Witten

Witten
	; Ratusz w Witten
Herb	Flaga
Państwo	Niemcy
Kraj związkowy	Nadrenia Północna-Westfalia
Rejencja	Arnsberg
Powiat	Ennepe-Ruhr-Kreis
Zarządzający	Dirk Leistner↗
Powierzchnia	72,37 km²
Wysokość	104 m n.p.m.
Populacja (30.04.2023)
• liczba ludności	95 807
• gęstość	1357 os./km²
Nr kierunkowy	02302, 02324
Kod pocztowy	58452–58456
Tablice rejestracyjne	EN, WIT
Podział miasta	8 dzielnic
	Położenie na mapie Nadrenii Północnej-Westfalii Witten
	Położenie na mapie Niemiec Witten
	51°26′N 7°20′E/51,433333 7,333333
	Multimedia w Wikimedia Commons
	Informacje w Wikipodróżach
	Strona internetowa

Witten – miasto w zachodniej części Niemiec, w kraju związkowym Nadrenia Północna-Westfalia, w rejencji Arnsberg, w powiecie Ennepe-Ruhr, w Zagłębiu Ruhry. Liczy 95 807 mieszkańców (2023). Prawa miejskie otrzymało w 1825 roku.

Dzielnice

Witten podzielony jest na osiem dzielnic. Dzielnice te podzielone są na mniejsze jednostki statystyczne, każda z nich ma własną nazwę i dwucyfrowy numer.

Witten-Mitte:
- 11 Innenstadt
- 12 Oberdorf-Helenenberg
- 13 Industriegebiet-West
- 14 Krone
- 15 Crengeldanz
- 16 Hauptfriedhof
- 17 Stadion
- 18 Industriegebiet-Nord
- 19 Witten-Hohenstein
Witten-Düren:
- 21 Düren-Nord
- 22 Düren-Süd
Witten-Stockum:
- 31 Stockum-Mitte
- 32 Dorney
- 33 Stockumer Bruch
- 34 Wilhelmshöhe
Witten-Annen:
- 41 Tiefendorf
- 42 Witten-Wullen
- 43 Annen-Mitte-Nord
- 44 Annen-Mitte-Süd
- 45 Kohlensiepen
- 46 Wartenberg
- 47 Gedern

Witten-Rüdinghausen:
- 51 Industriegebiet-Ost
- 52 Rüdinghausen-Mitte
- 53 Witten-Buchholz
- 54 Schnee
Witten-Bommern:
- 61 Steinhausen
- 62 Bommerbank
- 63 Bommerfeld
- 64 Wettberg
- 65 Buschey
- 66 Bommeregge
Witten-Heven:
- 71 Papenholz
- 72 Hellweg
- 73 Wannen
- 74 Heven-Dorf
- 75 Lake
Witten-Herbede:
- 81 Herbede-Ort
- 82 Witten-Vormholz
- 83 Bommerholz-Muttental
- 84 Witten-Durchholz
- 85 Buchholz-Kämpen

Gospodarka

Zimbo – duża firma mięsna, którą założono w 1953 w Witten

Edukacja

19 szkół podstawowych
cztery szkoły powszechne (Hauptschule)
trzy szkoły średnie (Realschule)
- szkoła średnia Adolfa Reichweina
- szkoła średnia Heleny Lohmann
- szkoła średnia Otto Schotta
pięć szkół zawodowych
dwie szkoły ogólnokształcące
- szkoła ogólnokształcąca Hardenstein
- szkoła ogólnokształcąca Holzkamp
trzy gimnazja
- Gimnazjum Alberta-Martmöllera
- Gimnazjum Ruhry
- Gimnazjum Friedricha Schillera
jeden uniwersytet ludowy (Volkshochschule)
dwie szkoły muzyczne
dwie szkoły Rudolfa Steinera
- Rudolf Steiner Schule, Witten
- szkoła Blote-Vogel, Witten-Annen
Universität Witten/Herdecke, pierwszy prywatny uniwersytet w Niemczech, założony 1982
Instytut Pedagogiki Waldorfa

Media

Prasa

Dzienniki

Wydawnictwo WAZ publikuje na rynku lokalnym dzienniki Westdeutsche Allgemeine Zeitung (WAZ) i Westfälische Rundschau (WR)
Ruhrnachrichten to dziennik wydawany przez Medienhaus Lensing z Dortmundu

Tygodniki bezpłatne

Witten aktuell, to gazeta poświęcona reklamie z wiadomościami lokalnymi. Wydawcą jest ORA, firma należąca do konkurentów na rynku dzienników WAZ i Ruhrnachrichten.
Sonntagskurier to niezależny wydawca tygodnika poświęconego reklamie z wiadomościami lokalnymi.

