1898

1898
Eeuwen:	18e eeuw · 19e eeuw · 20e eeuw
Decennia:	1880-1889 · 1890-1899 · 1900-1909
Jaren:	<< · < · 1897 · 1898 · 1899 · > · >>
Jaartelling in verschillende culturen
Ab urbe condita:		2651 MMDCLI
Armeense jaartelling:		1347 – 1348 ԹՎ ՌՅԽԷ – ՌՅԽԸ
Chinese jaartelling:		4594 – 4595 甲酉 – 乙戌
Christelijke jaartelling:		1898 MDCCCXCVIII
Ethiopische jaartelling:		1890 – 1891
Hebreeuwse jaartelling:		5658 – 5659
Hindoekalenders:
- Vikram Samvat		1953 – 1954
- Shaka Samvat		1820 – 1821
- Kali yuga		4999 – 5000
Iraanse jaartelling:		1276 – 1277 ۱۲۷۶ – ۱۲۷۷
Islamitische jaartelling:		1315 – 1316 ١٣١٦ – ١٣١٥
Maçonnieke jaartelling:		5897 – 5898
1898 naar onderwerp
Lijst van landen
Auto's
Film
Sport (categorie)
Juliaanse kalender van 1898
Gregoriaanse kalender van 1898

Het jaar 1898 is het 98e jaar in de 19e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

januari

• 1 - Vijf Amerikaanse gemeenten in de staat New York smelten zich samen tot de stad New York.
• 6 - eerste voetbalwedstrijd in Italië tussen Internazionale Torino en Genoa 1893, Internazionale won met 1-0 voor 208 toeschouwers.
• Émile Zola schrijft J'accuse over de Dreyfus-affaire.

februari

• 1 - De leden van de kunstenaarssociëteit Pulchri Studio in Den Haag stemmen in met de aankoop door de voorzitter Hendrik Willem Mesdag van het gebouw Lange Voorhout 15.
• 15 - In de haven van Havana vliegt het US slagschip 'Maine' de lucht in als het met Amerikaanse staatsburgers het onrustige Cuba wil verlaten. Er vallen meer dan 260 doden.

maart

• 7 - Verkade begint met de productie van waxinelichtjes.
• 9 - In Alkmaar wordt via een fonograaf de oudste Nederlandstalige geluidsopname ooit gemaakt.
• 26 - Ferdinand Domela Nieuwenhuis schrijft "Een woord van afscheid" aan de lezers van Recht voor Allen. Hij heeft zich bekeerd tot het anarchisme en begint een nieuw tijdschrift: De Vrije Socialist.
• 27 - President McKinley eist in een ultimatum van de Spaanse regering de afkondiging van een bestand op Cuba en sluiting van de concentratiekampen.
• 27 - China en Rusland sluiten het Verdrag voor de pacht van het schiereiland Liaodong, waardoor de Russen de marinehaven Port Arthur voor 25 jaar in bezit krijgen.
• 28 - Het vlootplan van admiraal Alfred von Tirpitz wordt door de Rijksdag goedgekeurd.
• maart - In Nederland dient de liberale minister Goeman Borgesius de leerplichtwet in bij het parlement.

april

• 10 - In Amsterdam geeft het arbeiderskoor De Stem des Volks zijn eerste optreden met de première van de Socialistenmars.
• 16 - De Verenigde Staten verklaren Spanje de oorlog. Amerika zal Cuba en de Filipijnen veroveren. Zie: Spaans-Amerikaanse Oorlog.
• 18 - In België wordt de gelijkheidswet goedgekeurd, deze maakt het Nederlands gelijk aan het Frans, maar enkel in Vlaanderen.

mei

• 1 - De Amerikaanse pantservloot onder bevel van commandant George Dewey, brengt de Spaanse vloot in de Baai van Manilla en in de haven van Cavite een vernietigende nederlaag toe, tijdens de Slag in de Baai van Manilla. De Spaanse admiraal Patricio Montojo geeft zich over.

