1928

1928
Eeuwen:	19e eeuw · 20e eeuw · 21e eeuw
Decennia:	1910-1919 · 1920-1929 · 1930-1939
Jaren:	<< · < · 1927 · 1928 · 1929 · > · >>
Maanden:	jan · feb · mrt · apr · mei · jun jul · aug · sep · okt · nov · dec
Jaartelling in verschillende culturen
Ab urbe condita:		2681 MMDCLXXXI
Armeense jaartelling:		1377 – 1378 ԹՎ ՌՅՀԷ – ՌՅՀԸ
Chinese jaartelling:		4624 – 4625 甲卯 – 乙辰
Christelijke jaartelling:		1928 MCMXXVIII
Ethiopische jaartelling:		1920 – 1921
Hebreeuwse jaartelling:		5688 – 5689
Hindoekalenders:
- Vikram Samvat		1983 – 1984
- Shaka Samvat		1850 – 1851
- Kali yuga		5029 – 5030
Iraanse jaartelling:		1306 – 1307 ۱۳۰۶ – ۱۳۰۷
Islamitische jaartelling:		1346 – 1347 ١٣٤٧ – ١٣٤٦
Maçonnieke jaartelling:		5927 – 5928
1928 naar onderwerp
Lijst van landen
Overleden
Auto's
Film
Sport (categorie)
Gregoriaanse kalender van 1928

Het jaar 1928 is een jaartal volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

januari

• 26 - Oprichting van de Koninklijke Nederlandsche Wielren Unie (KNWU).
• 28 - Fritz Pfleumer krijgt Duits patent op de magneetband.
• Aan de Oostenrijks-Hongaarse grens bij Szentgotthárd worden wapens onderschept die van Italië naar Hongarije gesmokkeld zijn.

februari

• 1 - De Rooms-Katholieke Kerk erkent de eerste Nijmeegse studentenvereniging Societas Studiosorum Noviomagensis 'Roland' (in 1972 werd de naam veranderd in N.S.V. Carolus Magnus).
• 19 - Canada verslaat Zwitserland met 13-0 in de finaleronde van het olympisch ijshockeytoernooi in Sankt Moritz, en prolongeert daarmee tevens de wereldtitel.
• 28 - De Indiase natuurkundige Chandrasekhara Raman ontdekt het vervolgens naar hem vernoemde ramaneffect.

maart

• 11 - De voetbalinterland Nederland-België in het Amsterdamse stadion is de eerste sportgebeurtenis die wordt verslagen op de Nederlandse radio, door Han Hollander.
• 15 - Koningin Wilhelmina ondertekent de Natuurschoonwet, die met terugwerkende kracht geldt vanaf 1 januari en belastingvoordeel geeft aan landgoedeigenaren die de natuur beschermen en het publiek toelaten op hun landgoed.

april

• 2 - Eerste telefoongesprek tussen Nederland en Nederlands-Indië.
• 14 - De Belgische wetgever bepaalt dat bij de aanbesteding van door de overheid uitgevoerde of gesubsidieerde werken een beding moet worden opgenomen dat de aannemer aangesloten is bij een compensatiekas. Dit is de eerste stap naar de legalisering van de kinderbijslag.
• 18 - Een van de zwaarste aardbevingen van de 20e eeuw in Europa vindt plaats in Plovdiv.

mei

• 1 - De Hobokense onderwijzer en latere burgemeester Victor De Bruyne organiseert een wielerwedstrijd om aan de socialisten een excuus te bezorgen om op de Dag van de Arbeid vrijaf te nemen.
• 20 - De Duitse NSDAP is met 12 zetels voor het eerst vertegenwoordigd in de Rijksdag, het Duitse parlement.
• 25 - Crash van het Italiaanse luchtschip Italia nabij Spitsbergen, terwijl een aantal bemanningsleden onder wie Umberto Nobile op het poolijs is achtergebleven.
• 28 - In Amsterdam wordt besloten dat het Wereldkampioenschap voetbal 1930 zal gehouden worden in Uruguay.
• 31 - Op Dominion Day wordt bij het hijsen van de vlag in de Unie van Zuid-Afrika voor het eerst naast God Save the King het Die Stem van Suid-Afrika gezongen.

