangi Nowego Jorku, Milczenie owiec i Aviator
• 1956 – urodziła się amerykańska tenisistka czeskiego pochodzenia Martina Navrátilová (na fotografii)
• 1976 – premiera filmu Brunet wieczorową porą w reżyserii Stanisława Barei
  
  17 października • Kalendarium dzień po dniu • 19 października

Artykuł na Medal

Czechosłowackie monety obiegowe – monety emitowane przez czechosłowacki bank centralny lub jego odpowiednik w latach 1922–1938 oraz 1946–1992 o nominałach korony (Kč bądź Kčs), halerza (h) lub ich wielokrotności. Pierwsza seria czechosłowackich monet została zaprojektowana przez Otakara Španiela. Na awersie każdej z nich widniało godło małego herbu państwowego – wspięty czeski koronowany lew o podwójnym ogonie, niosący na piersi herb Słowacji – krzyż na trójwzgórzu. Wzór monet zmieniał się wielokrotnie, także w następstwie modyfikacji urzędowej nazwy kraju oraz herbu państwowego. Ponadto wobec wahań siły czechosłowackiej korony część monet – mimo zachowania dotychczasowego wzoru – w kolejnych latach wytwarzano w różnych rozmiarach i z różnych stopów. Czytaj więcej…

Dobry Artykuł

Niszczyciele typu Folgore – typ włoskich niszczycieli z okresu międzywojennego i II wojny światowej, zbudowanych na początku lat 30. XX wieku. Stanowiły rozwinięcie typu Dardo i były również określane jako typ Dardo II serii. Należały do niego cztery okręty, które weszły do służby we włoskiej Marynarce Królewskiej w 1932 roku. Wszystkie nosiły nazwy będące różnymi określeniami pioruna. Były tp niszczyciele o średniej wielkości, o wyporności standardowej wynoszącej 1238 ton i pełnej początkowo około 1900 ton oraz długości 96 m. Uzbrojenie stanowiły cztery armaty kalibru 120 mm w dwóch zdwojonych stanowiskach, sześć wyrzutni torped, małokalibrowa artyleria przeciwlotnicza oraz uzbrojenie przeciwpodwodne. Napęd stanowiły turbiny parowe. Prędkość projektowa wynosiła 38 węzłów, lecz podczas wojny okręty osiągały w praktyce około 30 węzłów. Okręty służyły podczas hiszpańskiej wojny domowej oraz II wojny światowej na Morzu Śródziemnym. Wszystkie zostały zatopione podczas wojny. Czytaj więcej…