Right Turn

Right Turn
Wykonawca utworu
z albumu Sap
Alice in Chains (Alice Mudgarden)
Wydany

4 lutego 1992

Nagrywany

20–26 listopada 1991 w London Bridge Studio, Seattle

Gatunek

rock akustyczny

Długość

3:17

Twórca

Jerry Cantrell

Producent

Rick Parashar

Wydawnictwo

Columbia

Right Turn – utwór amerykańskiego zespołu muzycznego Alice in Chains (nagrany pod szyldem Alice Mudgarden). Tekst i muzykę napisał Jerry Cantrell. Nagranie zrealizowano w listopadzie 1991 i zamieszczono na minialbumie Sap (1992). W utworze gościnnie wystąpili Chris Cornell z Soundgarden i Mark Arm z Mudhoney.

„Right Turn” pozbawiony jest partii perkusji oraz instrumentów elektrycznych. Charakteryzuje się akustycznym brzmieniem z wysuniętą na pierwszy plan gitarą klasyczną. Utwór cechuje też podział na role wokalne, które sprawują odpowiednio Cantrell, Cornell, Layne Staley i Arm.

W 1992 oraz 1993 nagranie zamieszczono na stronach B czteroutworowych wydaniach singla „Would?”. W późniejszych latach „Right Turn” zamieszczono na dwóch albumach kompilacyjnych Alice in Chains: Music Bank (1999) i The Essential Alice in Chains (2006).

Historia nagrania

Cantrell (na zdj. w 1992), autor utworu, był pomysłodawcą zaproszenia Cornella i Arma do zaśpiewania w „Right Turn”

Pomysł do zaproszenia w charakterze gościnnego występu Chrisa Cornella i Marka Arma był ideą gitarzysty Alice in Chains, Jerry’ego Cantrella, który wspominał w rozmowie z „Guitar World”:

Gdy skończyliśmy cztery utwory na Sap [1992], siedząc w studiu pewnej nocy powiedziałem, że może ściągnęlibyśmy Ann [Wilson] z Heart do zaśpiewania w kilku piosenkach, i jak się uda to Chrisa oraz kogokolwiek innego kogo uda nam się znaleźć. Nie byłem pewien czy Chris będzie mógł, ponieważ miał on w owym czasie kilka innych rzeczy. Nie znałem dobrze Marka Arma, ale miałem jego numer od Layne’a [Staleya] […] Jego wokal w «Right Turn» przyprawił mnie o dreszcze – brzmiał jak głos śmierci. Dałem Chrisowi tekst, a Layne i Mark dodali od siebie kilka rzeczy.

W wywiadzie dla „Guitar School” z 1994 mówił: „Pracowanie nad tą piosenką było prawdziwą frajdą. Po napisaniu jej, nie byłem pewien czy coś z tego wyjdzie, ale miałem pomysł, żeby wokalnie numer wspomogli Chris Cornell z Soundgarden oraz Mark Arm z Mudhoney. Pojawili się więc, zaśpiewali swoje partie i wyszło to wspaniale. Gdy Mark śpiewa ostatnią linijkę, piosenka wtedy zyskuje dodatkowy ciężar. No i Cornell rządzi – oni właściwie zrobili ten numer. Z naszych wszystkich utworów, to jeden z moich zdecydowanych faworytów”.

W utworze gościnnie wystąpili Chris Cornell (po lewej, na zdj. w 2009) i Mark Arm (po prawej, na zdj. w 1989)

W wypowiedzi do książki Grunge Is Dead: The Oral History of Seattle Rock Music (2009) Arm mówił: „Byłem zaprzyjaźniony z chłopakami z Alice in Chains, choć nie znaliśmy się zbyt dobrze. Znałem trochę Layne’a. Nie spotkałem tych kolesi aż do momentu wydania albumu Facelift [1990] […] Pewnego dnia zadzwonił do mnie Jerry Cantrell i poprosił abym zaśpiewał na minialbumie Sap [w «Right Turn»]. Byłem zdziwiony, coś w stylu: «dlaczego chcesz abym zaśpiewał?»”.

Nagranie pierwotnie zamieszczono na demie, jakie zespół przygotował na potrzeby ścieżki dźwiękowej do filmu Samotnicy (1992, reż. Cameron Crowe). Część nagrań – utrzymaną w odmiennej stylistyce brzmieniowej – muzycy postanowili zarejestrować ponownie. Sesja odbyła się pod koniec listopada 1991 w London Bridge Studio w Seattle w stanie Waszyngton, przy współpracy producenta Ricka Parashara i inżyniera dźwięku Jonathana Pluma. „Right Turn” nagrano pod szyldem Alice Mudgarden. Nazwę utworzono z kontaminacji Alice in Chains, Mudhoney i Soundgarden.

We wkładce dołączonej do box setu kompilacyjnego Music Bank (1999) Cantrell wspomniał, że była to dla niego wyjątkowa piosenka, podobnie jak i cała epka. Jak podkreślał, fakt, że w utworze zaśpiewali gościnnie Cornell i Arm czyni ją wyjątkową, ponieważ zespół nigdy więcej nie nagrał piosenki w takim składzie.