juni

• 2 - Het Nationaal Fonds voor Wetenschappelijk Onderzoek wordt gesticht na een oproep van Koning Albert I.
• 4 - De Chinese krijgsheer Zhang Zuolin wordt vermoord door soldaten van het Japanse Kanto-leger, wat leidt tot de val van de Japanse regering.
• 7 - Karel Dubois, een kanunnik uit Roeselare, sticht de Katholieke Studenten Actie (KSA) als onderdeel van de Katholieke Actie (KA) en vervanger van de AKVS.
• 12 - Opening van Sanatorium Zonnestraal in Hilversum, het herstellingsoord van de Algemene Nederlandse Diamantbewerkersbond.
• 18 - De Noorse poolreiziger Roald Amundsen, die met zijn vliegtuigje de Latham deelneemt aan de internationale zoektocht naar Nobile, verdwijnt en wordt nooit teruggevonden.

juli

• 6 - In New York wordt voor het eerst een 'sprekende' film vertoond: The Singing Fool.
• 13 - Bij een ontploffing in de Staatsmijn Hendrik te Brunssum worden 13 mijnwerkers gedood.
• 18 - De spoorlijn met zeer vele en lange tunnels door de Pyreneeën tussen Zaragoza en Pau, alsmede het station van Canfranc worden geopend.
• 28 - Opening van de Olympische Spelen in Amsterdam door Prins Hendrik.

augustus

• 5 - De eerste marathon van Amsterdam wordt gelopen als onderdeel van de Olympische Spelen van Amsterdam.
• 12 - Sluitingsceremonie van die Olympische Spelen in Amsterdam.
• 12 - Bij een vliegdemonstratie in Heerlen komt een toestel in het publiek terecht. Er vallen vier doden.
• 13 - Bij wet wordt de Dienst der Scheepvaart opgericht om de scheepvaart tussen Antwerpen en Luik te verzekeren.
• augustus - In New York begint Hugo Gernsback met experimentele televisie in een vast zendschema.
• augustus - De Frans-Amerikaanse danseres Josephine Baker bezoekt Volendam en doet in klederdracht een dansje voor de deur van Hotel Spaander.

september

• 18 - Eerste vlucht van het luchtschip Graf Zeppelin, de grootste zeppelin tot dusverre gebouwd.
• 19 - Steamboat Willie van Walt Disney, de eerste tekenfilm met geluid, wordt vertoond met daarin voor het eerst Mickey Mouse.
• Alexander Fleming ontdekt toevallig penicilline.
• Het daltononderwijs wordt ingevoerd in Nederland.

oktober

• 2 - De Spaanse priester Jozefmaria Escrivá sticht het genootschap Opus Dei.
• 3 - Twee garages van het New Yorkse taxibedrijf Yellow Cab worden met dynamiet opgeblazen door een concurrerende onderneming. Hiermee loopt de taxioorlog aldaar verder uit de hand.
• 9 - In de Spaanse provincie Avila wordt het eerste Parador (hotel) geopend.
• 20 - Ben Springer wordt in Amsterdam voor eigen publiek wereldkampioen dammen.
• De Graf Zeppelin vliegt de oceaan over naar Lakehurst, New Jersey, waar het luchtschip enthousiast wordt ontvangen.

november

• 15 - Oprichting van de Utrechtse Studenten Alpenclub (USAC). Sindsdien wordt er door Utrechtse studenten geklommen op de hoogste toppen van de Alpen, op rotsen aan de Maas in België en op de vele klimmuren in Nederland.
• 24 - 29 november - Bij een zeer zware novemberstorm komen in vijf dagen tijd 58 Nederlanders om het leven.

december

• 9 - Bij tussentijdse verkiezingen in Antwerpen wordt de levenslang gedetineerde flamingant August Borms in de Kamer van volksvertegenwoordigers gekozen.

zonder datum

• In de Sovjet-Unie gaat het eerste vijfjarenplan van start. De productie van investeringsgoederen zal in de planperiode worden verdrievoudigd, die van consumptiegoederen verdubbeld. Er wordt opdracht gegeven tot grootschalige collectivisatie van landbouwbedrijven.
• Italië begint met de drooglegging van de beruchte Pontijnse moerassen.
• Hendrik Bulthuis uit Bergum bouwt de eerste BM.
• De Amerikaanse uurwerkfabriek Bulova introduceert de wekkerradio.
• De natuurkundige Hans Wilhelm Geiger vindt de vervolgens naar hem vernoemde geigerteller uit.
• Polen komt in de zomer dicht bij militaire actie in het slepende conflict met Litouwen over Vilnius.
• Turkije schaft het Osmaans en het Arabisch alfabet af en kiest voor het Turks en het Latijns alfabet.

