Jaczkowice

Jaczkowice
wieś
Ilustracja
Elewator zbożowy w Jaczkowicach
Państwo

 Polska

Województwo

 dolnośląskie

Powiat

oławski

Gmina

Oława

Liczba ludności (III 2011)

525

Strefa numeracyjna

71

Kod pocztowy

55-200

Tablice rejestracyjne

DOA

SIMC

0879417

Położenie na mapie gminy wiejskiej Oława
Mapa konturowa gminy wiejskiej Oława, blisko centrum na lewo znajduje się punkt z opisem „Jaczkowice”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum po lewej na dole znajduje się punkt z opisem „Jaczkowice”
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa konturowa województwa dolnośląskiego, po prawej znajduje się punkt z opisem „Jaczkowice”
Położenie na mapie powiatu oławskiego
Mapa konturowa powiatu oławskiego, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Jaczkowice”
Ziemia50°54′57″N 17°16′26″E/50,915833 17,273889

Jaczkowice (niem. Jätzdorf) – wieś w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie oławskim, w gminie Oława.

Informacje ogólne

Wieś znajduje się 4 kilometry od Oławy, nad rzeką Oławą. Przez wieś przebiega droga wojewódzka nr 346. Wieś jest połączona drogą z Oławą, która została wyremontowana w latach 2006 i 2009. Powierzchnia wsi wynosi 393,47 ha.

Na terenie wsi znajduje się sklep spożywczo-przemysłowy „Livio”.

Podział administracyjny

W okresie pruskim Jaczkowice (Jätzdorf) były siedzibą gminy, a we wsi znajdował się urząd stanu cywilnego. Od 1938 r. Jaczkowice podlegały gminie (Amtsbezirk) z siedzibą w Godzikowicach (Rosenhain), gdzie znajdował się urząd stanu cywilnego właściwy wsi. Od 1816 r. wieś znajdowała się na terenie powiatu oławskiego rejencji wrocławskiej pruskiej prowincji Śląsk, a od 1919 r. na terenie wyodrębnionej prowincji Dolny Śląsk.

Do 1928 r. Jaczkowice były podzielone na wieś-gminę jednostkową (Landgemeinde) oraz na obszar dworski (Gutsbezirk). W 1928 r. w wyniku reformy likwidującej obszary dworskie na terenie Prus obszar dworski Jaczkowice (Jätzdorf) został połączony z wsią gminną o tej samej nazwie, a część obszaru dworskiego została wchłonięta przez wieś gminną Godzikowice (Rosenhain) i miasto Oławę (Ohlau).

Po ustanowieniu administracji polskiej na Dolnym Śląsku w latach 1945-1954 wieś należała do gminy Polwica. W latach 1954-1959 wieś znajdowała się na terenie gromady Gaj Oławski, w latach 1960-1968 na terenie gromady Godzinowice, a w latach 1968-1972 na terenie gromady Oława. Od 1973 r. wieś znajduje się na terenie gminy wiejskiej Oława. Do 1975 r. wieś znajdowała się w powiecie oławskim województwa wrocławskiego. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do pomniejszonego terytorialnie województwa wrocławskiego, a w latach 1990-1998 podlegała urzędowi rejonowemu w Oławie.

Nazwa

W ciągu swojego istnienia Jaczkowice nosiły następujące nazwy:

12 listopada 1946 nadano miejscowości obecnie funkcjonującą polską nazwę „Jaczkowice”.

Heinrich Adamy w swoim dziele o nazwach miejscowych na Śląsku, wydanym we Wrocławiu w 1888 r., zalicza niemiecką nazwę wsi "Jätzdorf" do grupy nazw wsi wywodzących się od imion ich zasadźców. Adamy podawał starosłowiańską nazwę wsi „Jakowice” oraz jej znaczenie w języku niemieckim jako "Dorf des Jacek (Hyacinth)".

Historia

Wieś powstała w XIII w., o układzie ulicówki na wschodzie wsi przyjmujący formę wielodrożnicy. Do 1288 r. należała do kościoła św. Błażeja w Oławie (obecnie kościół Najświętszej Maryi Panny Matki Pocieszenia). W 1288 r. wieś otrzymała lokację na prawie niemieckim i miała powierzchnię 18 łanów czynszowych. Od 1288 r. właścicielem wsi była kolegiata św. Krzyża we Wrocławiu ufundowana przez księcia wrocławskiego Henryka IV Prawego (Probusa). W pierwszej połowie XIV w. wieś należała do książąt brzeskich, a w 1357 r. wieś należała do kanonika Bolka z kapituły katedralnej we Wrocławiu. W latach 1357-1359 wieś należała do Kunegundy von Hunderthuben, a w 1359 r. jako właściciel wsi jest wspomniany Niczco von Arnoldsdorf.

