Heraion-Teikhos

Heraion-Teikhos
Heraion
Hiereum ya da Ereon
Grekçe: Ἥραιον
Grekçe: Ἡραῖον τεῖχος
Türkiye üzerinde Heraion-TeikhosHeraion Hiereum ya da Ereon
Heraion-TeikhosHeraion Hiereum ya da Ereon
Heraion-Teikhos
Heraion
Hiereum ya da Ereon
Türkiye haritasındaki konumu
KonumKaraevli, Süleymanpaşa, Tekirdağ,
 Türkiye
BölgeTrakya
TürHöyük
Tarihçe
KuruluşMÖ.2000
Kültür(ler)Arkaik Klasik, Hellenistik Dönem
Bağlı olduğuSamos kolonisi
Sit ayrıntıları
Buluntu(lar)Akropol, sur kalıntıları, nekropol alanı,
ArkeologlarProf.Dr.Zafer Taşlıklıoğlu, Prof.Dr.Neşe Atik,
Heraion-Teikhos
antik kent, polis, arkeolojik sit
kültürAntik Yunanistan Değiştir
ülkesiTürkiye Değiştir
içinde bulunduğu idari birimMarmaraereğlisi Değiştir
konumuYenice Değiştir
içinde/üzerinde bulunduğu fiziksel yerTrakya Değiştir
konum koordinatları Değiştir
zaman aralığıAntik Yunanistan Değiştir

Heraion (Grekçe: Ἥραιον), veya Heraion Teikhos (Grekçe: Ἡραῖον τεῖχος) olarak da bilinen, antik Trakya'da, Propontis (Marmara Denizi) kıyısında, Bisanthe'nin (Tekirdağ yakınları) biraz doğusunda yer alan bir Yunan şehridir.

Şehir, Samos'tan gelen bir koloniciler tarafından yaklaşık MÖ 600 yıllarında kurulmuştur. Bazı antik seyahatnamelerde (Itinerarium'larda) bu yer Hiereum veya Ereon olarak da adlandırılır. Heraion, Propontis üzerindeki stratejik konumu nedeniyle muhtemelen ticaret ve denizcilik açısından önemli bir rol oynamıştır.

Tarihçe

Heraion Teikhos Antik Kenti "Hera'nın Kenti" anlamına gelen Heraion-Teikhos Antik Kenti, antik çağ tarihçi Heredot'un da bu bölge coğrafyasını tanımlarken, eserinde söz ettiği bir yerleşim yeri olduğu sanılmaktadır. MÖ 3. binyıl başından MS 13. yüzyıla kadar kesintisiz olarak iskan gören antik kent, en parlak dönemini Klasik ve Helenistik Çağ'da yaşamıştır. Traklar'ın Anadolu'ya gelişinden itibaren uzun süre bir Trak yerleşimi olarak iskan gördüğü anlaşılmaktadır. Bu alanda yapılan bilimsel arkeolojik çalışmalar neticesinde elde edilen veriler ışığında değerlendirildiğimizde, antik kaynaklarda da betimlenen ve incelemeler sonucunda ilaç yapımı için kullanıldığı doğrulanan tandır şeklinde fırınlar bulunduğu bunlardan sadece bir tanesinin bozulmadan ve çökmeden ortaya çıkarıldığı ve müzede korunduğu görülmektedir.

MÖ 352 yılında II. Filip şehri kuşatır. Atina, şehre yardım etmek amacıyla kırk üç gemilik bir filo (trirem) ve altmış talent vergi toplama kararı aldı, ancak bu filo hiçbir zaman yola çıkmadı. Sadece daha sonra, çok daha küçük, on gemilik bir filo ve beş talent para gönderildi.

Yeri

Prof. Dr. Zafer Taşlıklıoğlu'na göre ören yeri antik yerleşim Heraion Teikhos Tekirdağ il merkezinin 15 km doğusunda, İstanbul-Tekirdağ karayolu üzerinde, Çitlembik Çayı'nın ağzının doğu yakasında, Süleymanpaşa ilçesine bağlı Karaevli köyü yakınlarında yer alan Karaevlialtı Höyüğü'nün olduğu yerde bulunur. Önceki yıllarda Karaevlialtı'nın antik Mokasura yerleşmesi olduğu düşünülmüştür. Herodotos'un da söz ettiği bir yerleşme olan Hieron Teikhos, Samos kolonisidir ve daha sonra Hiereo olarak anılmıştır.

