Kolistyna
| |||||||||||
| |||||||||||
| Ogólne informacje | |||||||||||
| Wzór Hilla |
C52H98N19O13 | ||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Masa molowa |
1155,45 g/mol | ||||||||||
| Identyfikacja | |||||||||||
| Numer CAS | |||||||||||
| PubChem | |||||||||||
| DrugBank | |||||||||||
| |||||||||||
| |||||||||||
| |||||||||||
| Podobne związki | |||||||||||
| Podobne związki | |||||||||||
| Jeżeli nie podano inaczej, dane dotyczą stanu standardowego (25 °C, 1000 hPa) | |||||||||||
| Klasyfikacja medyczna | |||||||||||
| ATC | |||||||||||
| |||||||||||
| |||||||||||
Kolistyna – antybiotyk należący do polimyksyn, inaczej nazywana polimyksyną E, produkowana jest przez niektóre szczepy Bacillus polymyxa.
Mechanizm działania
Ze względu na budowę amfifilową, kolistyna może łatwo przenikać do komórek bakteryjnych i integrować się z fosfolipidami w błonie komórkowej, co zaburza jej strukturę. Kolistyna działa więc jak związki powierzchniowo czynne (detergenty), co prowadzi do zwiększenia przepuszczalności bakteryjnej błony komórkowej i w konsekwencji do zniszczenia komórki.
Zakres działania
Kolistyna działa tylko na bakterie Gram-ujemne takie jak:
tlenowce:
- Enterobacteriaceae (oprócz Proteus i Serratia marcescens);
- Pseudomonas;
- Acinetobacter;
beztlenowce:
- Fusobacterium;
- Bacteroides (oprócz Bacteroides fragilis).
Farmakokinetyka
Kolistyna nie wchłania się prawie wcale z przewodu pokarmowego, podana doustnie będzie działała tylko na bakterie znajdujące się w układzie pokarmowym. Praktycznie nie przenika do płynu mózgowo-rdzeniowego oraz do jamy opłucnej i otrzewnej. Podana dożylnie wydalana jest przez nerki w formie niezmienionej, dzięki czemu może być stosowana w zakażeniach układu moczowego. Jej aktywność jest hamowana przez Ca2+ i Mg2+.
Działania niepożądane
Kolistyna ma wiele działań niepożądanych, do których należy m.in. neurotoksyczność i nefrotoksyczność, dlatego nie można jej stosować w niewydolności nerek. Oprócz tego powoduje uwolnienie histaminy i serotoniny przez monocyty, co może prowadzić do ostrej niewydolności oddechowej, dlatego trzeba zachować szczególną ostrożność w czasie podawania tego leku w postaci aerozolu. Kolistyna, mimo że jest bardzo podobna do polimyksyny B, to jednak jest mniej toksyczna.
Przypisy
- 1 2 Colistin, [w:] DrugBank [online], University of Alberta, DB00803 (ang.).
- 1 2 3 Danuta Dzierżanowska: Antybiotykoterapia praktyczna. Wyd. V. α-medica press, 2009, s. 161–162. ISBN 978-83-7522-048-3.
- 1 2 Wojciech Kostowski i Zbigniew S. Herman: Farmakologia. Wyd. III. T. 2. Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2010, s. 341,342. ISBN 978-83-200-4164-4.
- ↑ Colistin, [w:] PubChem [online], United States National Library of Medicine, CID: 5311054 (ang.).
