Chadwick Boseman (2017) | |
| Imię i nazwisko |
Chadwick Aaron Boseman |
|---|---|
| Data i miejsce urodzenia |
29 listopada 1976 |
| Data i miejsce śmierci |
28 sierpnia 2020 |
| Zawód | |
| Współmałżonek |
Taylor Simone Ledward |
| Lata aktywności |
2003–2020 |
Chadwick Aaron Boseman (ur. 29 listopada 1976 w Anderson, zm. 28 sierpnia 2020 w Los Angeles) – amerykański aktor i scenarzysta. Wystąpił w roli Jackiego Robinsona w biograficznym filmie sportowym Briana Helgelanda 42 – Prawdziwa historia amerykańskiej legendy (2013), Jamesa Browna w dramacie muzycznym Tate’a Taylora Get on Up: Historia Jamesa Browna (2014) i Thurgooda Marshalla w dramacie sądowym Marshall (2017). Grał także superbohatera Czarną Panterę w filmach Filmowego Uniwersum Marvela: Czarna Pantera (2018), za który otrzymał NAACP Image Awards i Nagrodę Gildii Aktorów Ekranowych, Kapitan Ameryka: Wojna bohaterów (2016), Avengers: Wojna bez granic (2018) i Avengers: Koniec gry (2019).
Urodził się w Anderson w Karolinie Południowej jako syn Carolyn z domu Mattress, pielęgniarki, i Leroya Bosemana, pracownika fabryki. Jego przodkowie pochodzili z ludu Limba zamieszkującego obszar Sierra Leone. Jako dziecko był sportowcem; był związany z Little League Baseball, jednak głównie grał w koszykówkę. W 1995 ukończył T.L. Hanna High School. W 2000 otrzymał dyplom ukończenia wydziału reżyserii na Howard University w Waszyngtonie, następnie kształcił się w British American Drama Academy. Przez kilka lat pracował jako instruktor aktorstwa w Schomburg Center for Research in Black Culture.


Występował na scenie w przedstawieniach takich jak Pełnia życia Williama Nicholsona, Romeo i Julia, Bootleg Blues, Zooman i Willy’s Cut and Shine. W 2002 zdobył nagrodę AUDELCO (Audience Development Committee) za rolę nastoletniego E.J. w sztuce Rona Milnera Urban Transitions: Loose Blossoms o problemach afroamerykańskiej rodziny skuszonej perspektywą szybkiego zarobku. Pracował także w ramach Hip Hop Theatre Festival, napisał scenariusze spektakli teatralnych – Hieroglyphic Graffiti, Deep Azure i Rhyme Deferred. Ponadto wyreżyserował szereg produkcji teatralnych na off-Broadwayu, a także film krótkometrażowy Blood Over a Broken Pawn (2008). Za przedstawienie Deep Azure wystawione w Congo Square Theatre Company w Chicago był nominowany do nagrody Joseph Jefferson Award.
W 2003 po raz pierwszy trafił przed kamery telewizyjne jako David Wafer w jednym z odcinków serialu NBC Brygada ratunkowa zatytułowanym In Lieu of Johnson, a także otrzymał rolę Reggiego Portera w operze mydlanej ABC Wszystkie moje dzieci. W serialu ABC Family Lincoln Heights (2008–2009) występował jako Nathaniel „Nate” Ray. W dramacie sportowym Ekspres – bohater futbolu (2008) z Robem Brownem i Dennisem Quaidem zagrał postać Floyda Little’a, byłego zawodnika futbolu amerykańskiego.
W trzynastoodcinkowej produkcji NBC Persons Unknown (2010) wcielił się w sierżanta Grahama McNaira. W dreszczowcu sensacyjnym The Kill Hole (2012) u boku Billy’ego Zane’a wystąpił w roli porucznika Samuela Drake’a, nawiedzonego weterana wojny w Iraku, pracującego na nocnej zmianie jako taksówkarz w Portland. W biograficznym filmie sportowym Briana Helgelanda 42 – Prawdziwa historia amerykańskiej legendy (2013) z udziałem Harrisona Forda zagrał Jackiego Robinsona, pierwszego czarnoskórego baseballistę, który występował w MLB. W dramacie sportowym Ivana Reitmana Ostatni gwizdek (2014) z Kevinem Costnerem i Jennifer Garner wystąpił jako Vontae Mack, czołowy kandydat w nadchodzącej klasie draftu National Football League, który wcześniej grał jako linebacker na Uniwersytecie Stanu Ohio. W biograficznym dramacie muzycznym Tate’a Taylora Get on Up: Historia Jamesa Browna (2014), wyprodukowanym m.in. przez Micka Jaggera, wcielił się w Jamesa Browna.
W 2014 wytwórnia filmowa Marvel Studios zakontraktowała go do roli Czarnej Pantery w filmach Kapitan Ameryka: Wojna bohaterów (2016), Czarna Pantera (2018), Avengers: Wojna bez granic (2018) i Avengers: Koniec gry (2019).
