1864

Voor de gelijknamige televisieserie, zie 1864 (televisieserie).

1864
Eeuwen:	18e eeuw · 19e eeuw · 20e eeuw
Decennia:	1850-1859 · 1860-1869 · 1870-1879
Jaren:	<< · < · 1863 · 1864 · 1865 · > · >>
Jaartelling in verschillende culturen
Ab urbe condita:		2617 MMDCXVII
Armeense jaartelling:		1313 – 1314 ԹՎ ՌՅԺԳ – ՌՅԺԴ
Chinese jaartelling:		4560 – 4561 庚亥 – 辛子
Christelijke jaartelling:		1864 MDCCCLXIV
Ethiopische jaartelling:		1856 – 1857
Hebreeuwse jaartelling:		5624 – 5625
Hindoekalenders:
- Vikram Samvat		1919 – 1920
- Shaka Samvat		1786 – 1787
- Kali yuga		4965 – 4966
Iraanse jaartelling:		1242 – 1243 ۱۲۴۲ – ۱۲۴۳
Islamitische jaartelling:		1280 – 1281 ١٢٨١ – ١٢٨٠
Maçonnieke jaartelling:		5863 – 5864
1864 naar onderwerp
Lijst van landen
Juliaanse kalender van 1864
Gregoriaanse kalender van 1864

Het jaar 1864 is het 64e jaar in de 19e eeuw volgens de christelijke jaartelling.

Gebeurtenissen

januari

• 1 In Gent wordt de Société Gymnastique la Gantoise opgericht, een vereniging voor het promoten van gymnastiek.
• 11 - De republikein Adolphe Thiers houdt in het Wetgevend Lichaam van Frankrijk zijn toespraak over de noodzakelijke vrijheden en gaat daarbij lijnrecht in tegen het beleid van keizer Napoleon III.

februari

• 16 - Bij een nachtelijke brand in het Rotterdamse Schielandshuis gaat de schilderijencollectie van de verzamelaar Boymans grotendeels verloren.
• 17 - In de Amerikaanse Burgeroorlog brengt de onderzeeër CSS Hunley met een torpedo-aanval de Uss Housatonic tot zinken. Het is voor het eerst dat een schip door een onderzeeboot tot zinken wordt gebracht.
• 20 - De Slag bij Olustee wordt gewonnen door het zuidelijke leger, dat de staat Florida weet te behouden voor de Geconfedereerde Staten.

maart

• 10 - Lodewijk II wordt koning van Beieren.
• 29 - Groot-Brittannië, Griekenland, Frankrijk en Rusland tekenen het Verdrag van Londen waarin de overdracht van de Soevereiniteit over de Ionische Eilanden wordt overgedragen aan Griekenland.

april

• 10 - Maximiliaan van Oostenrijk aanvaardt de troon van Mexico als keizer.

mei

• 21 - De Belgische Pater Damiaan wordt te Honolulu tot priester gewijd.
• 25 tot 27 - In de Slag bij New Hope Church en de Slag bij Pickett's Mill lijdt het noordelijke leger in de Amerikaanse staat Georgia onder generaal William T. Sherman aanzienlijke verliezen.
• 28 - De Ionische Eilanden worden daadwerkelijk overgedragen aan Griekenland.

juni

• 2 - Tsaar Alexander II van Rusland verklaart de Kaukasusoorlog voor geëindigd.
• 6 - De spoorlijn Hattem-Zwolle met daarin station Zwolle en de brug over de IJssel wordt geopend, liggend aan de spoorlijn van de Nederlandsche Centraal Spoorwegmaatschappij (NCS) Utrecht - Zwolle - Kampen.
• 15 - In de Amerikaanse Burgeroorlog begint het Beleg van Petersburg, dat tien maanden zal duren: Ulysses S. Grant sluit het leger van Robert E. Lee in.
• 19 - Het kaperschip CSS Alabama van de zuidelijke Amerikaanse afgescheiden staten wordt voor de Franse kust tot zinken gebracht door de USS Kearsarge.
• 25 - De eerste paardentram van Nederland gaat rijden van de Kneuterdijk in Den Haag naar het Badhuis van Scheveningen.
• 30 - Amerikaans president Abraham Lincoln ondertekent de Yosemite Act, waardoor de Yosemite Valley en de Mariposa Grove in Californië beschermd worden als een soort nationaal park.

augustus

• 14 - Opening van het Oudheidkundig Museum van Antwerpen in Het Steen.
• 16 - Opening van het Paleis voor Volksvlijt in Amsterdam.
• 22 - Oprichting van het internationale Rode Kruis te Genève, om gewonde soldaten te kunnen helpen. Zestien landen ondertekenen de Conventie van Genève over bescherming van burgerslachtoffers, gewonde soldaten en medische eenheden.
• koninkrijk Pruisen en keizerrijk Oostenrijk rukken op in Denemarken. Sleeswijk-Holstein wordt bezet.
• Verschijning van het Nieuw woordenboek der Nederlandsche taal, samengesteld door de broers Kalisch. Dit is de voorloper van de Van Dalewoordenboeken.

