Bezirk Seypusch

Powiat Żywiec

Bezirk Seypusch

powiat
1854–1867
Państwo	Cesarstwo Austrii
Kraj związkowy	Królestwo Galicji i Lodomerii
Powiat	cyrkuł wadowicki (1854–1860) cyrkuł krakowski (1860–1867)
Siedziba	Seypusch
Data powstania	1854
Data likwidacji	1867
Powierzchnia	7,2 mil²
Populacja (1854) • liczba ludności	26.526
Języki urzędowe	niemiecki
Szczegółowy podział administracyjny
Liczba gmin katastralnych (1854)	33 (w tym 1 miasto)
Położenie na mapie Austro-Węgier Powiat Żywiec
49°41′N 19°12′E/49,685000 19,191944
Multimedia w Wikimedia Commons

Bezirk Seypusch – dawny powiat (Bezirk) kraju koronnego Królestwo Galicji i Lodomerii, funkcjonujący w latach 1854–1867. Siedzibą starostwa było miasto Seypusch (Żywiec).

Historia

Bezirk Seypusch utworzono w ramach reformy uwłaszczeniowej z okresu Wiosny Ludów (1848–1849), która likwidowała jurysdykcję właściciela ziemskiego nad poddanymi. W Galicji, dominium – jako podstawowa jednostka administracyjna i filar systemu feudalnego straciło rację bytu. Konieczne stało się zatem wprowadzenie nowego systemu administracyjnego, którego zręby powstały w latach 1851–1855. Nowy trójstopniowy podział administracyjny objął 21 cyrkułów (niem. Kreise), 179 małych powiatów (niem. Bezirke) i ponad 6000 gmin (niem. Gemeinde).

Bezirk Seypusch objął obszar o wielkości 7,2 mil², zamieszkany przez 26.526 ludzi i podzielony na 33 gminy katastralne, w tym miasto Seypusch. Wszedł w skład cyrkułu wadowickiego, jako jeden z jego trzynastu powiatów ziemskich. Od zachodu, na krótkim odcinku, powiat graniczył ze Śląskiem Austriackim, stanowiącym kraj koronny Cesarstwa Austrii, natomiast od południowego wschodu – z Zalitawią. 1 maja 1860 zniesiono cyrkuł wadowicki, a jego cały obszar włączono do cyrkułu krakowskiego.

Po nadaniu Galicji autonomii oraz powołaniu samorządu gminnego i powiatowego w 1865 zlikwidowano cyrkuły (Kreise). Dotychczasowe małe powiaty (Bezirke) w liczbie 179, utrzymały się do 1867 roku, kiedy to w następstwie kolejnej reformy administracyjnej (23 stycznia 1867) zostały zastąpione przez 74 większe powiaty. Jednym z tych nowych powiatów był powiat żywiecki, w skład którego wszedł m.in. w całości zniesiony Bezirk Seypusch.

Podział administracyjny (1854)

Objaśnienie:

(M) = miasto; (m) = miasteczko

Przypisy

Bibliografia

• Handbuch des Lemberger Statthelterei-Gebietes in Galizien für das Jahr 1858
• Szematyzm Królestwa Galicji i Lodomerii z Wielkim Księstwem Krakowskim.