W 2021 za rolę w filmie Ma Rainey: Matka bluesa pośmiertnie wyróżniony Złotym Globem dla najlepszego aktora w filmie dramatycznym, a także nominowany do Oscara dla najlepszego aktora pierwszoplanowego. Rola ta przyniosła mu także nagrody dla najlepszego aktora przyznawane przez amerykańskie stowarzyszenia krytyków filmowych.
W 2019 zaręczył się z piosenkarką Taylor Simone Ledward, z którą później zawarł związek małżeński. Zmarł 28 sierpnia 2020 w Los Angeles w wieku 43 lat. Przyczyną śmierci był nowotwór okrężnicy, z którym zmagał się od 2016.
| Filmy | |||||
| Rok | Tytuł oryginalny | Tytuł polski | Rola | Uwagi | Źródła |
| 2008 | The Express: The Ernie Davis Story | Ekspres – bohater futbolu | Floyd Little | debiut kinowy | |
| 2012 | The Kill Hole | – | porucznik Samuel Drake | ||
| 2013 | 42 | 42 – Prawdziwa historia amerykańskiej legendy | Jackie Robinson | ||
| 2014 | Draft Day | Ostatni gwizdek | Vontae Mack | ||
| Get On Up | Get on Up: Historia Jamesa Browna | James Brown | |||
| 2016 | Gods of Egypt | Bogowie Egiptu | Thoth | ||
| Captain America: Civil War | Kapitan Ameryka: Wojna bohaterów | T’Challa / Czarna Pantera | |||
| Message from the King | – | Jacob King | także producent wykonawczy | ||
| 2017 | Marshall | – | Thurgood Marshall | także koproducent | |
| 2018 | Black Panther | Czarna Pantera | T’Challa / Czarna Pantera | ||
| Avengers: Infinity War | Avengers: Wojna bez granic | ||||
| 2019 | Avengers: Endgame | Avengers: Koniec gry | |||
| 21 Bridges | 21 mostów | Andre Davis | także producent | ||
| 2020 | Da 5 Bloods | Pięciu braci | Norman Earl „Stormin’ Norm” Holloway | ||
| Ma Rainey’s Black Bottom | Ma Rainey: Matka bluesa | Levee Green | film wydany po śmierci aktora | ||
| 2022 | Black Panther: Wakanda Forever | Czarna Pantera: Wakanda w moim sercu | T’Challa / Czarna Pantera | materiały archiwalne; film wydany po śmierci aktora, dedykowany jego pamięci | |
| Produkcje telewizyjne | |||||
| Rok | Tytuł oryginalny | Tytuł polski | Rola | Uwagi | Źródła |
| 2003 | All My Children | Wszystkie moje dzieci | Reggie Porter | ||
| Third Watch | Brygada ratunkowa | David Wafer | odcinek: „In Lieu of Johnson” | ||
| 2004 | Law & Order | Prawo i porządek | Foster Keyes | odcinek: „Can I Get a Witness?” | |
| 2006 | CSI: NY | CSI: Kryminalne zagadki Nowego Jorku | Rondo | odcinek: „Heroes” | |
| 2008 | ER | Ostry dyżur | Derek Taylor | odcinek: „Oh, Brother” | |
| Cold Case | Dowody zbrodni | Dexter Collins | odcinek: „Street Money” | ||
| 2008–2009 | Lincoln Heights | – | Nathaniel „Nate” Ray | 9 odcinków | |
| 2009 | Lie to Me | Magia kłamstwa | Cabe McNeil | odcinek: „Truth or Consequences” | |
| 2010 | Persons Unknown | – | sierżant Graham McNair | rola główna, 13 odcinków | |
| The Glades | Zbrodnie Palm Glade | Michael Richmond | odcinek: „Honey” | ||
| 2011 | Castle | – | Chuck Russell | odcinek: „Poof, You’re Dead” | |
| Detroit 1-8-7 | – | Tommy Westin | odcinek: „Beaten/Cover Letter” | ||
| Justified | Justified: Bez przebaczenia | Ralph Beeman | odcinek: „For Blood or Money” | ||
| Fringe | Fringe: Na granicy światów | Mark Little / Cameron James | odcinek: „Subject 9” | ||
| 2018 | Saturday Night Live | – | (w roli samego siebie) (gospodarz) | odcinek: „Chadwick Boseman/Cardi B” | |
| 2021 | What If...? | A gdyby…? | Star Lord T’Challa / T’Challa / Czarna Pantera (głos) | 4 odcinki, wydane po śmierci aktora | |
| Filmy | ||||
| Rok | Tytuł oryginalny | Tytuł polski | Uwagi | Źródła |
| 2008 | Blood Over a Broken Pawn | – | film krótkometrażowy | |
| 2013 | Heaven | – | film krótkometrażowy | |