Czasopisma lokalne

Stadtmagazin, jak nazwa oznajmia, jest to czasopismo miejskie, wydawane wyłącznie z celem prezentacji firm lokalnych
Infakt, to czasopismo tworzone przez młodzież dla młodzieży, powstało ono z gazetki szkolnej i ukazuje się od roku 2001 regularnie.

Radio

Radio Ennepe-Ruhr jest jedyną rozgłośnią lokalną nadającą na cały powiat Ennepe-Ruhr. Jeden z czterech nadajników tej rozgłośni stoi na terenie miasta, w dzielnicy Stockum (częstotliwości 104,2 MHz).
Ruhrstadtstudio produkuje niekomercyjne audycje z udziałem mieszkańców miasta. Audycje ze studia w ewangelickim szpitalu są nadawane w wieczornym programie rozgłośni lokalnej Radio EN.

Telewizja

Rozgłośnia lokalna WDR nadaje regularnie reportaże z Witten w paśmie lokalnym produkowanym w Studio Dortmund.

Polityka

Nadburmistrzowie i burmistrzowie

1809–1813: Schmieding, burmistrz
1813–1825: Clason, burmistrz
1825–1839: Geißel, burmistrz
1839–1850: Kämper, burmistrz
1851–1856: Wichelhausen, burmistrz
1856–1869: Bauer, burmistrz
1869–1873: Wegener, burmistrz
1873–1877: Geisenheimer, burmistrz (zwolniony)
1877–1883: Haarmann, Brickenstein, Grieben, burmistrz (zastępca)
1883–1889: Bürkner, burmistrz
1890–1911: Dr. Gustav Haarmann, burmistrz, od 1911 rządzący burmistrz
1911–1933: Otto Laue, rządzący burmistrz
1933–1944: Dr. Erich Zintgraff, rządzący burmistrz
1944–1945: Dr. Karl-August Wietfeld, rządzący burmistrz
1945: Wilhelm Zimmermann, burmistrz
1945: Johannes Grimm, burmistrz
1945–1946: Alfred Junge, burmistrz
1946–1950: Albert Martmöller, rządzący burmistrz
1950–1952: Walter Rieckesmann, rządzący burmistrz
1952–1953: Albert Martmöller, rządzący burmistrz 2. kadencja
1954–1967: Fritz Reincke, rządzący burmistrz
1967–1978: Friedhelm Ottlinger, rządzący burmistrz
1978–1983: Klaus Lohmann, rządzący burmistrz
1983: Arthur Raillon, burmistrz
1983–1989: Friedhelm Trepper, burmistrz
1989–2004: Klaus Lohmann, burmistrz, 2. kadencja
2004-dzisiaj: Sonja Leidemann, burmistrz

Dyrektorzy miasta

1946–1947: Alfred Junge
1947–1959: Ludwig Lehmann
1959–1982: Dr. Emil Dreidoppel
1982–1993: Reinhard Wiederhold
1993–1999: Dr. Gert Buhren

Rada miejska

Rada gminy Witten składa się z 64 posłów. Radni należą do następujących partii:

SPD 24 radnych
CDU 18 radnych
Grüne 7 radnych
WBG 4 radnych
FDP 4 radnych
FLW 3 radnych
NPD 2 radnych
PDS/WAL 1 radny
AUF Witten 1 radny

Reprezentanci miasta

W Landtagu w Düsseldorfie

2005-dzisiaj: Thomas Stotko, członek landtagu (SPD)

Bundestag w Berlinie

1998-dzisiaj: Dr. Ralf Brauksiepe, członek Bundestag (CDU)
1998-dzisiaj: Christel Humme, członek Bundestag (SPD)
2005-dzisiaj: Irmingard Schewe-Gerigk, członek Bundestag (Związek 90/Zieloni)
2005-dzisiaj: Konrad Schily, członek Bundestag (FDP)