Od XV do XVII w. wieś była dobrem kameralnym książąt brzeskich, którzy są wspomniani jako właściciele wsi w 1654 r. W 1783 r. we wsi jest wspomniana szkoła ewangelicka, która w 1830 r. miała jednego nauczyciela. W okresie pruskim wieś należała do pruskiego urzędu królewskiego w Oławie do ok. 1819 r., a w 1830 r. należała do oławskiego urzędu skarbowego (Fiskus). W 1845 r. jako właściciel majątku we wsi jest wspomniany Johann Gottlieb Pilz. W posiadaniu rodziny Pilzów majątek w Jaczkowicach pozostał w 1894 r., kiedy jako właściciel dóbr rycerskich we wsi jest wspomniany Eduard Pilz.

W czasie II wojny światowej od ok. 23 stycznia 1945 r. znajdowały się baterie niemieckiej artylerii, które ostrzeliwały nacierające w kierunku Oławy oddziały Armii Czerwonej. Wieś została najpierw zajęta przez oddział Armii Czerwonej dowodzony przez politruka por. Mojsiejewa 27-28 stycznia 1945 r., odznaczony następnie Orderem Lenina za zdobycie wsi, a następnie odbita została przez oddziały niemieckiej 269 Dywizji Piechoty 31 stycznia 1945 r. w trakcie kontrataku ze strony Gaju Oławskiego, które utrzymały wieś do ok. 6 lutego 1945 r., kiedy została ponownie zajęta przez oddziały Armii Czerwonej. W trakcie walk o wieś uszkodzeniu uległ pałac we wsi, podpalony przez żołnierzy Armii Czerwonej. Ruiny pałacu istniały do lat 90. XX w., kiedy zostały one rozebrane, a na jego miejscu wybudowany został kościół.

4 września 1945 r. we wsi otwarta została szkoła podstawowa, do obwodu którego należały w latach 90. XX w. oprócz Jaczkowic także wsie Gaj Oławski, Godzinowice, Niwnik i Bolechów. Do 1998 r. szkoła podstawowa w Jaczkowicach posiadała filię w Niwniku. W 2000 r. szkoła podstawowa we wsi została zlikwidowana, a budynek szkoły stał się filią szkoły podstawowej w Osieku, mieszczącą klasy „0” i I-III. Od lat 60. XX w. we wsi funkcjonowało koło gospodyń wiejskich, której działalność była kilka razy reaktywowana (m.in. w 2007 i 2022 r.). W latach 1990-2017 we wsi funkcjonował klub piłki nożnej Syrena Jaczkowice, który w sezonie 2016/17 uczestniczył w meczach klasy B w grupie Wrocław VII, a jego barwy były niebiesko-czerwone. We wsi funkcjonował również klub piłki nożnej Syrena II Jaczkowice, którego barwy były biało-czerwono-zielone i który w sezonie 2014/15 uczestniczył w meczach klasy C w grupie Oława.

W 1992 r. powstało we wsi boisko piłkarskie znajdujące się niedaleko istniejącej wtedy szkoły podstawowej we wsi. W 1993 r. we wsi odbyły się dożynki gminy wiejskiej Oława. Wieś była gospodarzem dożynek gminnych także w 2008 r.. Do czerwca 1997 r. wieś znajdowała się na terenie parafii Najświętszej Maryi Panny Matki Pocieszenia w Oławie, a od czerwca 1997 r. jest częścią parafii Znalezienia Krzyża Świętego w Godzikowicach. Na początku XXI w. we wsi wybudowana została sieć wodociągowa i łącze telefoniczne. W latach 2008 i 2010 wyremontowana została świetlica wiejska. W 2014 r. otwarte zostało boisko wielofunkcyjne we wsi. W czasie powodzi w 2024 r. wieś została podtopiona przez wody rzeki Oławy.

