Almandyn

Almandyn
Ilustracja
Granaty almandynowe
Właściwości chemiczne i fizyczne
Skład chemiczny

Fe3Al2[SiO4]3 (krzemian żelaza i glinu)

Twardość w skali Mohsa

6,5–7,5

Przełam

muszlowy, półmuszlowy

Łupliwość

brak, niewyraźna wg {110}

Pokrój kryształu

dwunastościenny rombowy, dwudziestoczterościenny deltoidowy, masywny, trapezoidalny

Układ krystalograficzny

regularny

Właściwości mechaniczne

kruchy

Gęstość

3,95–4,32 g/cm³

Właściwości optyczne
Barwa

intensywnie czerwona, fioletowoczerwona, brązowoczarna, czerwonobrunatna, różowa, brunatna, brązowoczerwona, brązowa

Rysa

biała

Połysk

szklisty, tłusty, żywiczny

Współczynnik załamania

1,770–1,820

Inne

dyspersja (optyka): 0,027

Dodatkowe dane
Klasyfikacja Strunza

9.AD.25

Granat
Granat almandyn w lupku - Bella Vista Mine, Mitkof Island, Wrangell-Petersburg borough, Alaska, USA.

Almandyn – minerał z grupy granatu, z gromady krzemianów. Należy do grupy minerałów pospolitych, szeroko rozpowszechnionych.

Nazwa pochodzi od Alabanda, starożytnego miasta w Turcji, skąd został po raz pierwszy opisany i gdzie szlifowano najpiękniejsze okazy tych kamieni.

Jest uznawany za oficjalny minerał stanowy Connecticut.

Właściwości

Krystalizuje w układzie regularnym. Tworzy dobrze wykształcone, izometryczne kryształy o pokroju dwunastościanu rombowego i dwudziestoczterościanu deltoidowego, bardzo rzadko ośmiościanu. Występuje w skupieniach ziarnistych i zbitych. Zazwyczaj występuje jako minerał wrosły lub narosły. Czasami wykazuje niewyraźną, jednokierunkową oddzielność. Jest kruchy, przezroczysty do nieprzezroczystego, tworzy kryształy mieszane z piropem – zwane rodolitem. Niektóre kryształy wykazują asteryzm w postaci czteroramiennej gwiazdy. Kryształy obrabiane fasetkowo mają diamentowy połysk, natomiast kaboszonowo odznaczają się jedwabistym połyskiem. Czerwone okazy nazywane są karbunkułami. Za czerwoną barwę odpowiadają jony żelaza.

Występowanie

Stanowi składnik skał powstałych wskutek średniego metamorfizmu regionalnego (łupki mikowe, migmatyty, paragnejsy). Buduje eklogity. Występuje w strefach kontaktowych intruzji granitowych zwłaszcza w hornfelsach. Spotykany w ryolitach, łupkach łyszczykowych, amfibolach, gnejsach, granulitach, dacytach, andezytach. Rzadko spotykany w pegmatytach i granitach. także w skałach okruchowych (piaskach i żwirach). Towarzyszą mu staurolit, łyszczyki, chloryty, kwarc, biotyt, hornblenda, albit, mikroklin, kyanit, szerlit, beryl oraz skalenie.

Miejsce występowania

Na świecie

W Polsce

Występuje w gnejsach k. Strzelina; w amfibolach i pegmatytach Gór Sowich, łupki mikowe w Masywie Śnieżnika i Górach Złotych, na Pogórzu Izerskim (Krobica), w Karpaczu (Karkonosze), Piławie Górnej, Bielawie, Kletnie, Strzegomiu, Górach Opawskich, Górach Izerskich, Tatrach (łupki krystaliczne), aluwiach dolnośląskich i bałtyckich piaskach plażowych.

Zastosowanie

Zobacz też

granat, andradyt, pirop, grossular, uwarowit, spessartyn