Konumu ve çevresel özellikleri

Tarla görünümünde olan alanda, günümüzde artık çalışmayan Salat Yağ Fabrikası antik kentin bir kısmının üzerinde yer almaktadır. Bu fabrikanın LPG dolum tesisi olarak kullanıma açılması söz konusu olduğunda, tahribatı önlemek için hızla kazı çalışmalarına başlandığı belirtilmiştir.

Yerleşim

Bir Trak yerleşimi olan şehrin antik limanı, tümülüs Nekropol'ü bilinmekte olup, kıyıda dalgaların zarar verdiği bazı yapı kalıntıları görülmektedir. Çok sayıda kültür katı olan bu yerleşim yüzey bulgularına göre en geç MÖ 2000'den başlayarak Bizans İmparatorluğu Dönemi dahil, kesintisiz olarak iskan edilmiştir. Şimdiye kadar Akropol'ün üzerinde dört alanda sürdürülmüş olan kazılar, Akropol'ün bir surla çevrili olduğunu ve bu surun içinde büyük yapı gruplarının yer aldığını göstermiştir. Şehir için önemli olan tanrıların, bilhassa sağlık tanrısı Asklepios için inşa edilmiş yapıların yer aldığı Akropol'de Helenistik Devre ait bir Tümülüs Nekropol'lü, bir Kült ve Tedavi Merkezi ve bir Pantheon olduğu görülmektedir. Antik yerleşimin MÖ 2000'den itibaren yerleşimlerin görüldüğü ören yeri, Trakya Bölgesi'nde yaşamış olduğu kabul edilen Traklar hakkındaki bilgilere ışık tuttuğu görülmektedir. Henüz Türkiye Trakyası'nda varlığı bilinen Trak şehirleri özellikle MÖ 5 ve 4 yüzyıllarda ticaret sayesinde zengin bir liman şehri olan Heraion Teikhos'un buluntuları ışığında, bölgede yaşamış olan Odrys sülalesi kralları hakkında da önemli ilk bilgiler vermektedir.

Araştırma ve kazılar

Kaynakça

  1. 1 2 3 "Türkiye Arkeolojik Yerleşmeleri - TAY Projesi". 20 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ekim 2021.
  2. ↑ Herodotus. Histories. Vol. 4.90
  3. ↑ Bizanslı Stefanos. Ethnica. s.v. Ἡραῖον.
  4. ↑ Mogens Herman Hansen & Thomas Heine Nielsen (2004). An inventory of archaic and classical poleis. New York: Oxford University Press. s. 918. ISBN 0-19-814099-1.
  5. 1 2 "Suda, § eta.489". 9 Haziran 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Temmuz 2025.
  6. ↑ "Harpokration, Lexicon of the Ten Orators, h15". 11 Haziran 2025 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 10 Temmuz 2025.
  7. 1 2 GÜN, Tekin (2011). Direnen Tarih-Türkiye'deki Antik Bölgeler,Trakıa. Prestij Prodüksiyon & Film Yapım Dergisi Sayı(1). ss. 15,17,. 6 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ekim 2021.
  8. ↑ Demosthenes and His Time: A Study in Defeat, p.124
  9. ↑ Richard Talbert, (Ed.) (2000). Barrington Atlas of the Greek and Roman World. Princeton University Press. s. 52 ve dizin notları eşlik ediyor. ISBN 978-0-691-03169-9.
  10. ↑ Lund Üniversitesi. Digital Atlas of the Roman Empire.
  11. 1 2 3 ATİK, Neşe (2000). Heraion Teikhos Antik Kenti 2000-2010 Yılı Kazı Çalışmaları. Namık Kemal Üniversitesi, Tekirdağ Değerleri Sempozyumu. ss. 1,3. 4 Ekim 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Ekim 2021.