Gospodarka

W 1783 r. we wsi znajdował się folwark i młyn, a we wsi odnotowano uprawę tytoniu. W XIX w. wieś była znana z uprawy tytoniu. W 1819 r. we wsi znajdowała się karczma, młyn i kuźnia. W połowie XIX w. we wsi oprócz folwarku i karczmy znajdowały się również młyn wodny i 4 zakłady rzemieślnicze. W 1845 r. we wsi odnotowano hodowlę 775 owiec merynosów i 109 sztuk bydła, uprawę tytoniu i rzepaku, działalność pszczelarską i rybołówstwo. W 1854 r. w Jaczkowicach powstał nowy, murowany młyn na miejscu starego młynu wodnego. 1 listopada 1870 r. młyn we wsi spłonął. Od 1892 r. odbudowany młyn należał do firmy "Jätzdorfer Mühle AG" będącej częścią grupy Kampffmeyer. W 1899 r. młyn ponownie spłonął w pożarze, a w 1900 r. został ponownie uruchomiony. W 1910 r. młyn został połączony bocznicą z linią kolejową. Od 1938 r. młyn należał do firmy "OGH Schoeller & Co.".

W latach 1910-1959 wieś miała połączenie z linią kolejową Oława-Boreczek, a we wsi znajdowała się stacja kolejowa z ładownią. Do 1973 r. we wsi funkcjonowała bocznica łącząca młyn z fragmentem linii kolejowej łączącej Oławę z Jaczkowicami, który funkcjonował po zamknięciu odcinka łączącego Jaczkowice z Domaniowem i Boreczkiem w 1966 r. Odcinek linii kolejowej łączący Oławę z Jaczkowicami wraz z bocznicą zlikwidowany został w 1973 r.. W 2017 r. ocalały ruiny mostu kolejowego nad rzeką Oławą we wsi.

W 1885 r. powierzchnia katastralna wsi gminnej (Landgemeinde) wynosiła 117 ha, z czego pola uprawne stanowiły 96 ha, a łąki 13 ha. Dochód netto z podatku gruntowego wynosił 30,55 marek niemieckich za hektar pola i 17,62 marek za hektar łąki. Powierzchnia katastralna obszaru dworskiego (Gutsbezirk) w tym samym roku wynosiła 258 ha, z czego pola uprawne stanowiły 192 ha, łąki 48 ha, a lasy 2 ha. Dochód netto z podatku gruntowego wynosił 31,38 marek niemieckich za hektar pola, 22,72 marek za hektar łąki i 13,71 marek za hektar lasu. W 1931 r. powierzchnia katastralna wsi wynosiła 348,8 ha, a dochód netto z podatku gruntowego 29,74 reichsmarek za hektar.

Po II wojnie światowej młyn we wsi był w posiadaniu oławskiej spółdzielni „Społem”, a potem należał do Polskich Zakładów Zbożowych „Brzeg”. W latach 50. XX w. zdemontowane zostały maszyny młynarskie i do końca lat 90. XX w. budynek młynu w Jaczkowicach służył jako elewator zbożowy. W 1998 r. właścicielem młyn stała się firma „PPUH Woseba sp. z o.o.”, która w latach 1999-2000 zamontowała w budynku młynu maszyny młynarskie i 5 stycznia 2001 r. rozpoczęła produkcję mąki.

Teraźniejszość

Wieś posiada sieć wodociągową, lecz nie jest skanalizowana.

We wsi znajduje się kościół św. Łukasza, będący kościołem filialnym rzymskokatolickiej parafii Znalezienia Krzyża Świętego w Godzikowicach będącej częścią dekanatu Oława archidiecezji wrocławskiej. Kościół we wsi został wybudowany w czynie społecznym w latach 1994-1999 na terenie dawnego pałacu. Kościół św. Łukasza we wsi poświęcony został 22 października 2000 r. przez arcybiskupa metropolitarnego wrocławskiego kardynała Henryka Gulbinowicza. We wsi znajduje się również cmentarz komunalny.

We wsi funkcjonuje od 2022 r. Koło Gospodyń Wiejskich „Młynareczki” z Jaczkowic, ujęte w Krajowym Rejestrze Kół Gospodyń Wiejskich prowadzonym przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. We wsi znajduje się świetlica wiejska, a także boisko sportowe.