Rozwój demograficzny

rok	Liczba ludności
1739	566
1787	690
1808	1587
1830	2210
1 grudnia 1840 ¹	2987
1 grudnia 1855 ¹	5112
3 grudnia 1858 ¹	6908
3 grudnia 1864 ¹	10 500
3 grudnia 1867 ¹	12 200
1 grudnia 1871 ¹	15 161
1 grudnia 1875 ¹	18 100
1 grudnia 1880 ¹	21 600
1 grudnia 1885 ¹	23 879

rok	Liczba ludności
1 grudnia 1890 ¹	26 310
2 grudnia 1895 ¹	28 769
1 grudnia 1900 ¹	33 517
1 grudnia 1905 ¹	35.841
1 grudnia 1910 ¹	37 450
1 grudnia 1916 ¹	34 864
5 grudnia 1917 ¹	35 033
8 października 1919 ¹	37 441
16 czerwca 1925 ¹	45 519
16 czerwca 1933 ¹	72 580
17 maja 1939 ¹	73 365
31 grudnia 1945	70 276
29 października 1946 ¹	69 384

rok	Liczba ludności
13 września 1950 ¹	76 312
25 września 1956 ¹	91 706
6 czerwca 1961 ¹	96 462
31 grudnia 1965	98 506
27 maja 1970 ¹	97 379
31 grudnia 1975	108 771
31 grudnia 1980	105 876
31 grudnia 1985	102 259
25 maja 1987 ¹	102 902
31 grudnia 1990	105 403
31 grudnia 1995	104 754
31 grudnia 2000	103 196
30 czerwca 2005	101 019
17 października 2007	99 976

¹ rezultat spisu ludności

Liczba mieszkańców spadła w roku 2007 do 99 976. Jeszcze tylko 250 mieszkańców umożliwiłoby Witten używanie nazwy „duże miasto” (Großstadt). W pierwszych pięciu miesiącach 2007 r. zmarło w mieście 139 osób więcej niż przyszło na świat. Jeśli zmniejszy się liczba mieszkańców o dalsze 250 będzie to miało wpływ na dotacje, z których korzystać może urząd miasta.

Ludzie urodzeni w Witten

1794, Carl Ludwig Berger, zm. 1871, przemysłowiec
1829, 28 sierpnia, Louis Constans Berger, zm. 9 sierpnia 1891 w Horchheim, przemysłowiec i polityk
1848, 30 sierpnia, Gustav Haarmann zm. 5 maja 1911 w Berlinie, polityk
1851, 17 grudnia, Otto Schott, zm. 27 sierpnia 1935 w Jenie, producent szkła i wynalazca ciepłoodpornego szkła „Jenaer Glas”
1862, 4 kwietnia, Max Crone, zm. 19 maja 1939 w Heidelbergu, teolog i literat
1869, 20 sierpnia, Gustav Rockholtz, zm. 1938, malarz
1872, 12 listopada, Otto Schlüter, zm. 12 października 1959 w Halle (Saale), geograf
1876, Gustav Lohmann, zm. 1967 koło Akwizgranu, ksiądz i poeta
1882, 25 czerwca, Wilhelm Alef, zm. 11 listopada 1957, polityk
1888, 27 maja, Rosi Wolfstein, zm. 1987, współzałożycielka Komunistycznej Partii Niemiec (KPD)
1890, 26 czerwca, Fritz Uphoff, zm. 18 marca 1966 w Worpswede, malarz
1905, Robert Ruthenfrantz, zm. 1970, założyciel Wittenowskich Dni nowej Muzyki Kameralnej
1913, Aleksander Rozmiarek, polski działacz polityczny i poseł na Sejm PRL (1952–1972)
1923, 11 listopada, Ernst Nolte, historyk
1923, 18 listopada, Robert Graf, aktor
1991, 6 kwietnia, Alexandra Popp, piłkarka

Współpraca

Miejscowości partnerskie:

Beauvais, Francja od 1975
Bitterfeld-Wolfen, Saksonia-Anhalt od 1990
Kursk, Rosja od 1990
Lew ha-Szaron, Izrael od 1979
London Borough of Barking and Dagenham, Wielka Brytania od 1979
Mallnitz, Austria od 1979
San Carlos, Nikaragua od 1990
Tczew, Polska od 1990

Przypisy

↑ Landesdatenbank Nordrhein-Westfalen [online], landesdatenbank.nrw.de, 12 sierpnia 2023 [dostęp 2023-08-12] (niem.).

Linki zewnętrzne

[1] Landesdatenbank Nordrhein-Westfalen [online], landesdatenbank.nrw.de, 12 sierpnia 2023 [dostęp 2023-08-12] (niem.).