Program SAN

System SAN (w przekazach: system antydronowy SAN, ang. SAN CUAS) – polski program pozyskania oraz rozwijany w jego ramach wielosensorowy i wieloefektorowy komponent obrony powietrznej bardzo krótkiego zasięgu, przeznaczony przede wszystkim do zwalczania bezzałogowych systemów powietrznych (counter-UAS, C-UAS), z wykorzystaniem efektorów kinetycznych i niekinetycznych. W komunikatach rządowych akcentowano, że SAN nie jest pojedynczym wyrobem, lecz zintegrowanym „systemem naczyń połączonych” obejmującym sensory, efektory oraz środki oddziaływania na zagrożenia z powietrza. Wskazywano zarazem, że system ma zabezpieczać przede wszystkim wschodnią i północną granicę Polski. W części relacji medialnych nazwę „San” opisywano jako kryptonim nawiązujący do nazwy rzeki San.

Historia

30 stycznia 2026 podpisano pakiet umów na dostawy elementów systemu SAN pomiędzy Skarbem Państwa – Agencją Uzbrojenia a konsorcjum z udziałem PGZ i Kongsberg Defence & Aerospace. Wskazywano także rolę krajowego podwykonawcy – Advanced Protection Systems (APS) – przy integracji systemu dowodzenia i kierowania oraz połączeniu sensorów i efektorów w jedną architekturę wpiętą w krajową obronę powietrzną. W materiale Advanced Protection Systems opublikowanym 30 stycznia 2026 w serwisie PAP MediaRoom podano ponadto, że trzy pierwsze plutony ogniowe pierwszej baterii mają zostać przekazane Siłom Zbrojnym RP do końca 2026 roku, zaś zakończenie dostaw całego systemu przewidywano w terminie do 24 miesięcy od podpisania umowy.

W komunikacie KPRM podano, że system SAN ma obejmować 18 baterii (określanych też jako 18 modułów bateryjnych), 52 plutony ogniowe, 18 plutonów dowodzenia oraz 703 pojazdy. Wartość zamówienia wskazywano na poziomie około 15 mld zł netto, a finansowanie – jako oparte głównie na unijnym instrumencie SAFE; zapowiadano też dostawy pierwszych elementów jeszcze w 2026 roku. W materiale PAP MediaRoom podano ponadto, że trzy pierwsze plutony ogniowe pierwszej baterii mają zostać przekazane Siłom Zbrojnym RP do końca 2026 roku, zaś zakończenie dostaw całego systemu przewidywano w terminie do 24 miesięcy od podpisania umowy.

W komunikacie MON podano, że pojedynczy moduł bateryjny ma składać się z trzech plutonów ogniowych i plutonu wsparcia; każdy pluton ogniowy ma mieć zdolność samodzielnego wykrywania, śledzenia, identyfikacji i zwalczania celów powietrznych. W przekazach KPRM oraz producentów na poziomie baterii używano również określenia pluton dowodzenia. W publicznie dostępnych materiałach występuje przy tym rozbieżność: komunikat KPRM mówi o 52 plutonach ogniowych, podczas gdy późniejsze rozpiski branżowe, oparte na modelu 18 baterii po 3 plutony ogniowe, operowały liczbą 54 plutonów.

19 lutego 2026 na poligonie w Zielonce odbyła się pierwsza publicznie zapowiedziana prezentacja fragmentu bojowego użycia systemu SAN, obejmująca m.in. tzw. „Potwora z Tarnowa” oraz system SA-35 z efektorem 35 mm. Tego samego dnia w komunikacie KPRM podano, że SAN ma zostać sfinansowany w 90 proc. w ramach programu SAFE.

11 marca 2026 Rosomak S.A. zawarł z Kia Corporation umowę na dostawę 375 podwozi KIA KLTV Cab Chassis Truck 4P. Według komunikatu spółki platformy te mają zostać wykorzystane jako nośniki wybranych komponentów systemu SAN.

W czerwcu 2026 PIT-RADWAR informował, że realizacja umów finansowanych ze środków instrumentu SAFE, obejmujących m.in. elementy systemu SAN, wiąże się z przyspieszeniem realizacji zamówień i dostaw oraz rozwojem zdolności produkcyjnych spółki.

W lipcu 2026 inspektor Wojsk Lądowych gen. dyw. Piotr Fajkowski poinformował, że rozpoczęto formowanie dywizjonów SAN, które mają być stopniowo wprowadzane do pułków przeciwlotniczych Wojsk Lądowych. Według przedstawionego wówczas harmonogramu, uzależnionego od terminowych dostaw sprzętu przez przemysł, dwa pierwsze dywizjony miały zostać wyposażone do końca 2026, a kolejne dwa do połowy 2027. Zgodnie z ówczesnymi założeniami wszystkie cztery miały osiągnąć gotowość do działania do końca 2027.

Elementy systemu

Sensory

W systemie SAN mają występować dwa typy stacji radiolokacyjnych APS: FieldCTRL Ultra i FieldCTRL Follow, a na szczeblu baterii – radary firmy Weibel Scientific; uzupełnieniem mają być sensory pasywne (radioelektroniczne) oraz środki optoelektroniczne. W plutonie wsparcia opisywano również radary Xenta-M (Weibel) wyposażone w system rozpoznawania „swój–obcy”. W późniejszych rozpisach branżowych podawano, że w całym systemie ma znaleźć się 54 radarów APS FIELDctrl Ultra i 108 radarów FIELDctrl Follow, wszystkie na pojazdach Legwan; odpowiada to konfiguracji 1 radaru Ultra i 2 radarów Follow na pluton ogniowy. Według MILMAG radar FIELDctrl Ultra pracuje w paśmie X (9,7–10 GHz), z mocą 200 W i ma wykrywać cel o skutecznej powierzchni odbicia 0,01 m² z odległości 6 km, natomiast dla FIELDctrl Follow publicznie podawano zasięg instrumentalny 50 km.

Zobacz też

• Program Wisła
• Program Narew

Przypisy