Zabytki

Według wykazu zabytków Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków we Wrocławiu na terenie wsi znajdują się następujące zabytki:

Demografia

W 1783 r. Jaczkowice miały 197 mieszkańców. W 1819 r. we wsi mieszkało 229 osób, w 1830 r. 281 osób, a w 1845 r. 273 osoby. W 1871 r. we wsi-gminie jednostkowej (Landgemeinde) mieszkało 316 osób, a w obszarze dworskim (Gutsbezirk) mieszkało 51 osób. W 1885 r. we wsi gminnej i obszarze dworskim mieszkało odpowiednio 300 i 56 osób, w 1895 r. 263 i 72 osoby, a w 1905 r. 272 i 35 osób. W 1925 r. wieś miała 458 mieszkańców, w 1935 r. 486 mieszkańców, a w 1939 r. 509 mieszkańców. W 2001 r. w Jaczkowicach mieszkało 393 osoby, w 2011 r. 525 osób, w 2021 r. 585 osób, a w 2025 r. 590 osób.

W 1925 r. na 458 mieszkańców wsi 213 było mężczyznami, a 245 kobietami. We wsi mieszkało 345 ewangelików i 103 katolików. Ewangelicy należeli do zboru w Oławie (Ohlau), a katolicy do parafii w Oławie.

Liczba ludności Jaczkowic (nota: dane dla lat 1871-1905 stanowią sumę ludności wsi gminnej i obszaru dworskiego)

