Cloris Leachman

Cloris Leachman
Ilustracja
Cloris Leachman (1970)
Data i miejsce urodzenia

30 kwietnia 1926
Des Moines

Data i miejsce śmierci

26 stycznia 2021
Encinitas

Zawód

aktorka, modelka, komiczka

Współmałżonek

George Englund
(1953–1978; rozwód)

Lata aktywności

1942–2021

Cloris Leachman (ur. 30 kwietnia 1926 w Des Moines, zm. 27 stycznia 2021 w Encinitas) – amerykańska aktorka i komiczka, której kariera trwała prawie osiem dekad.

Laureatka Oscara, Złotego Globu, Nagrody BAFTA i pięciu nagród Emmy. 20 września 1980 otrzymała własną gwiazdę w Alei Gwiazd w Los Angeles znajdującą się przy 6435 Hollywood Boulevard.

Życiorys

Urodziła się w Des Moines w stanie Iowa jako najstarsza z trzech córek Cloris G. (z domu Wallace) Leachman i Berkeleya Claiborne’a „Bucka” Leachmana, właściciela firmy drzewnej Leachman Lumber Company. Jej babcia ze strony matki była pochodzenia czeskiego. Miała dwie młodsze siostry – Mary Wallace (1929–1996) i Claiborne (1932–2010). W 1944 ukończyła Roosevelt High School w Des Moines. Jako nastolatka Leachman pojawiała się w sztukach wystawianych przez lokalną młodzież w weekendy na Drake University w Des Moines. Studiowała na wydziale teatralnym na Northwestern University dzięki stypendium teatralnemu i była koleżanką z klasy przyszłych aktorów komediowych Paula Lynde’a i Charlotte Rae. W 1946 pojawiła się jako Miss Chicago w telewizji po udziale w konkursie Miss America. Po zdobyciu stypendium w konkursie Miss America i zajęciu miejsca w pierwszej szesnastce, Leachman studiowała aktorstwo pod kierunkiem Elii Kazana w Actors Studio w Nowym Jorku.

W 1948 zadebiutowała na Broadwayu w roli Addie w komedii Anity Loos Wszystkiego najlepszego z okazji urodzin. W 1952 wystąpiła jako Nellie Forbush w musicalu Rodgersa i Hammersteina South Pacific. W 1950 zagrała Celię w komedii Williama Szekspira Jak wam się podoba z Katharine Hepburn. W 1951 otrzymała nagrodę Theatre World za rolę Evelyn w przedstawieniu Historia na niedzielny wieczór.

Po raz pierwszy pojawiła się na kinowym ekranie (niewymieniona w czołówce) jako stała bywalczyni klubu nocnego w sekwencji Vaughna Monroe’a w dramacie muzycznym Edgara G. Ulmera Carnegie Hall (1947). Przełomem stała się Oscarowa kreacja Ruth Popper, niewiernej żony nauczyciela wychowania fizycznego w dramacie Petera Bogdanovicha Ostatni seans filmowy (1972), opartym na bestsellerowej książce Larry’ego McMurtry’ego, a pierwotnie rolę proponowano Ellen Burstyn. Od tego momentu kariera Cloris Leachman po czterdziestce nabrała rozpędu, z nagradzanymi rolami zabawnej i zarozumiałej Phyllis Lindstrom w sitcomie CBS Mary Tyler Moore Show (1970–77) i późniejszym spin-offie Phyllis (1975–77). Na zawsze zapisała się w historii kina dzięki swoim postaciom w klasycznych satyrach Mela Brooksa – Młody Frankenstein (Young Frankenstein, 1974) jako pani Blucher i Historia świata: Część I (History of the World: Part I, 1981) jako madame Lafarge. Od 11 lutego 2001 do 14 maja 2006 wystąpiła w roli babci Idy w jedenastu odcinkach sitcomu Foxa Zwariowany świat Malcolma (Malcolm in the Middle).

14 maja 2006 otrzymała doktorat honoris causa Drake University.

Brała udział w siódmej edycji amerykańskiego wydania Tańca z gwiazdami jako najstarsza uczestniczka (w wieku 82 lat). Zajęła 7. miejsce.

W marcu 2009 wydała wspomnienia Cloris: My Autobiography.

Zmarła 27 stycznia 2021 w swoim domu w Encinitas w Kalifornii w wieku 94 lat. Przyczyną zgonu był udar, a czynnikiem współistniejącym był COVID-19.

Filmografia

Filmy fabularne
Seriale telewizyjne

Nagrody

Rok Nagroda Kategoria Film / Serial
1972 Nagroda Akademii Filmowej Najlepsza aktorka drugoplanowa Ostatni seans filmowy (1971)
1973 Nagroda BAFTA Najlepsza aktorka drugoplanowa
Nagroda Emmy Najlepsza aktorka w miniserialu lub filmie telewizyjnym Zupełnie nowe życie (A Brand New Life, TV 1973)
1974 Najlepsza aktorka drugoplanowa w serialu komediowym The Mary Tyler Moore Show (1973)
1976 Złoty Glob Najlepsza aktorka w serialu komediowym lub musicalu Phyllis (1975)
1984 Nagroda Emmy Indywidualny występ w programie rozrywkowym lub muzycznym Screen Actors Guild 50th Anniversary Celebration (1983)
1998 Najlepszy gościnny występ aktorki w serialu dramatycznym Podróż do Ziemi Obiecanej (1997)
2002 Najlepszy gościnny występ aktorki w serialu komediowym Zwariowany świat Malcolma (2001)
2006 Najlepszy gościnny występ aktorki w serialu komediowym Zwariowany świat Malcolma (2005)