september

• 3 - Bij een zware explosie in het bedrijfslaboratorium van Immanuel Nobel in Heleneborg aan het Mälarmeer bij Stockholm komen zijn zoon Emil en andere werknemers om het leven.
• 3 - Sicco Roorda van Eysinga wordt verbannen uit Nederlands-Indië.
• 5 tot 7 - Een vloot onder de Britse admiraal Augustus Leopold Kuper waaraan ook Nederlandse, Amerikaanse en Franse schepen deelnemen dwingen Japan de Straat van Shimonoseki open te stellen.
• 26 - De Franse ballonvaarder Felix Nadar stijgt op uit de Kruidtuin van Brussel onder het toekijken van koning Leopold I.
• 28 - In Londen wordt de Internationale Arbeiders Associatie opgericht. Karl Marx schrijft het program van de Internationale.

oktober

• 12 - Brazilië valt het buurland Uruguay binnen om er de bevriende Coloradopartij weer aan de macht te brengen.
• 14 - De Belgische regering bekrachtigt de oprichting van het Belgische Rode Kruis, dat werd opgericht op 4 februari 1864 kort na de Internationale Conferenties van Genève
• 26 - De Amerikaanse vrijschutter Bloody Bill Anderson wordt door een eenheid van het Noordelijke leger in een hinderlaag gelokt en gedood.

november

• 20 - In Rome wordt de Nederlandse theoloog Petrus Canisius zalig verklaard.

december

• 1 - Henrick S. van Lennep en Christiaan Pieter van Eeghen richten Bouwmaatschappij Concordia NV op, waarin ze hun grond en vastgoed in de Amsterdamse volkswijk De Jordaan onderbrengen.
• 8 - In de encycliek Quanta Cura veroordeelt paus Pius IX het liberalisme.
• 17 - De wereldpremière van de opera La belle Hélène van Jacques Offenbach vindt plaats in het Théâtre des Variétés te Parijs.
• 22 De Amerikaanse generaal William Sherman trekt Savannah (Georgia) binnen.

zonder datum

• In Haarlem wordt de eerste hbs opgericht.

Muziek

• Jacques Offenbach schrijft de operettes L'amour chanteur en Jeanne qui pleure et Jean qui rit.
• 17 mei: Ja, vi elsker dette landet, het Noorse volkslied is voor het eerst te horen op muziek van Rikard Nordraak

Literatuur

• Jules Verne schrijft Voyage au centre de la terre, (Naar het middelpunt der aarde)

Beeldende kunst

• 
  Stilleven met karper Édouard Manet
• 
  Wintergezicht met schaatsers Johan Barthold Jongkind
• 
  George Washington (1864) Thomas Ball, Boston

Bouwkunst

• 
  Woonhuis, Warfhuizen (1864)

Geboren

Overleden

januari

• 6 - John Clements Wickham (65), Schots ontdekkingsreiziger, marine-officier en magistraat
• 10 - Nicholas Callan (64), Iers priester, wetenschapper en uitvinder

februari

• 10 - William Henry Hunt (73), Engels kunstschilder
• 25 - Anna Harrison (88), first lady (echtgenote van Amerikaans president William Henry Harrison)

maart

• 27 - Jean-Jacques Ampère (63), Frans historicus, filoloog en auteur

mei

• 2 - Giacomo Meyerbeer (72), Joods-Duits componist en dirigent
• 18 - Nathaniel Hawthorne (59), Amerikaans schrijver en diplomaat

juni

• 1 - Hong Xiuquan (50), Chinees revolutionair
• 25 - Willem I van Württemberg (82), Duits vorst

september

• 15 - John Hanning Speke (37), Brits ontdekkingsreiziger en officier
• 29 - Christoffel Wilhem Eekhout jr. (57), Nederlands ondernemer en burgemeester

november

• 25 - David Roberts (schilder) (68), Schots schilder

december

• 8 - George Boole (49), Iers wiskundige
• 15 - Eugène de Pruyssenaere (38), Vlaams ontdekkingsreiziger
• 20 - Schelto van Heemstra (57), Nederlands politicus

Weerextremen in België

• 8 april: laagste minimumtemperatuur ooit op deze dag: −2,3 °C.
• 25 augustus: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: 11,6 °C.
• 26 augustus: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: 11 °C.
• 27 augustus: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: 11,8 °C.
• 3 oktober: laagste minimumtemperatuur ooit op deze dag: 0,8 °C.
• 3 november: laagste minimumtemperatuur ooit op deze dag: −4 °C.
• 8 november: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: −1,2 °C en laagste minimumtemperatuur: −5,4 °C.
• 10 november: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: −1,6 °C en laagste minimumtemperatuur: −5,3 °C.
• 11 november: laagste etmaalgemiddelde temperatuur ooit op deze dag: −2,5 °C en laagste minimumtemperatuur: −6,1 °C.
• 12 november: laagste minimumtemperatuur ooit op deze dag: −3,8 °C.
• 24 december: laagste minimumtemperatuur ooit op deze dag: −11,6 °C.

Zie de categorie 1864 van Wikimedia Commons voor mediabestanden over dit onderwerp.