| Lathyidae | |
| Cala-Riquelme, Montana, Crews et Esposito, 2025 | |
.jpg) Samiec Lathys humilis | |
 Samiec Tolokonniella stigmatisata | |
| Systematyka | |
| Domena | |
|---|---|
| Królestwo | |
| Typ | |
| Gromada | |
| Rząd | |
| Podrząd | |
| Infrarząd | |
| Parworząd | |
| Nadrodzina | |
| Rodzina |
Lathyidae |
| Zasięg występowania | |
 | |
Lathyidae – rodzina pająków z infrarzędu wyższych. Obejmuje 58 opisanych gatunków. Zamieszkują Amerykę Północną, Europę, Afrykę i palearktyczną Azję.
Pająki osiągające niewielkie rozmiary.
Prosoma ma niski do przeciętnie wysokiego karapaks i niski nadustek. Oczu jest ośmioro lub sześcioro. W tym drugim przypadku zanikłe są oczy pary przednio-środkowej. Jeśli ta para występuje, to zwykle jest węższa od pozostałych, co odróżnia Lathyidae od topikowatych i ciemieńcowatych. Oczy par bocznych i pary tylno-środkowej mają zbliżone rozmiary. Odległości między nimi również są podobne. Przeciętnie grube i stosunkowo krótkie szczękoczułki pozbawione są ostróg czy nabrzmiałości nasadowej.
Nogogłaszczki mają bulbus o konduktorze zakleszczonym przez mechanizm w skład którego wchodzą haczykowaty wyrostek goleniowy, apofiza retrolateralna goleni oraz podłużna bruzda. W przeciwieństwie do topikowatych górne ramię konduktora jest zazwyczaj dłuższe od dolnego. Oba ramiona zwykle skierowane są dogrzbietowo, a nie dobrzusznie jak u topikowatych i ciemieńcowatych. Embolus skręca się pod kątem 150–1200°.
Genitalia samicy mają dobrze wykształcone, zwykle wielokrotnie dłuższe niż szerokość spermatek pierwotnych i skręcone między błoniastą torebką a ujściem gruczołu dodatkowego przewody kopulacyjne. Niekiedy długość tych przewodów równa jest jednak długości spermateki pierwotnej. Rozstaw spermatek pierwotnych jest natomiast co najmniej dwukrotnie większy niż szerokość owych przewodów.
W Nowym Świecie pająki te zamieszkują głównie krainę nearktyczną, aczkolwiek L. coralynae podawany jest z Meksyku. Cztery gatunki występują w Europie. Liczniej rodzina reprezentowana jest w palearktycznej Azji. Poza tym przedstawiciele Lathyidae znani są z Afryki Północnej, Gabonu, Republiki Środkowoafrykańskiej, Tanzanii i Madagaskaru.
Kladogram wg Montany i innych, 2025
|
Takson ten wprowadzili w 2025 roku Franklyn Cala-Riquelme, Katherine O. Montana, Sarah C. Crews i Lauren A. Esposito na łamach „Zoological Journal of the Linnean Society”, na podstawie wyników analizy filogenetycznej.
Rodzina obejmuje 58 opisanych gatunków sklasyfikowanych w 10 rodzajach:
W wynikach analizy filogenetycznej Montany i współpracowników Lathyidae zajęły pozycję siostrzaną dla kladu obejmującego topikowate i ciemieńcowate, tworząc z nimi klad siostrzany dla Toxopidae.