Dave Hillis – asystent Pluma – wspominał, że Arm był zdenerwowany podczas nagrań. „Rozmawialiśmy w holu, miał ze sobą sześciopak piwa i zaczął pić jedno z nich. Spytałem czemu jest taki zdenerwowany. Uważał, że jego głos nie będzie pasował do ogólnego klimatu utworu […] Byłem ciekaw jak na tę sytuację zareaguje Rick, który nie miał doświadczenia z muzyką Mudhoney i stylem Marka. Pamiętam, że gdy śpiewał, Rick spojrzał na mnie i powiedział: «to jest świetne»”.

W przeciwieństwie do niepewnego Arma, sytuacja z Cornellem była odwrotna. Pierwotnie chciał on zaśpiewać w swoim charakterystycznym, energicznym stylu, jednak producent przekonywał go do bardziej powściągliwego występu. „[Rick] wiedział, że Chris będzie chciał to naprawdę wykrzyczeć, więc po prostu się z nim drażnił, twierdząc «spróbujemy to zrobić przez chwilę». Rick patrzył na mnie, chichotał, a Chris mówił: «Naprawdę czuję, że powinienem to zrobić tutaj», a Rick odpowiadał «chwileczkę, chwileczkę», kręcąc głową. Rick znał go od dziecka, więc kiedy Chris mógł to z siebie wyrzucić, był w swojej chwale” – wspominał Hills.

Muzyka

Tekst napisał Cantrell, który skomponował także muzykę. Cechą charakteryzującą „Right Turn” jest akustyczne brzmienie z wysuniętą na pierwszy plan gitarą klasyczną, wolne tempo oraz brak partii perkusji i instrumentów elektrycznych. Sean Kinney gra na tamburynie. Jako pierwszy swoją partię wokalną wykonuje Cantrell, a następnie Cornell, który śpiewa zwrotkę i refren. W następnej kolejności śpiewa Staley (podobnie jak Cornell, wykonuje zwrotkę i refren). Ostatnie partie wokalu wykonuje Arm.

Nagranie „Right Turn” zamieszczono na czteroutworowych wydaniach singla „Would?” (na zdj. wersja brytyjska z 1993)

Wydania

Nagranie studyjne(inne języki) „Right Turn” wydano na minialbumie Sap 4 lutego 1992. W 1992 i 1993 zamieszczono je na stronach B czteroutworowych wydaniach singla „Would?”, opublikowanych w Australii (wydanie na CD o nr kat. 658888 2), Europie (CD o nr kat. 658888 2) i Wielkiej Brytanii (wydanie na 12”-calowym winylu o nr kat. 658888 6).

W późniejszych latach nagranie zamieszczono na dwóch albumach kompilacyjnych zespołu: Music Bank (1999) i The Essential Alice in Chains (2006).

Odbiór

Odbiór krytyczny

Don Kyle z brytyjskiego „Kerrang!” stwierdził, że „Right Turn” jest jak „super kofeinowy” wstrząs po epce na której przeważa stłumione uczucie. Daina Darzin z tego samego czasopisma wyrażała mieszaną opinię, przyznając, że jest to tylko kolejny powolny utwór zespołu z wieloma wokalistami. Greg Prato – autor m.in. książek Grunge Is Dead: The Oral History of Seattle Rock Music (2009) i Dark Black and Blue: The Soundgarden Story (2019) – wymienił „Right Turn” jako najlepszy utwór na minialbumie, dodając, że każdy z muzyków wniósł do niego swój własny, unikalny smak. Graham Hartman z „Revolvera” stwierdził, iż „oszałamiający «Right Turn» to praktycznie utwór grunge’owej bandy, w którym Chris Cornell z Soundgarden i Mark Arm z Mudhoney wymieniają się partiami wokalnymi z Cantrellem i Staleyem”. Z kolei Kristina Estlund z magazynu „Rock Beat” wyróżniała mocny tekst połączony z „poważnym nisko-buczącym wokalem Layne’a i potężną instrumentalną partią Cornella”.

Wykorzystanie utworu

W 2001 utwór wykorzystano w dramacie wojennym Helikopter w ogniu (reż. Ridley Scott), lecz nie został zamieszczony na ścieżce dźwiękowej do filmu.

Wykonania koncertowe

„Right Turn” został zagrany przez Alice in Chains 13 sierpnia 2011 w WinStar World Casino(inne języki) w Thackerville w stanie Oklahoma. Było to prawdopodobnie pierwsze wykonanie utworu na żywo.

Personel

Tylna strona okładki minialbumu Sap (1992), wymieniająca „Right Turn” nagrany pod szyldem Alice Mudgarden

Opracowano na podstawie materiału źródłowego:

Alice Mudgarden

Produkcja

Uwagi

  1. ↑ Cornell współpracował wcześniej z Parasharem, który w 1990 wyprodukował debiutancki album studyjny supergrupy Temple of the Dog, wydany 16 kwietnia 1991.

