3K60 Bal

3K60 Bał
Ilustracja
Wyrzutnia (SPU) systemu Bał na podwoziu MZKT-7930 podczas ćwiczeń zimowych
Dane podstawowe
Państwo

 Rosja

Producent

Konstruktorskoje Buro Maszinostrojenija (KBM)

Typ pojazdu

wyrzutnia rakiet

Trakcja

kołowa (8×8, MZKT-7930)

Załoga

3

Historia
Produkcja

od 2004

Dane techniczne
Silnik

wysokoprężny JaMZ-846

Pancerz

brak (opcjonalnie osłona kabiny)

Długość

ok. 12 m

Szerokość

ok. 3 m

Wysokość

ok. 3,2 m

Masa

ok. 35 000 kg

Osiągi
Prędkość

60 km/h (po drodze utwardzonej)

Zasięg pojazdu

do 1000 km

Dane operacyjne
Uzbrojenie
do 8 × pocisk Ch-35 / Ch-35U (zasięg rakiet: do 130–260 km)
Użytkownicy
 Rosja

 Wietnam  Wenezuela

3K60 Bał (ros. Бал, w kodzie NATO: ang. SSC-6 Sennight) – rosyjski mobilny nadbrzeżny system rakietowy, uzbrojony w przeciwokrętowe pociski manewrujące z rodziny Ch-35. Został zaprojektowany do kontroli stref przybrzeżnych, ochrony wód terytorialnych, osłony baz morskich oraz zwalczania okrętów nawodnych i desantów przeciwnika na dystansach do 260 km.

Historia rozwoju

Prace nad systemem Bał rozpoczęto na przełomie lat 90. XX wieku w biurze konstrukcyjnym KBM. Celem było stworzenie wysoce mobilnego uzupełnienia dla cięższych systemów obrony wybrzeża (takich jak Bastion). Prototyp ukończono w 2004 roku, a system został oficjalnie przyjęty na uzbrojenie w 2008 roku.

Rozwiązania technologiczne pocisku Ch-35, stanowiącego efektor systemu Bał, stały się również punktem wyjścia dla innych państw. Ukraiński przemysł zbrojeniowy wykorzystał zbliżoną architekturę do opracowania własnego, zmodernizowanego pocisku manewrującego RK-360MC Neptun, którego intensywne testy prowadzono m.in. w 2018 roku.

Konstrukcja i specyfikacja

Podstawowym nośnikiem systemu jest ciężkie podwozie wysokiej mobilności MZKT-7930 Astrolog w układzie napędowym 8×8, wyposażone w silnik wysokoprężny JaMZ-846 o mocy 500 KM. Zasięg operacyjny wozów wynosi około 1000 km na jednym tankowaniu.

Standardowy dywizjon (bateria) systemu Bał składa się z:

Czas przejścia wyrzutni z położenia marszowego w bojowe to zaledwie 10 minut. Pełna bateria dysponuje łączną salwą 32 pocisków, które mogą być odpalane w 3-sekundowych interwałach. W fazie ataku pociski obniżają pułap do 3–5 metrów nad poziomem morza, drastycznie zmniejszając szanse na zniszczenie przez systemy CIWS.

Zastosowanie bojowe i dyslokacja

Systemy Bał są zintegrowane ze strukturami rosyjskiej Marynarki Wojennej. W 2016 roku zainicjowano istotny proces wzmacniania obrony wybrzeża, wprowadzając nowe dywizjony systemu Bał do służby liniowej we Flocie Bałtyckiej oraz Północnej.

Dodatkowo rosyjski resort obrony wdrożył koncepcję sieciocentrycznego łączenia wyrzutni. Lżejszy system Bał oraz ciężki system Bastion-P są ze sobą integrowane podczas wspólnych ćwiczeń, co pozwala na płynną wymianę danych radiolokacyjnych i tworzenie wielowarstwowej strefy A2/AD (m.in. nad Morzem Czarnym czy na Wyspach Kurylskich).

Galeria

Użytkownicy

Przypisy

  1. 1 2 3 Bal-E Coastal Missile System. Naval Technology. [dostęp 2026-11-11]. (ang.).
  2. ↑ Juliusz Sabak: Ukraina testuje nowe pociski manewrujące. Defence24, 2018-01-31. [dostęp 2026-11-11].
  3. ↑ Kh-35 (AS-20 Kayak). CSIS Missile Threat. [dostęp 2026-11-11]. (ang.).
  4. ↑ Rosyjska flota wzmacnia obronę wybrzeża. Defence24, 2016-10-29. [dostęp 2026-11-11].
  5. ↑ Maksymilian Dura: Rosjanie łączą nadbrzeżne rakiety. Bastion i Bał w jednym systemie?. Defence24, 2018-08-06. [dostęp 2026-11-11].
  6. ↑ Maksymilian Dura: Wietnam wprowadza do służby dwie nowe fregaty. Defence24, 2018-02-12. [dostęp 2026-11-11].