Maureen Stapleton

Wikipedia:Weryfikowalność
Ten artykuł od 2021-12 wymaga zweryfikowania podanych informacji.
Należy podać wiarygodne źródła w formie przypisów bibliograficznych.
Część lub nawet wszystkie informacje w artykule mogą być nieprawdziwe. Jako pozbawione źródeł mogą zostać zakwestionowane i usunięte.
Sprawdź w źródłach: Google Books • Google Scholar • BazHum • BazTech • RCIN • Internet Archive (texts / inlibrary)
Dokładniejsze informacje o tym, co należy poprawić, być może znajdują się w dyskusji tego artykułu.
Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon {{Dopracować}} z tego artykułu.
Maureen Stapleton
Ilustracja
Stapleton w 1958 roku
Imię i nazwisko

Lois Maureen Stapleton

Data i miejsce urodzenia

21 czerwca 1925
Troy

Data i miejsce śmierci

13 marca 2006
Lenox

Zawód

aktorka

Współmałżonek

Max Allentuck (1949-1959)
David Rayfiel (1963-1966)

Lata aktywności

1948–2003

Multimedia w Wikimedia Commons

Lois Maureen Stapleton (ur. 21 czerwca 1925 w Troy, zm. 13 marca 2006 w Lenox) – amerykańska aktorka, laureatka Oscara za rolę drugoplanową w filmie Czerwoni.

Życiorys

Stapleton urodziła się w Troy w stanie Nowy Jork, jako córka Irene (z domu Walsh) i Johna P. Stapletona. Wraz z bratem Jackiem była wychowywana w Amerykańsko Irlandzkiej rodzinie o tradycjach katolickich. Jej ojciec był alkoholikiem, z tego też powodu rodzice mieszkali osobno.

Do Nowego Jorku Maureen przeniosła w wieku osiemnastu lat. Aby utrzymać się pracowała początkowo jako modelka. Zauroczona hollywoodzkim aktorem Joelem McCrea’em postanowiła rozpocząć karierę aktorską. Tak w 1946 roku debiutowała na Broadwayu w sztuce The Playboy of the Western World u boku Burgessa Mereditha. W 1951 roku zastąpiła Annę Magnani w głównej roli w przedstawieniu Tatuowana róża Tennessee Williamsa. Magnani musiała zrezygnować z powodu słabej znajomości języka, natomiast Stapleton otrzymała za rolę nagrodę Tony (Magnani wystąpiła za to w filmowej wersji sztuki, i w 1955 roku otrzymała Oscara). Stapleton studiowała w Actors Studio, na jednym roku wraz z Marilyn Monroe.

W 1958 roku Stapleton występuje w swoim pierwszym filmie – Lonelyhearts w reżyserii Vincenta J. Donehue’a. Za swój debiut otrzymała nominację do Oscara dla najlepszej aktorki drugoplanowej. W tym samym roku otrzymała kolejną nominację do nagrody Tony za rolę w sztuce The Cold Wind and the Warm i pierwszą nominację do nagrody Emmy za rolę w filmie telewizyjnym All the King’s Men.

W 1963 roku wystąpiła w musicalu Bye Bye Birdie u boku Dicka Van Dyke’a, Janet Leigh i Ann-Margret. W 1970 roku wzięła udział w filmie katastroficznym Port lotniczy za co otrzymała kolejną nominację do Oscara i Złotego Globu dla najlepszej aktorki drugoplanowej. W 1978 roku zagrała w filmie Woody’ego Allena Wnętrza u boku Diane Keaton i Geraldine Page.

W 1981 roku w filmie Czerwoni w reżyserii Warrena Beatty’ego, wcieliła się w postać Emmy Goldman. Za rolę otrzymała w 1982 roku Oscara oraz nagrodę BAFTA dla najlepszej aktorki drugoplanowej.

Życie prywatne

Stapleton miała dwóch mężów: pierwszemu Maksowi Allentuckowi (kierownikowi teatru) w ciągu 10. lat trwania ich małżeństwa urodziła dwoje dzieci: syna Daniela i córkę Katharine. Z drugim mężem – autorem sztuk Davidem Rayfielem przeżyła niespełna trzy lata w małżeństwie.

Maureen Stapleton przez wiele lat zmagała się z alkoholizmem i różnym fobiami. Jak sama przyznała się w wywiadzie: Kurtyna opadała i szłam po wódkę (The curtain came down and I went into the vodka). Aktorka przyznała, iż to trudne dzieciństwo przyczyniło się do jej problemów.

Stapleton zmarła w wieku 80. lat w swoim domu w Lennox w stanie Massachusetts 13 marca 2006 roku. Stapleton była nałogowym palaczem i zmarła na przewlekłą obturacyjną chorobę płuc.

Filmografia

Stapleton i Charles Durning w filmie Królowa zakurzonej sali balowej, 1975 rok
Filmy fabularne
Seriale telewizyjne

Nagrody

Przypisy

  1. ↑ Stapleton, Maureen 1925–2006. Encyclopedia.com. [dostęp 2026-04-05]. (ang.).
  2. ↑ Maureen Stapleton [online], Television Academy [dostęp 2024-06-05] (ang.).
  3. ↑ Maureen Stapleton Tony Awards Wins and Nominations [online], broadwayworld.com [dostęp 2024-06-06] (ang.).

Linki zewnętrzne