Przypisy

  1. 1 2 Poligrafia dołączona do promocyjnego CD Jar of Flies / Sap; wyd. Columbia, nr kat. 660047 2.
  2. 1 2 Ira A. Robbins: The Trouser Press Guide to ’90s Rock: The All-new Fifth Edition of the Trouser Press Record Guide. Ira Robbins, David Sprague (red.). Fireside Books, 1997, s. 35. ISBN 978-0684814377. (ang.).
  3. 1 2 Anderson 2007 ↓, s. 94.
  4. 1 2 Reiff 2020 ↓, s. 151.
  5. 1 2 Jeff Gilbert. Rain Man. „Guitar World”, s. 29, 32, styczeń 1993. ISSN 1045-6295.
  6. ↑ Jeff Kitts. Primecuts. „Guitar School”, s. 12, maj 1994. ISSN 1058-0220.
  7. ↑ Prato 2009 ↓, s. 340.
  8. ↑ Gillian G. Gaar. A Band Called Alice. „Goldmine”, s. 56, 5 sierpnia 1994. ISSN 1055-2685.
  9. 1 2 Poligrafia dołączona do albumu Music Bank; wyd. Columbia, nr kat. CK 69584.
  10. ↑ Katherine Turman. Unchained. „Guitar World”, s. 24, kwiecień 1992. ISSN 1045-6295.
  11. ↑ Koziczyński 2006 ↓, s. 68.
  12. ↑ de Sola 2015 ↓, s. 159.
  13. 1 2 Alice in Chains – Sap. [dostęp 2020-09-20]. [zarchiwizowane z tego adresu (2006-11-25)]. (ang.).
  14. 1 2 3 4 de Sola 2015 ↓, s. 162.
  15. ↑ Prato 2019 ↓, s. 90–91, 94; Reiff 2020 ↓, s. 124, 129
  16. ↑ Reiff 2020 ↓, s. 151–152.
  17. 1 2 3 Poligrafia dołączona do minialbumu Sap; wyd. Columbia, nr kat. 44K 74182.
  18. 1 2 3 Daina Darzin. Unchained!. „Kerrang!”, s. 45, styczeń 1994. ISSN 0262-6624.
  19. 1 2 Kristina Estlund. Sap. „Rock Beat”, s. 11, marzec 1992. OCLC 861188848.
  20. ↑ Babula 2006 ↓, s. 71.
  21. ↑ Brown 2010 ↓, Rozdział III. Dirt.
  22. ↑ Poligrafia dołączona do singla CD Would? (wersja australijska); wyd. Columbia, nr kat. 658888 2.
  23. ↑ Poligrafia dołączona do singla CD Would? (wersja europejska); wyd. Columbia, nr kat. 658888 2.
  24. ↑ Martin C. Strong: The Great Rock Discography. Canongate Books, 2004, s. 27. ISBN 1-84195-615-5. (ang.).
  25. ↑ Poligrafia dołączona do 12”-calowej płyty winylowej Would?; wyd. Columbia, nr kat. 658888 6.
  26. ↑ Alice in Chains – Music Bank. [dostęp 2020-09-20]. [zarchiwizowane z tego adresu (2006-09-02)]. (ang.).
  27. ↑ Stephen Thomas Erlewine: Music Bank – Alice in Chains. AllMusic. [dostęp 2026-10-28]. [zarchiwizowane z tego adresu (2026-10-11)]. (ang.).
  28. ↑ Babula 2006 ↓, s. 74; Babula 2018 ↓, s. 57.
  29. ↑ The Essential Alice in Chains – Alice in Chains. [dostęp 2026-10-28]. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-10-21)]. (ang.).
  30. ↑ Alice in Chains: ‘Essential’ Collection to Finally See Light of Day. Blabbermouth.net, 2006-06-20. [dostęp 2020-09-20]. [zarchiwizowane z tego adresu (2026-09-17)]. (ang.).
  31. ↑ Don Kyle. Mind the Sap. „Kerrang!”, 1992. ISSN 0262-6624.
  32. ↑ Prato 2019 ↓, s. 125.
  33. ↑ Graham Hartman: Alice in Chains Albums Ranked, from Worst to Best. Revolver, 2023-09-18. [dostęp 2025-09-01]. [zarchiwizowane z tego adresu (2025-08-31)]. (ang.).
  34. ↑ Ken Nolan, Steve Zaillian: Black Hawk Down: The Shooting Script. HarperCollins, 2002. ISBN 978-1-55704-530-0. (ang.).
  35. ↑ Soundtracks & Movie Scores: Black Hawk Dawn (2001). [dostęp 2026-10-28]. [zarchiwizowane z tego adresu (2006-11-16)]. (ang.).
  36. ↑ Alice in Chains Ends 10-Month Break from Stage. Blabbermouth.net, 2011-08-22. [dostęp 2016-11-15]. [zarchiwizowane z tego adresu (2026-10-21)]. (ang.).

Bibliografia

Linki zewnętrzne