juni

• 12 - De Filipijnen verklaren zich onafhankelijk van Spanje.
• 28 - Contracten worden getekend voor de Peking-Hankou-spoorlijn door een Frans-Belgisch consortium met als deelnemers de Generale Maatschappij van België, de Banque de Paris et des Pays-Bas en de industrieel John Cockerill.

juli

• 3 - Oprichting van de Koninklijke Nederlandsche Automobiel Club (KNAC).
• 5 tot 9 - Autorace Parijs - Amsterdam - Parijs, over Maastricht en Den Haag. Organisator is de Automobile Club de France. In Amsterdam worden de deelnemende automobielen een daglang tentoongesteld in het Paleis voor Volksvlijt.
• 9 - Opening Nationale Tentoonstelling voor Vrouwenarbeid in Den Haag.
• 10 - Een Franse militaire missie arriveert aan de Boven-Nijl en slaat zijn kampen op bij Fashoda.
• 25 - De Amerikanen landen op Puerto Rico.

augustus

• 1 - Bank holiday loopt in Londen helemaal uit de hand door een aanhoudende hittegolf en overmatig drankgebruik. Voor het eerst worden de geweldplegers hooligans genoemd.
• 12 - In de Spaans-Amerikaanse Oorlog wordt een bestand overeengekomen.
• 13 - Ontdekking van de planetoïde Eros.
• 14 - Er wordt een troepenmacht van 11.000 Amerikaanse soldaten naar de Filipijnen gestuurd om deze te bezetten.
• 18 - Amerikaanse troepen trekken Manilla binnen.
• 28 - Tsaar Nicolaas II van Rusland stuurt een manifest naar de buitenlandse ambassades in Petersburg waarin hij de mogendheden oproept om te praten over een einde aan de wapenwedloop. Het voorstel wordt met hoon ontvangen maar zal toch binnen een jaar leiden tot de Vredesconferentie van Den Haag.

september

• 2 - Slag van Karari: een Brits-Egyptische strijdmacht onder aanvoering van Horatio Kitchener verslaat het mahdileger van kalifa Abdallahi ibn Muhammad en verovert Khartoem.
• 6 - Inhuldiging van Koningin Wilhelmina in de Nieuwe Kerk te Amsterdam.
• 7 - Een delegatie uit de bevolking van Amsterdam biedt koningin Wilhelmina in het Paleis voor Volksvlijt een geschenk aan: de Gouden Koets.
• 19 - Britse schepen arriveren in Fashoda. Een confrontatie met de Franse troepen blijft nog uit.
• 21 - In China komt een einde aan honderd dagen van hervormingen door de Guangxukeizer. De keizerin-weduwe Cixi wordt opnieuw regent; ze laat de keizer opsluiten in het Zomerpaleis.
• 29 - Het Revolutionaire Congres van de Filipijnen aanvaardt een grondwet.
• september - In Rotterdam wordt het Witte Huis opgeleverd, met tien verdiepingen de eerste hoogbouw in Nederland.

oktober

• 8 - In Amsterdam wordt de Nederlandse Hockey en Bandy Bond (NHBB) opgericht, de voorloper van de Koninklijke Nederlandse Hockey Bond.
• 12 - In Rotterdam begint slagerszoon Willem van Berkel een fabriek op om zijn snijmachines te produceren. Hij heeft een patent op zijn vinding van een bewegend plateau waarop het vlees ligt.
• 18 - De Verenigde Staten nemen Puerto Rico in bezit.

november

• 4 - Het Franse expeditieleger ontruimt Fashoda. De Franse regering voorkomt zo een Frans-Britse oorlog.