Przypisy

  1. 1 2 GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
  2. ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2022, s. 368 [zarchiwizowane 2022-10-26].
  3. ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 43031.
  4. 1 2 3 Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1946 r. Nr 142, poz. 262 (ISAP)).
  5. 1 2 Sołectwa » Gmina Oława [online], Gmina Oława [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  6. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 Klaus Kunze, Familienforschung Ohlau: Jätzdorf Kreis Ohlau [online], klauskunze.com [dostęp 2026-07-31] (niem.).
  7. ↑ Antoni Markiewicz, Urlop w okolicach Oławy, Jerzy Kamiński (red.), „Wiadomości Oławskie”, 15 (54), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 5 sierpnia 1993, s. 7 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  8. ↑ Antoni Markiewicz, Płynie Oławka, płynie... Jerzy Kamiński (red.), „Wiadomości Oławskie”, 39 (179), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 26 września 1996, s. 9 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  9. ↑ Aktualny przebieg drogi wojewódzkiej 346, [w:] Droga wojewódzka nr 346: Środa Śląska - Kąty Wrocławskie - Gaj Oławski - Godzikowice, conadrogach.pl [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  10. ↑ Krzysztof A. Trybulski, Wyremontują drogę do Jaczkowic, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 43 (859), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 29 października 2009, s. 20, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-09-24] (pol.).
  11. ↑ Krzysztof A. Trybulski, Do Jaczkowic bezpiecznie i wygodnie, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 52 (868), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 31 grudnia 2009, s. 14, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-09-24] (pol.).
  12. ↑ Wioletta Kamińska, Do Jaczkowic objazdem, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 20 (679), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 18 maja 2006, s. 3, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  13. 1 2 Piotr Turek, Odlotowe Jaczkowice, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 51 (1075), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 19 grudnia 2013, s. 31, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-09-24] (pol.).
  14. ↑ Livio - Sklep, Jaczkowice 10 A, Oława 55-200, godziny otwarcia [online], mapa.targeo.pl [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  15. 1 2 Jätzdorf, [w:] Erich Uetrecht, Meyers Orts- und Verkehrs-Lexikon des Deutschen Reichs, wyd. 5, t. 1, www.meyersgaz.org, Leipzig–Wien 1912, s. 894 [dostęp 2026-07-31] (ang. • niem.).
  16. 1 2 Jürgen Frantz, Kreis Ohlau | AGOFF [online], Arbeitsgemeinschaft Ostdeutscher Familienforscher, 1 czerwca 2014 [dostęp 2026-07-31] (niem.).
  17. ↑ Amtsblatt der Regierung in Breslau : mit öffentlichem Anzeiger Bd. 119, Stück 38 (22 September 1928) + S.-Beil., „Amtsblatt der Regierung in Breslau mit öffentlichem Anzeiger”, 119 (38), polona.pl, Breslau, 22 września 1928, s. 362 [dostęp 2026-07-31] (pol. • niem.).
  18. ↑ Wykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej według stanu z dnia 1.VII 1952 r., PRL, GUS, Warszawa
  19. ↑ Ustawa z dnia 25 września 1954 r. o reformie podziału administracyjnego wsi i powołaniu gromadzkich rad narodowych., isap.sejm.gov.pl, 25 września 1954 [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  20. ↑ Uchwała Nr 24/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 2 października 1954 r. w sprawie podziału na nowe gromady powiatu oławskiego; w ramach Zarządzenia nr 13 Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 20 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 2 października 1954 r. dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 3 grudnia 1954 r., Nr. 9, Poz. 71)
  21. ↑ Uchwała Nr 7 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 24 marca 1959 r. w sprawie połączenia gromady Gaj Oławski z gromadą Niwnik w powiecie oławskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 30 grudnia 1959 r., Nr. 8, Poz. 30), zatwierdzona uchwałą Rady Ministrów Nr 458/59 z dnia 27 listopada 1959 r. w sprawie zatwierdzenia uchwał Wojewódzkich Rad Narodowych w Białymstoku, Koszalinie, Poznaniu i Wrocławiu w przedmiocie połączenia, zniesienia i utworzenia niektórych gromad
  22. ↑ Uchwała Nr XXI/110/68 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 30 maja 1968 r. w sprawie zniesienia, łączenia i utworzenia niektórych gromad w województwie wrocławskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 15 sierpnia 1968 r., Nr. 6, Poz. 33)
  23. ↑ Ustawa z dnia 29 listopada 1972 r. o utworzeniu gmin i zmianie ustawy o radach narodowych., isap.sejm.gov.pl, 29 listopada 1972 [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  24. ↑ Uchwała Nr XIX/109/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 13 grudnia 1972 r. w sprawie utworzenia gmin w województwie wrocławskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 15 grudnia 1972 r., Nr 8, Poz. 165)
  25. ↑ 1973 - powstanie gminy Oława » Gmina Oława [online], Gmina Oława [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  26. ↑ Wykaz miast, osiedli i gromad: stan z dn. 1 I 1971 r., Cz. 1. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny – Biuro Spisów, 1971.
  27. ↑ Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 maja 1975 r. w sprawie określenia miast oraz gmin wchodzących w skład województw, isap.sejm.gov.pl, 30 maja 1975 [dostęp 2026-08-18] (pol.).
  28. ↑ Rozporządzenie Ministra - Szefa Urzędu Rady Ministrów z dnia 1 sierpnia 1990 r. w sprawie określenia siedzib i terytorialnego zasięgu działania urzędów rejonowych. [online], isap.sejm.gov.pl, 1 sierpnia 1990 [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  29. 1 2 3 Jakowice, [w:] Filip Sulimierski i inni red., Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. III (Haag – Kępy), dir.icm.edu.pl, Warszawa 1882, s. 377-378 [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  30. ↑ Obwieszczenie Pełnomocnika Rządu R.P. na okręg administracyjny Dolnego Śląska z 16.6.1945. Biuletyn nr 1 - przywracający brzmienie historycznych nazw polskich miejscowości Dolnego Śląska