Film

Zie Film in 1928 voor het hoofdartikel over dit onderwerp.

Muziek

• De traditional St. James Infirmary bereikt een massapubliek in de uitvoering van Louis Armstrong
• Gene Austin heeft in Amerika en daarbuiten een enorme hit met "My blue heaven".
• Maurice Ravel componeert zijn Bolero.
• Arnold Schönberg componeert Von heute auf morgen, opus 32.

Literatuur

Beeldende kunst

• 
  Der singende Mann (1928) Ernst Barlach, Neurenberg
• 
  Zelfportret (1928) Franz Wilhelm Seiwert, Von der Heydt-Museum

Bouwkunst

• 
  Watertoren (Joure) (1928) C.J. Wierda

Geboren

Overleden

januari

• 6 - Alvin Kraenzlein (51), Amerikaans atleet en Olympisch kampioen
• 11 - Thomas Hardy (87), Engels romanschrijver en dichter
• 20 - Jan Ankerman (59), Nederlands predikant en politicus
• 29 - Douglas Haig (66), Brits generaal en opperbevelhebber van de BEF

februari

• 4 - Hendrik Lorentz (74), Nederlands wis- en natuurkundige
• 8 - Marcelo Adonay (70), Filipijns componist en dirigent

maart

• 3 - Jan Toorop (69), Nederlands kunstschilder van het symbolisme
• 12 - Maria Jermolova (74), Russisch toneelactrice
• 18 - Paul van Ostaijen (32), Vlaams dichter

april

• 16 - Pavel Axelrod (77), Russisch revolutionair
• 18 - Epifanio de los Santos (57), Filipijns wetenschapper, auteur, jurist en kunstenaar
• 19 - Dorus Rijkers (81), Nederlands zeevaarder en redder van schipbreukelingen

mei

• 8 - Higinio Benitez (77), Filipijns rechter en revolutionair
• 11 - Frans Hens (71), Belgisch kunstschilder
• 16 - Emma Withnell (85), West-Australische pionierster

juni

• 18 - Roald Amundsen (55), Noors ontdekkingsreiziger
• 20 - Catharina Cool (53), Nederlands mycologe

juli

• 17 - Giovanni Giolitti (85), Italiaans politicus
• 19 - Alberic Deswarte (53), Belgisch senator en advocaat

augustus

• 7 - Alfons Ariëns (68), Nederlands grondlegger katholieke vakbeweging
• 12 - Leoš Janáček (74), Tsjechisch componist
• 30 - Franz von Stuck (65), Duits symbolistisch schilder en beeldhouwer
• 30 - Wilhelm Wien (64), Duits natuurkundige en winnaar van de Nobelprijs voor de Natuurkunde in 1911

september

• 13 - Italo Svevo (66), Italiaans schrijver

oktober

• 13 - Dagmar van Denemarken (80), Deens prinses en tsarina van Rusland
• 17 - Frank Bernard Dicksee (74), Engels kunstschilder en illustrator
• 25 - Francine Charderon (67), Frans kunstschilder

november

• 10 - Anita Berber (29), Duits danseres

december

• 1 - Arthur Gore (60), Brits tennisser
• 10 - Charles Rennie Mackintosh (60), Schots architect en kunstenaar
• 11 - Lewis Howard Latimer (80), Afro-Amerikaans uitvinder en technisch tekenaar
• 14 - Pierre Ruffey (77), Frans militair

Weerextremen in België

• 3 mei: maximumtemperatuur van 27,9 °C in Oostende.
• 14 juli: maximumtemperatuur van 37,8 °C in Rochefort.
• 15 juli: maximumtemperatuur van 34,9 °C in Oostende en 37,6 °C in Haacht.
• 8 september: maximumtemperatuur van 30,6 °C in Oostende.

Bron: KMI Gegevens Ukkel 1901-2003 met aanvullingen

Zie de categorie 1928 van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.