december

• 1 - De Deen Valdemar Poulsen vraagt octrooi aan op de Telegrafoon, de voorloper van het antwoordapparaat, de bandrecorder en de dictafoon.
• 10 - Vrede van Parijs. Einde van de Spaans-Amerikaanse Oorlog.
• 18 - De autocoureur Gaston de Chasseloup-Laubat vestigt het eerste, officieel geregistreerde Wereldsnelheidsrecord op land: hij behaalt in een elektrische Jeantaud een snelheid van 63,15 km/u.
• 21 - Marie en Pierre Curie ontdekken het element Radium.
• 21 - In Rome wordt een internationale conferentie over de bestrijding van het anarchistische terrorisme afgesloten met afspraken tussen 21 landen over het uitwisselen van criminologische gegevens op basis van het Bertillonage.

zonder datum

• Ernest Rutherford onderscheidt alfastraling en bètastraling.
• Camillo Golgi ontdekt het golgicomplex.
• Voltooiing van de spoorlijn van Léopoldville (Belgisch Kongo) naar de kust.
• Voltooiing van de Newfoundland Railway, die Newfoundland van oost naar west doorkruiste.
• Eerste productie van het toneelstuk Candida van George Bernard Shaw.
• Duitsland doet pogingen zich op de Salomonseilanden te vestigen.
• (Rusland) Ivan Bloch, een Poolse jood, publiceert zijn studie.

Literatuur

• Louis Couperus schrijft Psyche

Film

Zie Film in 1898 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Muziek

Premières

• 5 maart: eerste uitvoering van Symfonie nr. 1 van Eyvind Alnæs;
• 2 april: eerste uitvoering van Symfonie nr. 4 van Sergej Tanejev;
• 28 april: eerste uitvoering van Symfonie nr. 7 van Asger Hamerik;
• 17 mei: eerste uitvoering van Danse visionaire en de Festivalmars van Johan Halvorsen;
• 21 juni - Pelléas et Mélisande van Gabriel Fauré in Londen.
• 10 december: eerste uitvoeringen van Vioolconcert nr. 1, Quinze caprices pour piano en Episodes chevaleresques van Christian Sinding

Beeldende kunst

• 
  De Tijd (1898) Charles Van der Stappen, Nationale Botanische tuin
• 
  Lady Godiva (ca. 1898) John Collier
• 
  The false tone, (Rudolf Eickemeyer, 1898).

Bouwkunst

• In Wenen komt het Sezessionsgebouw gereed, ontworpen door de Oostenrijkse architect Joseph Maria Olbrich. Het gebouw is ontworpen in de Wiener Sezession-stijl, een variant op de jugendstil

• 
  Secessionsgebouw Wenen
• 
  Bakkerij D.C Stähle Spuistraat Amsterdam Gerrit van Arkel
• 
  Station Karlsplatz Wenen Otto Wagner
• 
  Witte Huis (Rotterdam) (1898) Molenbroek
• 
  Dennenweg 56 Den Haag (1898) Jan Willem Bosboom

Geboren

Overleden

januari

• 1 - Douwe Casparus van Dam (71), Nederlands ontdekkingsreiziger en natuuronderzoeker
• 14 - Lewis Carroll (65), Engels schrijver en amateurfotograaf

april

• 18 - Gustave Moreau (72), Frans schilder

mei

• 22 - Edward Bellamy (48), Amerikaans auteur

juni

• 8 - Willem Jan Holsboer (64), Nederlands grondlegger van kuuroord Davos en oprichter Rhätische Bahn

juli

• 30 - Otto von Bismarck (83), Duits staatsman

augustus

• 8 - Eugène Boudin (74), Frans schilder
• 23 - Félicien Rops (65), Belgisch kunstenaar
• 27 - John Hopkinson (49), Engels natuurkundige en elektrotechnicus

september

• 2 - Theodorus Marinus Roest (61), Nederlands numismaat en conservator Teylers Museum
• 10 - Elisabeth in Beieren (60), keizerin van Oostenrijk
• 14 - Camille Alphonse Faure (58), Frans scheikundige
• 20 - Theodor Fontane (78), Duits romanschrijver

december

• 6 - Adolf Simon (74), Nederlands-Oostenrijkse violist
• 31 - Joseph Vacher (29), Frans seriemoordenaar

Zie de categorie 1898 van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.