  31. ↑ Heinrich Adamy, Die schlesischen Ortsnamen, ihre Entstehung und Bedeutung. Ein Bild aus der Vorzeit, wyd. 2, Breslau: Verlag von Priebatsch's Buchhandlung, 1888, s. 18 [dostęp 2026-07-31] (pol. • niem.).
  32. ↑ Sanktuarium NMP Matki Pocieszenia, [w:] Sanktuarium pw. NMP Matki Pocieszenia w Oławie [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  33. ↑ Filip Włodarski, Sanktuarium NMP Matki Pocieszenia w Oławie, „Nowe Życie”, nowezycie.archidiecezja.wroc.pl, 18 listopada 2020 [dostęp 2026-07-31] [zarchiwizowane z adresu 2024-12-04] (pol.).
  34. ↑ Tomasz Wysocki, Kolegiata pw. Świętego Krzyża na Ostrowie Tumskim: Gotowy nowy dach północnej wieży [online], Wroclaw.pl, 30 listopada 2025 [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  35. ↑ Przemysław Pawłowicz, 61 lat temu pod Oławą (2), Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 8 (667), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 23 lutego 2006, s. 24-25, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  36. ↑ Awisarz, Rocznica wielkiej zmiany, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 6 (612), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 3 lutego 2005, s. 24-25, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  37. 1 2 Przemysław Pawłowicz, 61 lat temu pod Oławą (3), Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 9 (668), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 2 marca 2006, s. 32-33, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  38. 1 2 Przemysław Pawłowicz, Rolf - ostatni Niemiec, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 5 (873), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 4 lutego 2010, s. 24-25, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  39. 1 2 3 Adam Sieczka, Na pasterkę do Jaczkowic? Jerzy Kamiński (red.), „Wiadomości Oławskie”, 49 (240), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 4 grudnia 1997, s. 9 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  40. ↑ Antoni Diakowski, 50 lat szkolnictwa na Ziemi Oławskiej, Jerzy Kamiński (red.), „Wiadomości Oławskie”, 31 (121), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 17 sierpnia 1995, s. 12 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  41. ↑ Adam Sieczka, Rzut dzieckiem, Jerzy Kamiński (red.), „7 dni - Wiadomości Oławskie : tygodnik lokalny”, 25 (268), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 25 czerwca 1998, s. 9 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  42. ↑ Adam Sieczka, Z Jaczkowic donikąd, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 8 (302), dodatek „Magazyn”, s. V, Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 25 lutego 1999, s. 29 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  43. ↑ Krzysztof A. Trybulski, Reforma czy kara? Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 9 (303), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 4 marca 1999, s. 7 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  44. 1 2 Jerzy Kamiński, Za rok poświęcenie, „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 40 (334), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 7 października 1999, s. 6 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  45. ↑ Jerzy Kamiński (red.), Strategiczna likwidacja?, „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 1 (347), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 6 stycznia 2000, s. 18 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  46. ↑ Adam Sieczka, Szkoły jednak zostają! Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 11 (357), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 16 marca 2000, s. 5 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  47. ↑ Piotr Turek, KGW Jaczkowice, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 51 (971), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 21 grudnia 2011, s. 47, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-09-24] (pol.).
  48. 1 2 Jerzy Kamiński, Niecodzienne spotkanie gospodyń wiejskich gminy Oława [online], tuolawa.pl, 6 grudnia 2022 [dostęp 2026-09-24] (pol.).
  49. ↑ Jacek Placety, Koła gospodyń zawojowały Wrocław, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 17 (728), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 26 kwietnia 2007, s. 6, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  50. ↑ Marcin Kwiatkowski, Gdzie ci chłopcy z tamtych lat? [online], tuolawa.pl, 19 lipca 2024 [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  51. 1 2 Skarb - Syrena Jaczkowice [online], www.90minut.pl [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  52. ↑ Skarb - Syrena II Jaczkowice [online], www.90minut.pl [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  53. ↑ Jerzy Kamiński (red.), Jaczkowice mają piękny stadion, „Wiadomości Oławskie”, 11 (27), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 13 czerwca 1992, s. 18 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  54. ↑ Jerzy Kamiński (red.), Dożynki gminy Oława, „Wiadomości Oławskie”, 17 (56), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 2 września 1993, s. 3 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  55. ↑ Wioletta Kamińska, Oj, będzie się działo, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 37 (800), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 11 września 2008, s. 13, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  56. ↑ Wioletta Kamińska, Czy jest gdzieś prawdziwa wieś? Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 38 (801), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 18 września 2008, s. 18, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  57. ↑ Jacek Placety, Wyjdziemy na ulicę, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 42 (701), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 19 października 2006, s. 5, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  58. ↑ Iwona Zając, Szatańskie napisy, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 33 (796), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 14 sierpnia 2008, s. 20, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  59. ↑ Xawery Piśniak, Zrujnowane świetlice, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 27 (843), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 9 lipca 2009, s. 14, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  60. ↑ Xawery Piśniak, Pieniądze dla Domaniowa i Jaczkowic, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 31 (899), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 5 sierpnia 2010, s. 9, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  61. ↑ Wioletta Kamińska, Poświęcone! Można grać, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 38 (1114), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 18 września 2014, s. 30, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  62. ↑ Kamil Tysa, W drodze do pełnej stabilizacji, „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 39 (1637), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 26 września 2024, s. 4, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  63. ↑ Antoni Markiewicz, Tytoniowe wspomnienie, Jerzy Kamiński (red.), „Wiadomości Oławskie”, 17 (81), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 18 sierpnia 1994, s. 13 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  64. 1 2 3 4 5 Historia [online], Młyn Jaczkowice, 22 września 2014 [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  65. ↑ Marta Możejko, Dawno temu na tej ziemi. Listopad, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 48 (1124), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 27 listopada 2014, s. 27, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  66. ↑ Bartosz Kruk, Krzysztof A. Trybulski (oprac.), Zapomniana kolejka Oława - Boreczek (2), Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 42 (910), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 21 października 2010, s. 35, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  67. ↑ Jaczkowice Oławskie, [w:] Ogólnopolska Baza Kolejowa, www.bazakolejowa.pl, 21 marca 2025 [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  68. ↑ Linia Oława-Boreczek, [w:] Ogólnopolska Baza Kolejowa, www.bazakolejowa.pl, 5 maja 2024 [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  69. ↑ Krzysztof Andrzej Trybulski, 10 wydarzeń, które wstrząsnęły powiatem (2), Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 2 (400), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 11 stycznia 2001, s. 4 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  70. ↑ Bartosz Kruk, Krzysztof A. Trybulski (oprac.), Zapomniana kolejka Oława - Boreczek (4), Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 44 (912), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 4 listopada 2010, s. 35, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  71. ↑ Zbigniew Jakubowicz, 175-lecie linii kolejowej Wrocław-Oława, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 20 (1253), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 18 maja 2017, s. 24-25, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  72. ↑ Czy wiesz, że Mąka Wrocławska powstaje w Jaczkowicach? - Olawa24.pl [online], olawa24.pl, 8 maja 2020 [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  73. ↑ Adam Sieczka, Mąka z Jaczkowic, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 1 (399), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 4 stycznia 2001, s. 7 [dostęp 2026-09-24] (pol.).
  74. ↑ Adam Sieczka, „Betlejem” w Jaczkowicach, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 2 (400), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 11 stycznia 2001, s. 5 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  75. ↑ Woda, kanalizacja » Gmina Oława [online], Gmina Oława [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  76. 1 2 Godzikowice, [w:] Archidiecezja Wrocławska, www.archidiecezja.wroc.pl [dostęp 2026-07-31] [zarchiwizowane z adresu 2026-02-12] (pol.).
  77. 1 2 Piotr Turek, Poczet sołtysów - Jaczkowice, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 34 (850), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 27 sierpnia 2009, s. 4, ISSN 1509-0809 [dostęp 2026-09-24] (pol.).
  78. ↑ Adam Sieczka, Jaczkowicki poświęcony, Jerzy Kamiński (red.), „Gazeta Powiatowa-Wiadomości Oławskie”, 43 (389), Cyfrowy Dolny Śląsk, Oława, 26 października 2000, s. 7 [dostęp 2026-11-11] (pol.).
  79. ↑ Cmentarze komunalne » Gmina Oława [online], Gmina Oława [dostęp 2026-07-31] (pol.).
  80. ↑ Krajowy Rejestr Kół Gospodyń Wiejskich [online], numer 0215040011: KOŁO GOSPODYŃ WIEJSKICH "MŁYNARECZKI" Z JACZKOWIC, Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa [dostęp 2026-09-24] [zarchiwizowane z adresu 2024-02-16] (pol.).
  81. ↑ W Jaczkowicach powstaje świetlica z zapleczem sportowym - Olawa24.pl [online], olawa24.pl, 11 listopada 2025 [dostęp 2026-09-24] (pol.).
  82. ↑ Świetlice wiejskie to serca miejscowości w gminie Oława [online], tuolawa.pl, 12 czerwca 2026 [dostęp 2026-09-24] (pol.).
  83. ↑ Joanna Szulżyk, Trwa budowa świetlicy w Jaczkowicach wraz z zapleczem sportowym » Gmina Oława [online], Gmina Oława, 4 listopada 2025 [dostęp 2026-09-24] (pol.).
  84. ↑ dawne województwo wrocławskie - Wojewódzki Urząd Ochrony Zabytków we Wrocławiu [online], wosoz.ibip.wroc.pl [dostęp 2026-07-31] [zarchiwizowane z adresu 2026-06-07] (pol.).
  85. 1 2 Liczba mieszkańców gminy Oława, [w:] Biuletyn Informacji Publicznej, bip.gminaolawa.pl, 31 grudnia 2025 [dostęp 2026-07-31] (pol.).

Bibliografia

Linki zewnętrzne