Bornit

Bornit
Ilustracja
Właściwości chemiczne i fizyczne
Skład chemiczny

Cu5FeS4

Twardość w skali Mohsa

3

Przełam

muszlowy, nierówny/nieregularny

Łupliwość

niewyraźna, słaba

Przezroczystość

nieprzezroczysty

Układ krystalograficzny

rombowy

Klasa krystalograficzna

dwupiramidalna

Właściwości mechaniczne

kruchy

Gęstość

4,9–5,4 g/cm³

Właściwości optyczne
Barwa

Na świeżym przełamie brązowa jednak szybko pojawiają się pstre naloty. Spotyka się minerał w barwie różowobrunatnej, czerwonej i miedzianej, często pokryty niebieskofioletowym nalotem.

Rysa

szara do czarnej

Połysk

metaliczny

Inne

anizotropia: słaba pleochroizm: słaby

Dodatkowe dane
Klasyfikacja Strunza

2.BA.15

Bornit – minerał z gromady siarczków. Jest minerałem rzadkim, rozpowszechnionym tylko w niektórych regionach Ziemi. Minerał hydrotermalnych żył kruszcowych, zwykle występuje w asocjacji z chalkopirytem jako produkt odmieszania roztworu stałego, z galeną, sfalerytem i pirytem. Znany z wielu złóż miedzi, powszechny szczególnie w strefie cementacyjnej złóż siarczków Cu. Pospolity w łupkach miedzionośnych cechsztynu, tu w asocjacji z tetraedrytem, chalkozynem, pirytem, kowelinem.

Nazwa pochodzi od nazwiska austriackiego mineraloga Ignaza von Borna (1742-1791).

Charakterystyka

Właściwości

Niezmiernie rzadko tworzy kryształy izometryczne o postaci sześcianu, ośmiościanu, bądź ich kombinacji. Często jest zbliźniaczony. Występuje w skupieniach zbitych, ziarnistych, tworzy wpryśnięcia i impregnacje. Jest kruchy, nieprzezroczysty, wykazuje iryzację w odcieniach fioletowych, niebieskich, zielonych. W stanie świeżym podobny do pirytu i nikielinu.

Na świeżym przełamie wykazuje podobieństwo do pirotynu, a po pewnym czasie do kowelinu i chalkopirytu. Towarzyszą mu najczęściej chalkopiryt, kwarc, chalkozyn, piryt, kalcyt, galena, hematyt, kowelin oraz malachit.

Występowanie

Miejsca występowania:

Zastosowanie

Przypisy

  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 Bornite, [w:] Mindat.org [online], Hudson Institute of Mineralogy [dostęp 2025-09-06] (ang.).
  2. ↑ Bornite Mineral Data. Webmineral.com. [dostęp 2011-10-11].
  3. ↑ Geologia złoża. KGHM Polska Miedź SA. [dostęp 2014-08-06].